Sürdürülebilir Kalkınmanın Ekonomik Çevre Boyutları AçısındanAtık Yönetimi ve E-Atıklar.
Öz
Ürün kullanım ömürlerinin isletmelerin bizzat kendileri tarafından kısaltıldıgı elektrik elektronik sektöründe olusan atık (e-atık) miktarı hızla artmaktadır. Gelisen teknolojiler ve artan tüketicikullanımıyla birlikte, dünya üzerindeki e-atıkların yıllık %3-5 oranlarında artacagı ve 2009 yılında 11 milyar dolarlık bir pazara ulasacagı tahmin edilmektedir. Agır metal içerikleri sebebiyle yakılarak bertaraf edildiklerinde insan ve çevre saglıgı üzerinde ciddi olumsuz etkileri olan bu eatıklar, dünya genelinde ve özellikle elektrik elektronik ürünlerin yaygın kullanıldıgı gelismis ülkelerde önemli bir sorun haline gelmistir. Bu noktada hükümetler; dogal kaynakların sürdürülebilirlig için e-atıkların mümkün oldugunca azaltıldıgı, geri kazanımının artırıldıgı ve geri kazanılamayan atıkların çevreye en az zararı verecek sekilde bertaraf edildigi etkin atık yönetimi politikaları olusturarak, bu politikaların isletme uygulamalarına dönüstürülmesini saglamalıdır. Bu çalısmada sürdürülebilir kalkınmanın ekonomi ve çevre boyutları altında atık yönetiminin temel prensipleri belirlenmeye ve e-atıkların geri kazanımıyla saglanacak yararlar ortaya konulmaya çalısılmıstır.
Anahtar Kelimeler
Sürdürülebilir Kalkınma, Atık Yönetimi, E-atık, Geri Kazanım.
Kaynakça
- AKDOĞAN, Asuman (2003), Çevreye Duyarlı Yönetim ve İşletmecilik, Kayseri Ticaret Odası Yayınları, 48, Kayseri.
- AKDOĞAN, Asuman ve Sevcan GÜLEÇ (2007), “Sürdürülebilir Katı Atık Yönetimi ve Belediyelerde Yöneticilerin Katı Atık Yönetimi ile İlgili Tutum ve Düşüncele- rinin Analizine Yönelik Bir Araştırma”, Hacettepe Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergi- si, 25(1):39-69.
- BENNETT, Derek P. (1998), “A Process Optimization Model and Systems Planning Methodology for Environmentally Conscious Manufacturing”, A Dissertation for the degree of Doctor of Philosophy in University of California, Berkeley, pp. 19.
- BOZ, Osman (2007), “Atık Geri Kazanımı Üzerine”, www.atikyonetimi.net, Erişim Tarihi: 10.09.2008.
- ÇOKGEZEN, Jale (2007), “Avrupa Birliği Çevre Politikası ve Türkiye”, Marmara Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, XXIII(2):91-115.
- DENİZ, Veli (2008), “E-Atıklar: Büyüyen Tehlike ”, Geri Dönüşüm Teknoloji Sistemle- ri Dergisi, 8: 14-18.
- ENGLANDE, Andrew J. and Guang JIN (2006), “Application of Biotechnology in Waste Management for Sustainable Development an Overview”, Management of Environmental Quality: An International Journal,17(4):467-477.
- European Union WEEE Directive/2002, http://waste.eionet.europa.eu/waste/#6, Erişim Tarihi: 16.09.2008.
- FISHER, Michael M. (2006), “Feedstock Recycling Technologies in the Sustainable Recycling of Plastics from End-of-Life Electrical and Electronic Products”, IEEE International Symposium on Electronics and the Environment, Confer- ence Record, pp.292-297.
- KELEŞ, Ruşen ve Can HAMAMCI (2005), Çevre Politikası, 5. Baskı, İmge Kitapevi, Ankara.