Aktif ve Antrenmanlı Bireylerde Core Stabilizasyon Antrenmanları Statik ve Dinamik Dengeyi Geliştirir mi?

Yıl 2026, Sayı: 5 , 240 - 253 , 26.03.2026

Tuğba Urcan , Zehra Gözel

https://doi.org/10.70846/nigdetip.1872489

https://izlik.org/JA63XA85LT

Öz

Amaç: Bu sistematik derlemede, 2020-2025 yılları arasında Türkiye’de yayınlanan çalışmalar temel alınarak, core stabilizasyon antrenmanlarının aktif spor yapan ve antrenmanlı bireylerin dinamik ve statik denge üzerindeki etkisinin incelemesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntemler: Bu derleme PRISMA 2020 kılavuzuna uygun bir şekilde planlanmıştır. Literatür taraması; Google Scholar, PubMed, Web Of Science, Scopus, ProQuest, Dergi Park, Tr Dizin ve YÖK Ulusal Tez Merkezi gibi çeşitli veri tabanlarında kapsamlı olarak yapılmış olup 18-25 yaş aralığındaki antrenmanlı ve aktif bireylerde core stabilizasyon egzersizlerini uygulamış ve ölçüm metodu olarak dinamik denge ve statik denge ölçümlerini raporlayan deneysel veya yarı deneysel 10 adet çalışma dahil edilmiştir. Çalışmaların kalite değerlendirilmesi PEDro ölçeği kullanılarak yapılmıştır.
Bulgular: Sonuçlar, aktif ve antrenmanlı bireylere bir antrenman programı dahilinde core stabilizasyon egzersizlerinin denge performansını iyileştirmede olumlu etkisinin olduğunu göstermiştir. Statik denge ölçüm sonuçlarına göre orta düzeyde gelişme, dinamik dengeye göre ise yüksek düzeyde gelişme olduğu saptanmıştır. Yapılan ölçümlerde özellikle pliometrik, propsioseptif ve core stabilizasyon sistem antrenman programlarını içeren çalışmalar, geleneksel standart core güçlendirme antrenmanlarına göre denge performansı daha anlamlı şekilde artırmıştır.
Sonuç: Denge performansını geliştirmek için propsiyon ve core stabilizasyon egzersizlerinin etkili bir yöntem olduğu belirlenmiştir. PEDro ölçeği sonuçlarına göre ise: Dahil edilen çalışmaların orta ve iyi derecede kaliteye sahip oldukları belirlenmiştir. Antrenman programlarına en az 6-8 haftalık core stabilizasyon egzersizlerinin eklenmesi gerektiği fikri desteklenmektedir. Ancak denge performansı için antrenman protokollerindeki çeşitlilik, uygulanan metot ve yöntemler, metodolojik farklılıklar giderilmelidir. Ayrıca, uygulanan gruplar için programların bireyselleştirilmesi amacıyla gelecekte daha standart programların geliştirilmesi için daha uzun süreli, randomize ve daha kalabalık deney gruplarında kontrollü çalışmaların yapılması gerektiği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Core Stabilizasyon , denge , sistematik derleme , meta-analiz , dinamik denge , statik denge

Etik Beyan

Bu çalışma etik beyanı gerektiren bir çalışma değildir.

Destekleyen Kurum

Yok

Proje Numarası

Yok

Teşekkür

Yok

Do Core Stabilization Training Programs Improve Static and Dynamic Balance in Active and Trained Individuals?

https://izlik.org/JA63XA85LT

Öz

Objective: This systematic review aims to examine the effects of core stabilization training on dynamic and static balance in active and trained individuals, based on studies published in Turkey between 2020 and 2025.
Materials and Methods: This review was planned in accordance with the PRISMA 2020 guidelines. A comprehensive literature search was conducted in various databases including Google Scholar, PubMed, Web of Science, Scopus, ProQuest, Dergi Park, Tr Dizin, and the YÖK National Thesis Center. Ten experimental or quasi-experimental studies that applied core stabilization exercises to trained and active individuals aged 18-25 and reported dynamic and static balance measurements were included. The quality assessment of the studies was performed using the PEDro scale.
Results: The results showed that core stabilization exercises, included in a training program, have a positive effect on improving balance performance in active and trained individuals. A moderate improvement was observed in static balance measurements, while a high improvement was observed in dynamic balance measurements. Measurements showed that studies incorporating plyometric, proprioceptive, and core stabilization system training programs significantly improved balance performance compared to traditional standard core strengthening exercises.
Conclusion: Proprioceptive and core stabilization exercises were determined to be effective methods for improving balance performance. According to the PEDro scale results, the included studies were found to be of moderate to good quality. The idea that at least 6-8 weeks of core stabilization exercises should be added to training programs is supported. However, the diversity in training protocols for balance performance, the methods and techniques used, and methodological differences should be addressed. Furthermore, it is thought that longer-term, randomized, and larger-scale controlled studies should be conducted in the future to develop more standardized programs for individualizing the applied groups.

Anahtar Kelimeler

Core Stabilization , balance , systematic review , meta-analysis , dynamic balance , static balance

Etik Beyan

Ethical approval was not required for this study.

Destekleyen Kurum

None

Proje Numarası

Yok

Teşekkür

None

Kaynakça

• Yılmaz EA. Dengeli ve dengesiz yüzeylerde yapılan 10 haftalık kor stabilizasyon egzersizlerinin 14–17 yaş taekwondocularda statik-dinamik dengeye etkisi [Yüksek lisans tezi]. Ankara: Gazi Üniversitesi; 2021.
• Aşık B. Profesyonel jokeylerde ve aprantilerde kavrama kuvveti, core stabilizasyon ve dengenin karşılaştırılması [Yüksek lisans tezi]. İstanbul: İstinye Üniversitesi; 2024.
• Başandaç G, Barğı G, Bayrakcı Tunay V. Effectiveness of progressive core stabilization training on anaerobic performance in elite athletes: A randomized controlled trial. BMC Sports Sci Med Rehabil. 2025;17:248. doi:10.1186/s13102-025-01283-3.
• Bilgi B, Akınoğlu B, Yılmaz AE, Akbulut A, Shehu SU, Toprak Çelenay S. Trunk muscle endurance and upper extremity performance in healthy adults. Turk J Sports Med. 2025. doi:10.47447/tjsm.0860.
• Lee S, Ahn S. Effects of balance evaluation comparison of dynamic balance and Y balance. J Exerc Rehabil. 2018;14(6):939–943.
• Gürkan AC, Demirel H, Demir M, Atmaca EŞ, Bozöyük G, Dane S. Effects of long-term training program on static and dynamic balance in young subjects. Clin Investig Med. 2016;39(6):31.
• Karabulak A, Eyiz Z. Kadın futbolculara uygulanan core antrenmanların sürat, çabukluk ve çeviklik performansına etkisi. Akdeniz Spor Bilimleri Derg. 2025;7(3):604–614. doi:10.38021/asbid.1680995.
• Urhun E, Develi E. Investigation of the effect of chronic ankle instability on core stabilization, dynamic balance and agility among basketball players of a university. J Bodyw Mov Ther. 2024;40:332–338.
• Tınkır DA, Uzun A. The effect of vertical and horizontal core trainings on core strength, agility and speed. Turk J Sport Exerc. 2022;24(3):238–245.
• Coşkun S, Pulur A, Erdoğan M, Uzun A. Effect of balance training on throw hit accuracy rate and proprioception sense in land pentathletes. J Athl Perform Nutr. 2016;3(2):11–22.
• Karartı C, Bilgin S, Büyükturan Ö, Büyükturan B, Dadalı Y, Bek N. Lumbopelvik motor kontrol, postüral denge ve fiziksel performans arasındaki ilişki. Turk Fizyoter Rehabil Derg. 2019;30(1):62–68. doi:10.21653/tfrd.425735.
• Luo S, Soh KG, Zhang L, He S. Effect of core training on skill-related physical fitness performance among soccer players: A systematic review. Front Public Health. 2023;11:1046456. doi:10.3389/fpubh.2022.1046456.
• Vurgun Y, Kiran MS. Recognizing salat activity using deep learning models via smartwatch sensors. Neural Comput Appl. 2024;36(31):19449–19467.
• Ses Demir M. Teniste 18–22 yaş sporculara uygulanan PNF egzersizlerinin ITN derecelerine etkisi [yüksek lisans tezi]. İstanbul: İstanbul Gelişim Üniversitesi; 2025.
• Yüksel MF. Core bölge ve denge performansı ilişkisi. In: Ökmen MŞ, Sarıkaya M, editors. Spor bilimlerinde güncel yaklaşımlar. İzmir: Duvar Yayınları; 2023. p. 183–197.
• Maher CG, Sherrington C, Herbert RD, Moseley AM, Elkins M. Reliability of the PEDro scale for rating quality of randomized controlled trials. Phys Ther. 2003;83(8):713–721.
• Armağan M. Genç yetişkin bireylerde core egzersizlerinin statik ve dinamik denge ve fonksiyonel kapasite üzerine etkisi: 8 haftalık boylamsal bir araştırma [Yüksek lisans tezi]. İstanbul: Yeditepe Üniversitesi; 2020.
• Yılmaz M. Kadın futbolcularda denge ve core stabilizasyon egzersizlerinin propriosepsiyon ve gövde enduransı üzerine etkilerinin karşılaştırılması [Yüksek lisans tezi]. İstanbul: İstanbul Gelişim Üniversitesi; 2023.
• Kaya S, Peker AT. Core antrenmanının statik denge ve dikey sıçrama performansına etkisi: Erkek futbolcular örneği. J Acad Soc Sci. 2024;12(148):218–233.
• Aslan AG. Havalı tabanca atıcılarının atış performansı üzerine core stabilizasyon egzersizlerinin etkisi [Yüksek lisans tezi]. Balıkesir: Balıkesir Üniversitesi; 2025.
• Köroğlu Y, Sitti S, Koç K, Yüce S. The effects of core training on balance and physical performance in tennis players. Preprints. 2025. doi: 10.20944/preprints202502.0734.v1.
• Yıldırım B, Pamuk Z, Jepbarov O, Pehlivan E. Sağlıklı genç erişkin kadın ve erkeklerde telerehabilitasyon yöntemiyle uygulanan core stabilizasyon egzersizlerinin dengeye etkisi. J Health Promot Res. 2021;3(3):137–144.
• Yıldırım K, Beycan U, Beyzadeoğlu T. Adölesan voleybol oyuncularında core stabilizasyon egzersizlerinin smaç hızına etkisi. İstanbul Gelişim Univ Sağlık Bilimleri Derg. 2021;(15):496–505.
• Özcan Ö. Elit basketbolcularda pilates egzersizlerinin core stabilizasyonu ve denge parametreleri üzerine etkileri [Yüksek lisans tezi]. Konya: Selçuk Üniversitesi; 2022.
• Tortum AC, Erikoğlu Örer G, Atalay Güzel N. Kadın voleybolculara uygulanan kor stabilizasyon egzersizlerinin denge ve anaerobik performansa etkisi. Res Sport Educ Sci. 2022;24(2):41–48. doi:10.5152/JPESS.2022.1033755.
• Külünkoğlu B, Baş SS, Kalkan Balak B, Sayan M. Geleneksel okçuluk eğitimi alan bireylerde stabilizasyon egzersizlerinin core kas fonksiyonu ve denge üzerine etkisinin karşılaştırılması: Pilot çalışma. Gazi Beden Eğitimi Spor Bilimleri Derg. 2022;27(2):115–126. doi:10.53434/gbesbd.973927.
• Barrio ED, Ramirez-Campillo R, Garcia de Alcaraz Serrano A, Hernandez-Garcia R. Effects of core training on dynamic balance stability: a systematic review and meta-analysis. J Sports Sci. 2022;40(16):1815–1823.
• Gong J, Gao H, Sui J, Qi F. The effect of core stability training on the balance ability of young male basketball players. Front Physiol. 2024;14:1305651.
• Alizamani S, Ghasemi G, Nejadian SL. Effects of eight-week core stability training on ankle muscular strength, proprioception and dorsiflexion in athletes with chronic ankle instability. J Bodyw Mov Ther. 2023;34:6–12.
• Huang H, Xie H, Zhang G, Xiao W, Ge L, Chen S, et al. Effects of dynamic neuromuscular stabilization training on the core muscle contractility and standing postural control in patients with chronic low back pain: a randomized controlled trial. BMC Musculoskelet Disord. 2025;26(1):213.
• Günaydın EE, Elöz M. Sporcu ve sedanterlerde core stabilizasyon kuvvetinin denge üzerine etkilerinin incelenmesi. Ulus Sos Araşt Derg. 2019;12(66):1047–1053.