TÜRKİYE'DE SURİYELİ MÜLTECİLERE YÖNELİK IRKÇILIĞIN AYRIMCILIĞIN NEDENLERİNİN TOPLUMSAL HİYERARŞİ ÜZERİNDEN AÇIKLANMASI

Öz

Yabancı gruplara yönelik ırkçılık üzerine yapılan çalışmalar genellikle ırk, renk, etnik köken ve din farklılıklarından kaynaklanan Batı ırkçılık kavramsallaştırmasına dayanır. Ancak, Suriyeli mülteciler ile Türk vatandaşları arasındaki etkileşime dair literatürde belirtilen aynı dine sahip olma, komşu ülkeler olma veya benzer kültürleri paylaşma gibi belirli faktörler nedeniyle, Batı ırkçılık kavramsallaştırmasının Türkiye'de dinamikleri tam olarak yakalamayacağı da öne sürülmektedir. Türk devletinin destekleyici eylemlerinden ve siyasi söylemlerden yararlanan bu çalışma, Suriyeli mültecilere yönelik hoşnutsuzluğunun altında yatan nedenleri, Floya Anthias'ın, aslı belirli bir ülkeye ait olanların kendilerini o ülkeye sonradan gelenlerden daha yüksek bir konuma yerleştirdiklerini öne sürdüğü sosyal hiyerarşi teorik çerçevesi aracılığıyla bulmayı amaçlamaktadır. Bu çerçevede belirli bir ülkeden gelenler kendilerini toprağın sahibi olarak görürken, sonradan gelenler yabancı, ikincil olarak kabul edilir. Araştırma, sosyopolitik bir mercek aracılığıyla politikaları, uygulamaları ve bunların devlet ve yerel yönetimler tarafından kamuoyuna tanıtılma biçimini analiz ederek, bunların Türk vatandaşlarının Suriyeli mültecilere yaklaşım biçimleri üzerinde oldukça etkili olduğunu iddia etmektedir. Bu nedenle, çalışma, Türk devletinin Suriyeli mülteciler için iyi niyetli çabalarının ve bunların kamuoyuna sunulma biçimlerinin, Türk vatandaşlarını sosyal, politik ve ekonomik hakların dağılımında dengesizlikler yaşadıkları algısına yönlendirebileceğini ileri sürmektedir. Buna göre, Suriyeli mültecilere yönelik ırkçı uygulamalar, Türkiye vatandaşlarının göz ardı edilme, yabancılaştırılma ve dezavantajlı olma, hak kaybı yaşama varsayımlarından kaynaklı küskünlük yoluyla anlaşılmaktadır. Dolayısıyla, böyle bir küskünlüğün, Türk vatandaşlarının sosyal hiyerarşide tahayyül ettikleri daha yüksek rütbelerinin düşürüldüğüne inanmalarına yol açtığı ve bunun Suriyeli mültecilere karşı ırkçı tutumları ateşlediği ve güçlendirdiği ileri sürülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Irkçılık
• Türkiye’deki Suriyeli Mülteciler
• Sosyal Hiyerarşi
• Irkçılık Sebepleri
• Hak Dağılımı

Destekleyen Kurum

Çalışma için destek alınmamıştır.

Etik Beyan

Bu çalışma etik onay gerektiren herhangi bir insan veya hayvan araştırması içermemektedir.

EXPLAINING THE CAUSES OF RACISM TOWARD SYRIAN REFUGEES IN TÜRKİYE THROUGH SOCIAL HIERARCHY

Öz

Studies of racism or racist practices toward foreign groups often rely on the Western conceptualization of racism; primarily rooted in differences of race, color, ethnicity, and religion. However, because of certain factors indicated by the literature on the interaction between Syrian refugees and Turkish citizens such as having the same religion, being neighboring countries, or sharing similar cultures, it is also suggested that the Western conceptualization of racism do not fully capture the dynamics at play in Türkiye. Drawing on the supportive actions of the Turkish state and the political rhetoric, this study aims to explore the underlying causes and expressions of public discontent and racist acts toward Syrian refugees through the theoretical framework of social hierarchy by Floya Anthias where those originating in a given country position themselves at a higher rank than the latecomers. Through a socio-political lens, the research analyzes policies, practices, and the way they are introduced to the public by the state and local governments asserting that they are highly influential upon the ways Turkish citizens approach Syrian refugees. Thus, this study suggests that the well-intentioned efforts of Turkish state for the Syrian refugees and the ways they are presented to the public might mislead Turkish citizens to the perception that they experience imbalances in the distribution of social, political, and economic rights. Accordingly, racist practices toward Syrian refugees are understood through Turkish citizens’ resentment stemming from the assumption of experiencing loss of rights, being overlooked, alienated, and disadvantaged in their own country. Thus, it is argued that such a resentment leads Turkish citizens to believe that their imagined higher rank is downgraded which ignite and enforce racist attitudes toward Syrian refugees.

Anahtar Kelimeler

• Racism
• Syrian Refugees in Türkiye
• Social Hierarchy
• Causes of Racism
• Distribution of Rights

Destekleyen Kurum

No support was received for the study.

Etik Beyan

This study does not contain any human or animal research that requires ethical approval.

Kaynakça

1. Agamben, G. (2005). State of Exception. Chicago: University of Chicago Press.
2. Alp, H. (2018). Suriyeli Sığınmacılara Yönelik Ayrımcı ve Ötekileştirici Söylemin Yerel Medyada Yeniden Üretilmesi.
3. Karadeniz Teknik Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 5, 22-37. https://izlik.org/JA45AD49RU
4. Altunkaynak, S. (2016). Intersecting Lives in Post-Migration Period: The Dynamic of Relations between "Host" Women From Turkey and "Guest" Women from Syria. Alternatif Politika, 8(3), 488-504. https://alternatifpolitika.com/makale/intersecting-lives-in-post-migration-period-the-dynamics-of-relations-between-host-women-from-turkey-and-guest-women-from-syria
5. Anthias, F. (1992). Connecting “Race” and Ethnic Phenomena. Sociology, 26(3), 421–438.
6. Anthias, F. (1998). Rethinking Social Divisions: Some Notes towards a Theoretical Framework. The Sociological Review, 46(3), 505-535.
7. Agamben, G. (2005). State of Exception. Chicago: University of Chicago Press.
8. Alp, H. (2018). Suriyeli Sığınmacılara Yönelik Ayrımcı ve Ötekileştirici Söylemin Yerel Medyada Yeniden Üretilmesi. Karadeniz Teknik Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 5, 22-37. https://izlik.org/JA45AD49RU

9. Altunkaynak, S. (2016). Intersecting Lives in Post-Migration Period: The Dynamic of Relations between "Host" Women From Turkey and "Guest" Women from Syria. Alternatif Politika, 8(3), 488-504. https://alternatifpolitika.com/makale/intersecting-lives-in-post-migration-period-the-dynamics-of-relations-between-host-women-from-turkey-and-guest-women-from-syria
10. Anthias, F. (1992). Connecting “Race” and Ethnic Phenomena. Sociology, 26(3), 421–438. doi:10.1177/00380385920260030
11. Anthias, F. (1998). Rethinking Social Divisions: Some Notes towards a Theoretical Framework. The Sociological Review, 46(3), 505-535. doi:10.1111/1467-954X.00129
12. Anthias, F. (2001a). New Hybridities, Old Concepts: The Limits of `Culture’. Ethnic and Racial Studies, 24(4), 619-641. doi:10.1080/01419870120049815
13. Anthias, F. (2001b). The Concept of “Social Division” and Theorising Social Stratification: Looking at Ethnicity and Class. Sociology, 35(4), 835–854. doi:10.1177/0038038501035004003
14. Anthias, F. (2006). Cultural Racism or Racist Culture? Rethinking Racist Exclusions. Economy and Society, 24(2), 279-301. doi:10.1080/03085149500000011
15. Anthias, F. (2012). Hierarchies of Social Location, Class and Intersectionality: Towards a Translocational Frame. International Sociology, 28(1), 121-138. doi:10.1177/0268580912463155
16. Anthias, F. (2016). Interconnecting Boundaries of Identity and Belonging and Hierarchy Making within Transnational Mobility Studies: Framing Inequalities. Current Sociology, 64(2), 172-190. doi:10.1177/0011392115614780
17. Anthias, F. (2021). Translocational Belongings: Intersectional Dilemmas and Social Inequalities. London: Routledge.
18. Anthias, F. (2022). Ethnicity, Class, Gender and Migration. London: Routledge.
19. Apak, H. (2015). Suriyeli Göçmenlerin Kente Uyumları: Mardin Örneği. Mukaddime, 5(2), 53-70. doi:10.19059/mukaddime.00462
20. Asylum Information Database (2025, July 29). Health Care: Türkiye. Retrieved February 16, 2026, from https://asylumineurope.org/reports/country/turkiye/content-temporary-protection/health-care/
21. Aydın, M., Yeldan, E., Güvenç, M., Hawks, B. B., Zaim, O. Z., Sokullu, E. C., . . . Çoban, M. K. (2022). Kantitatif Araştırma Raporu: Türkiye Siyasal Sosyal Eğilimler Araştırması 2021. Kadir Has University. İstanbul: Akadametre; Global Akademi. https://www.mustafaaydin.gen.tr/source/Türkiye%20Eğilimleri_WEB-BASIN.pdf
22. Babahanoğlu, V. (2018). Kamu Politikası Perspektifinden Suriyeli Sığınmacı Sorununun Türkiye’ye Yansımaları ve Sığınmacıların Eğitim Sorunsalı. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 84, 478-489. doi:10.16992/ASOS.14485
23. Barker, C. (2004). The SAGE Dictionary of Cultural Studies. London: SAGE Publications.
24. Barth, F. (1969). Introduction. In F. Barth (Ed.), Ethnic Groups and Boundaries: The Social Organization of Cultural Difference. Boston: Little, Brown and Company.
25. Bayır, D., & Aksu, F. (2020). Açık Kapı Politikasından Güvenlik Tehdidine Türkiye’de Suriyeli Sığınmacılar Olgusu. Marmara Üniversitesi Siyasal Bilimler Dergisi, 8(2), 324-356. doi:10.14782/MARMARASBD.789791
26. Beydoun, K. A. (2016). Boxed in: Reclassification of Arab Americans on the U.S. Census as Progress or Peril? Loyola University Chicago Law Journal, 47(693). https://lawecommons.luc.edu/luclj/vol47/iss3/3
27. Blaut, J. M. (1992). The Theory of Cultural Racism. Antipode, 24(4), 289-299. doi:10.1111/j.1467-8330.1992.tb00448.x
28. Blumer, H. (1958). Race Prejudice as a Sense of Group Position. The Pacific Sociological Review, 1(1), 3-7. https://api.semanticscholar.org/CorpusID:147757775
29. Bonilla-Silva, E. (1997). Rethinking Racism: Toward a Structural Interpretation. American Sociological Review, 62(3), 465-480. doi: 10.2307/2657316
30. Bonilla-Silva, E. (2021). Racism without Racists: Color-Blind Racism and the Persistence of Racial Inequality in America (6th ed.). Lanham: Rowman & Littlefield Publishers.
31. Bowen, G. A. (2009). Document Analysis as a Qualitative Research Method. Qualitative Research Journal, 9(2), 27-40. doi:10.3316/QRJ0902027
32. Çağlar, İ., & Özkır, Y. (2014). Suriyeli Mültecilerin Türkiye Basınında Temsili. Middle East Yearbook/Ortadoğu Yıllığı, 485-501. https://izlik.org/JA33WU22NT
33. Çalışkan, S. (2019). Ev Sahibi Halkın Suriyeli Göçmenlere Yönelik Tutumu: İstanbul; Sultanbeyli-Kadıköy İlçeleri. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12(66), 640-650. doi:10.17719/jisr.2019.3613
34. Çataklı, İ., & Taşdoğan, C. (2024). Suriyeli Göçü ve Türkiye’nin Sığınmacılara Yönelik Politikaları Üzerine Bir Değerlendirme. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 26(1), 233-260. doi:10.26745/AHBVUIBFD.1405605
35. Çimen, İ. (2016, July 2). Cumhurbaşkanı Erdoğan: Suriyeli kardeşlerimize vatandaşlık imkanı vereceğiz. Retrieved April 1, 2025, from https://www.aa.com.tr/tr/gunun-basliklari/cumhurbaskani-erdogan-suriyeli-kardeslerimize-vatandaslik-imkani-verecegiz/601836
36. Cumhuriyet. (2021, July 26). Erdoğan'ın danışmanı Aktay: Suriyeliler giderse ülke ekonomisi çöker. Retrieved April 12, 2025, from https://www.cumhuriyet.com.tr/haber/erdoganin-danismani-aktay-suriyeliler-giderse-ulke-ekonomisi-coker-1855405
37. Davutoğlu, A. (2014, October 22). Birkaç ayda istenen noktaya gelinir [Interview]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=_a0oEzb3Dzs
38. Deniz, A. Ç., Ekinci, Y., & Hülür, A. B. (2017). Yabancı ve Marjinal Olarak Öteki: Yerleşik ve Yabancı İlişkisi Bağlamında Suriyeli Sığınmacılar. Tarih Okulu Dergisi, 365-392. doi:10.14225/Joh1099
39. Dennison, J., & Geddes, A. (2018). A Rising Tide? The Salience of Immigration and the Rise of Anti-Immigration Political Parties in Western Europe. The Political Quarterly, 90(1), 107-116. doi:10.1111/1467-923X.12620
40. Doğan, F., & Ünal, S. (2021). Suriyeli Göçmenlere Yönelik Ayrımcı, Dışlayıcı Söylem ve Eylemlerin Meşrulaştırıcı Kaynakları: Mardin İli Örneği. Sosyolojik Bağlam, 2(3), 14-40. doi:10.52108/2757-5942.2.3.2
41. Duğan, Ö., & Gürbüz, S. (2024). Suriyeli Sığınmacıların Sosyal Entegrasyonuna Yönelik Bir Araştırma. Journal of Turkish Studies, 13(26), 529-546. doi:10.7827/TURKISHSTUDIES.14625
42. Ekici, H. (2019). Türk Toplumunda Suriyelilere Yönelik Algılanan Tehditler ve Çözüm Önerileri. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 44, 695-730. doi:10.21560/spcd.v19i49119.487325
43. Elmas, A., & Seven, Ö. (2020). Türkiye’deki Geçici Koruma Statüsünde Bulunan Suriyelilerle İlgili Algilar ve Gerçekler. In M. Özhan, Değişen Dünyada Göç (pp. 25-50). Bursa: Ekin Yayınevi.
44. Eraslan, Y. (2023, September 20). İşte Suriyelilerin suç işleme oranı. Retrieved February 16, 2026, from https://www.turkiyegazetesi.com.tr/gundem/iste-suriyelilerin-suc-isleme-orani-991911?s=1
45. Erdoğan, M. M. (2015). Türkiye'deki Suriyeliler: Toplumsal Kabul ve Uyum. İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
46. Ergül, C. (2017, December 5). Başbakan Yardımcısı Akdağ: Suriyeliler için harcanan toplam maliyet 84 milyar 880 milyon lira. Retrieved May 12, 2025, from https://www.aa.com.tr/tr/ekonomi/basbakan-yardimcisi-akdag-suriyeliler-icin-harcanan-toplam-maliyet-84-milyar-880-milyon-lira/990509#
47. Eser, H. B., & Uygur, M. R. (2024). Suriyeli Göçmenlere Yönelik Tutumların Bütünleşik Tehdit ve Sosyal Mesafe Kuramları Doğrultusunda İncelenmesi: Süleyman Demirel Üniversitesi Örneği. Liberal Düşünce, 95, 131-162. doi:10.36484/liberal.609598
48. European Commission. (2023). EU support to refugees in Türkiye (Q&A, Qanda_23_5630). Retrieved May 15, 2025, from https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/qanda_23_5630
49. European External Action Service. (2016). The EU response to the refugee crisis in Türkiye. https://www.eeas.europa.eu/node/417010_en?s=230
50. Fairclough, N. (1995). Critical Discourse Analysis: The Critical Study of Language. London: Longman.
51. Fischer, F. (2003). Reframing Public Policy: Discursive Politics and Deliberative Practices. Oxford: Oxford University Press.
52. GazeteDuvar. (2016, July 12). Efkan Ala: Yararlı gördüğümüz Suriyelileri alacağız. Retrieved April 10, 2025, from https://www.gazeteduvar.com.tr/politika/2016/07/12/efkan-ala-yararli-gordugumuz-suriyelileri-alacagiz
53. Giddens, A. (2009). Sociology (6th ed.). Cambridge: Polity Press.
54. Girit, S. (2015, October 8). Suriyeli mülteciler dosyası: Sağlık hizmetleri bedava. Retrieved March 24, 2025, from https://www.bbc.com/turkce/haberler/2015/10/151008_multeciler_saglik
55. Goldberg, D. T. (1993). Racist Culture : Philosophy and the Politics of Meaning. Oxford: Blackwell.
56. Hainmueller, J., & Hopkins, D. J. (2014). Public Attitudes Toward Immigration. The Annual Review of Political Science, 17, 225–249. doi:10.1146/annurev-polisci-102512-194818
57. Hall, S. (1988). The Hard Road to Renewal: Thatcherism and the Crisis of the Left. London & New York: Verso.
58. Hall, S., Critcher, C., Jefferson, T., John, C., & Brian, R. (1978). Policing the Crisis : Mugging, the State, and Law and Order. Honh Kong: Palgrave Macmillan.
59. İçduygu, A. (2006). Türkiye-Avrupa Birliği İlişkileri Bağlamında Uluslararası Göç Tartışmaları . İstanbul: Türk Sanayicileri ve İşadamları Derneği Yayınları.
60. Jørgensen, M. B., & Thomsen, T. L. (2016). Deservingness in the Danish Context: Welfare Chauvinism in Times of Crisis. Critical Social Policy, 36(3), 330-351. doi:10.1177/0261018315622012
61. Kadıoğlu, İ. A. (2020). Zeytin Dalı Harekatı: Türkiye'nin Suriye'ye Sınır Ötesi Operasyonu ve Meşru Müdafaa Hakkı. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi(41), 210-227. doi:10.30794/PAUSBED.748134
62. Karadeniz, O. (2023). Türkiye İşgücü Piyasasında Geçici Koruma Sağlanan Suriyelilerin Sosyal Güvenlik Durumu ve Kayıtlı İstihdama Geçiş İçin Öneriler. Ankara: Uluslararası Çalışma Örgütü.
63. Karakuş, K., Karaaslan, Y. S., & Ünal, Ş. (2014, October 7). Kobani üzerinden çözüm sürecine şantaja çalışılıyor. Retrieved April 24, 2025, from https://www.aa.com.tr/tr/turkiye/kobani-uzerinden-cozum-surecine-santaja-calisiliyor/113277
64. Karaman, N. (2022). Küresel Beyaz Üstünlüğünün Türkiye'deki Irk Algısı Üzerine Yansımaları: Suriyeli Mülteciler Örneği. İçtimaiyat, 6, 269-285. doi:10.33709/ictimaiyat.1028116
65. Kirişçi, K. (2014). Syrian Refugees and Turkey’s Challenges: Going Beyond Hospitality. Washington: Brookings.
66. Kızıltepe, O. (2024, November 27). Suriyelilerin dükkanına girip ruhsat soran belediye başkanına soğuk duş. Retrieved March 19, 2025, from https://www.haberler.com/3-sayfa/suriyelilerin-dukkanina-girip-ruhsat-soran-18093047-haberi/
67. Kurt, G. (2019). Yeni Medyada Nefret Söylemi: YouTube’da Suriyeli Mültecilere Karşı Üretilen Nefret Söylemi Üzerine Bir Araştırma. The Journal of International Lingual, Social and Educational Sciences, 5(1), 1-20. doi:10.34137/jilses.490129
68. Masuzawa, T. (2005). The Invention of World Religions: Or, How European Universalism Was Preserved in the Language of Pluralism. Chicago: The University of Chicago Press.
69. Milligazete. (2022, May 7). Binali Yıldırım'dan 'sessiz istila' itirafı: Mülteciler istila edecek! November 22, 2024 tarihinde https://www.milligazete.com.tr/: https://www.milligazete.com.tr/haber/10188457/binali-yildirimdan-sessiz-istila-itirafi-multeciler-istila-edecek adresinden alındı
70. Morgül, K., Savaşkan, O., & Mutlu, B. (2021). İstanbul'da Suriyeli Sığınmacılara Yönelik Algı ve Tutumlar: Partizanlık, Yabancı Karşıtlığı, Tehtid Algıları ve Sosyal Temas. İstanbul: Türkiye Sosyal Ekonomik Siyasal Araştırmalar Vakfı. https://tr.boell.org/sites/default/files/2021-06/Istanbulda%20Suriyeliler%20Raporu%20BASIM.pdf
71. Mülteciler Derneği. (2022, January 1). Suriyeliler Devletten Maaş Alıyor mu? Retrieved February 25 2025, from https://multeciler.org.tr/suriyeliler-devletten-para-aliyor-mu
72. Oğuz, A., & Oğuz, S. (2023). Mültecilere Dönük Nefret Söylemi ve Toplumsal Düzensizlik. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 56, 31-42. doi:10.30794/pausbed.1197380
73. Özdemir, E. (2017). Suriyeli Mültecilerin Türkiye’deki Algıları. Savunma Bilimleri Dergisi, 16(1), 115-136. doi:10.17134/khosbd.405253
74. Özpınar, E., Çilingir, Y. S., & Düşündere, A. T. (2016). Türkiye'deki Suriyeliler: İşsizlik ve Sosyal Uyum. Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı. https://tepav.org.tr/tr/haberler/s/4044
75. Parla, A. (2003). Marking Time along the Bulgarian-Turkish Border. Ethnography(4), 561-575. doi:10.1177/146613810344004
76. Quillian, L. (1995). Prejudice as a Response to Perceived Group Threat: Population Composition and Anti-Immigrant and Racial Prejudice in Europe. American Sociological Review, 60(4), 586-611. doi:10.2307/2096296
77. Reeskens, T., & van Oorschot, W. (2012). Disentangling the ‘New Liberal Dilemma’: On the Relation between General Welfare Redistribution Preferences and Welfare Chauvinism. International Journal of Comparative Sociology, 53(2), 120-139. doi:10.1177/0020715212451987
78. Şahin, M., & Eşici, H. (2020). Türkiye'de Yaşayan Suriyeli Göçmenler ile Türklerin Birlikte Yaşam Kültrü: Değerler, Fırsatlar, Engeller. AVRASYA Uluslararası Araştırmalar Dergisi, 8(22), 72-99. doi:10.33692/avrasyad.647200
79. Şanlıer, İ. (2025). Navigating the Shadows: Syrians under Temporary Protection, Employment, and Hyper-Precarity in Türkiye. In S. C. Nunez, G. Ovacik, E. Karageorgiou, & N. F. Tan (Eds.), Global Asylum Governance and the European Union’s Role: Rights and Responsibility in the Implementation of the United Nations Global Compact on Refugees (pp. 149-167). Cham: Springer. doi:10.1007/978-3-031-74866-0_9
80. Schneider, A., & Ingram, H. (1993). Social Construction of Target Populations: Implications for Politics and Policy. American Political Science Review, 87(2), 334-347. doi:10.2307/2939044
81. Shelby, T. (2003). Ideology, Racism, and Critical Social Theory. The Philosophical Forum, 34(2), 153-188. doi:10.1111/1467-9191.00132
82. Sides, J., & Citrin, J. (2007). European Opinion About Immigration: The Role of Identities, Interests and Information. British Journal of Political Science, 37, 477-504. doi:10.1017/S0007123407000257
83. Spears, A. K. (1999). Introduction. In Race and Ideology: Language, Symbolism, and Popular Culture (pp. 1–32). Detroit: Wayne State University Press.
84. Stone, D. A. (1989). Causal Stories and the Formation of Policy Agendas. Political Science Quarterly, 104(2), 281-300. doi:10.2307/2151585
85. Tilly, C. (1998). Durable Inequality. Berkeley: University of California Press.
86. TİSK. (2020). Göçmenlerin İşgücü Piyasasına Uyum Raporu. Retrieved February 16, 2026, from https://www.tisk.org.tr/dokuman/gocmenlerin-is-gucu-piyasasina-uyum-raporu.pdf
87. Tomlinson, J. (2003). Globalization and Cultural Identity. In D. Held, & A. McGrew (Eds.), The Global Transformations Reader: An Introduction to the Globalization Debate (pp. 269-278). Cambridge: Polity Press.
88. TRTHaber. (2024, December 25). Bakan Tekin: 900 bine yakın Suriyeli öğrenci Türkiye'de eğitim görüyor. Retrieved March 27, 2025, from https://www.trthaber.com/haber/gundem/bakan-tekin-900-bine-yakin-suriyeli-ogrenci-turkiyede-egitim-goruyor-892648.html
89. Tunç, Ş. A. (2015). Mülteci Davranışı ve Toplumsal Etkileri: Türkiye'deki Suriyelilere İlişkin Bir Değerlendirme. Tesam Akademi Dergisi, 2(2), 29-63. https://izlik.org/JA53KK74FE
90. TÜİK. (2025, December 30). İşgücü İstatistikleri, Kasım 2025. Retrieved February 16, 2026, from https://veriportali.tuik.gov.tr/tr/press/54068
91. Türk, E. (2019). Türk Basınında Suriyeli Göçmenlere İlişkin Haberlere Yapılan Yorumların İncelenmesi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21(1), 17-30. doi:10.32709/akusosbil.474850
92. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası. (1982). Siyasi Haklar ve Ödevler (Article 66). Retrieved March 22, 2025 from https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/TUTANAK/TBMM/d23/c019/b096/tbmm230190960522.pdf
93. Türkiye Cumhuriyeti İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Başkanlığı. (n.d.). Geçici korumamız altındaki Suriyeliler. Retrieved March 22, 2025, from https://www.goc.gov.tr/gecici-korumamiz-altindaki-suriyeliler
94. Türkiye Cumhuriyeti İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü. (2009). Türk Vatandaşlığı Kanunu (Kanun No. 5901). Retrieved May 15, 2025, from https://www.nvi.gov.tr/kurumlar/nvi.gov.tr/mevzuat/nufusmevzuat/ingilizce/TURKISH_CITIZENSHIP_LAW_5901.pdf
95. Ünal, S. (2014). Türkiye'nin Beklenmedik Konukları: "Öteki" Bağlamında Yabancı Göçmen ve Mülteci Deneyimi. Journal of World of Turks, 6(3), 65-89. https://www.academia.edu/20846790/Türkiye_nin_Beklenmedik_Konukları_Öteki_Bağlamında_Yabancı_Göçmen_ve_Mülteci_Deneyimi
96. Wagenaar, H. (2007). Interpretation and Intention in Policy Analysis. In F. Fischer, G. J. Miller, & M. S. Sidney (Eds.), Handbook of Public Policy Analysis: Theory, Politics, and Methods (pp. 429-443). London: CRC Press.
97. West, C., & Fenstermaker, S. (1995). Doing Difference. Gender and Society, 9(1), 8-37. doi:10.1177/089124395009001002
98. Wieviorka, M. (1995). The Arena of Racism. (C. Turner, Trans.) London: Sage Publications.
99. Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (Kanun No. 6458). (11 Nisan 2013). T.C. Resmi Gazete (Sayı 28615). https://mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=6458&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5.
100. Yanık, A. (2017). Sosyal Medyada Yükselen Nefret Söyleminin Temelleri. Global Media Journal TR Edition, 8(15), 364-383. https://globalmediajournaltr.yeditepe.edu.tr/tr/guz-2017-sayisi
101. Yanow, D. (1996). How Does a Policy mean? Interpreting Policy and Organizational Action. Washington D.C.: Georgetown University Press.
102. Yardım, M. (2017). Aşırı Sağ ve Çokkültürlük: Avrupa’da Ötekileştirilen 'Göçmenler'. Akademik İncelemeler Dergisi, 12(2), 217–234. doi:10.17550/akademikincelemeler.342429
103. Zia-Ebrahimi, R. (2018). When the Elders of Zion Relocated to Eurabia: Conspiratorial Racialization in Antisemitism and Islamophobia. Patterns of Prejudice, 52(4), 314-337. doi:10.1080/0031322X.2018.1493876