TR
EN
ALZHEİMER HASTALIĞINDA RESVERATROLÜN NÖROPROTEKTİF ETKİLERİ
Öz
Alzheimer, ileri yaş bireylerde görülen ilerleyici bilişsel kayıplar ve günlük yaşam kalitesinde belirgin düşüşlerle karakterize bir nörodejeneratif hastalıktır. Hastalığın patogenezinde; oksidatif stres, kronik inflamasyon ve amiloid-β birikimi gibi çeşitli süreçlerin etkili olduğu bilinmektedir. Medikal tedavinin yanı sıra hastalığın prognozunu olumlu yönde etkileyebilecek beslenme yaklaşımlarına olan ilgi son yıllarda artış göstermektedir. Polifenol ailesi içerisinde yer alan resveratrol, Alzheimer hastalığına karşı potansiyel terapötik etkileriyle dikkat çeken biyolojik aktif bir bileşiktir. Üzüm kabuğu, kırmızı şarap, dut ve fıstık gibi besinlerde doğal olarak bulunan resveratrol; serbest radikalleri nötralize edebilme, inflamatuar yanıtları baskılayabilme ve nörodejeneratif süreçleri yavaşlatabilme potansiyeline sahiptir. Ancak bu bileşiğin suda çözünürlüğünün zayıf olması, vücutta hızlı metabolize edilmesi ve kan-beyin bariyerini yeterli düzeyde geçememesi, sistemik etkilerini ve biyoyararlanımını sınırlandırmaktadır. Son yıllarda resveratrol, nanoteknolojik formülasyonlar ve enkapsülasyon teknolojisindeki gelişmeler ile özellikle biyoyararlanımının ve terapötik etkinliğinin artırılmasına yönelik bir araştırma konusu haline gelmiştir. Bu derleme makalede, resveratrolün Alzheimer hastalığı üzerindeki potansiyel koruyucu rolünün anlaşılması ve biyoyararlanımını artırmaya yönelik güncel bilimsel yaklaşımların incelenmesi amaçlanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Gu J, Li Z, Chen H, Xu X, Li Y, Gui Y. Neuroprotective Effect of Trans-Resveratrol in Mild to Moderate Alzheimer Disease: A Randomized, DoubleBlind Trial. Neurology and Therapy. 2021;10(2):905–17.
- 2. Rao YL, Ganaraja B, Joy T, Pai MM, Ullal SD, Murlimanju BV. Neuroprotective effects of resveratrol in Alzheimer’s disease. Frontiers in Bioscience. 2020;12(1):139-149.
- 3. Rahman MH, Akter R, Bhattacharya T, AbdelDaim MM, Alkahtani S, Arafah MW, et al. Resveratrol and Neuroprotection: Impact and Its Therapeutic Potential in Alzheimer’s Disease. Frontiers in Pharmacology. 2020;11:619024.
- 4. Kamath AP, Nayak PG, John J, Mutalik S, Balaraman AK, Krishnadas N. Revolutionizing neurotherapeutics: Nanocarriers unveiling the potential of phytochemicals in Alzheimer’s disease. Neuropharmacology. 2024;259:110096.
- 5. Albadrani HM, Chauhan P, Ashique S, Babu MA, Iqbal D, Almutary AG, et al. Mechanistic insights into the potential role of dietary polyphenols and their nanoformulation in the management of Alzheimer’s disease. Biomedicine and Pharmacotherapy. 2024;174:116376.
- 6. Azargoonjahromi A, Abutalebian F. Unraveling the therapeutic efficacy of resveratrol in Alzheimer’s disease: an umbrella review of systematic evidence. Nutrition and Metabolism. 2024;21(1):15.
- 7. Samal M, Srivastava V, Khan M, Insaf A, Penumallu NR, Alam A, et al. Therapeutic Potential of Polyphenols in Cellular Reversal of Patho-Mechanisms of Alzheimer’s Disease Using In Vitro and In Vivo Models: A Comprehensive Review. Phytotherapy Research. 2025;39(1):25-50.
- 8. Xu Lou I, Ali K, Chen Q. Effect of nutrition in Alzheimer’s disease: A systematic review. Frontiers in Neuroscience. 2023;17:1147177.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Beslenme Bilimi, Halk Sağlığı Beslenmesi, Klinik Beslenme, Beslenme ve Diyetetik (Diğer), Koruyucu Sağlık Hizmetleri, Sağlığın Geliştirilmesi, Halk Sağlığı (Diğer)
Bölüm
Derleme
Yazarlar
Erken Görünüm Tarihi
17 Temmuz 2025
Yayımlanma Tarihi
17 Temmuz 2025
Gönderilme Tarihi
28 Mayıs 2025
Kabul Tarihi
4 Temmuz 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 1 Sayı: 1
APA
Çetin, Y. C., & Yoldaş İlktaç, H. (2025). ALZHEİMER HASTALIĞINDA RESVERATROLÜN NÖROPROTEKTİF ETKİLERİ. Nuh Naci Yazgan Üniversitesi Sağlık Araştırmaları Dergisi, 1(1), 46-55. https://izlik.org/JA29AB75ZS
AMA
1.Çetin YC, Yoldaş İlktaç H. ALZHEİMER HASTALIĞINDA RESVERATROLÜN NÖROPROTEKTİF ETKİLERİ. Sağlık Araştırmaları Dergisi. 2025;1(1):46-55. https://izlik.org/JA29AB75ZS
Chicago
Çetin, Yüksel Ceyda, ve Havvanur Yoldaş İlktaç. 2025. “ALZHEİMER HASTALIĞINDA RESVERATROLÜN NÖROPROTEKTİF ETKİLERİ”. Nuh Naci Yazgan Üniversitesi Sağlık Araştırmaları Dergisi 1 (1): 46-55. https://izlik.org/JA29AB75ZS.
EndNote
Çetin YC, Yoldaş İlktaç H (01 Temmuz 2025) ALZHEİMER HASTALIĞINDA RESVERATROLÜN NÖROPROTEKTİF ETKİLERİ. Nuh Naci Yazgan Üniversitesi Sağlık Araştırmaları Dergisi 1 1 46–55.
IEEE
[1]Y. C. Çetin ve H. Yoldaş İlktaç, “ALZHEİMER HASTALIĞINDA RESVERATROLÜN NÖROPROTEKTİF ETKİLERİ”, Sağlık Araştırmaları Dergisi, c. 1, sy 1, ss. 46–55, Tem. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA29AB75ZS
ISNAD
Çetin, Yüksel Ceyda - Yoldaş İlktaç, Havvanur. “ALZHEİMER HASTALIĞINDA RESVERATROLÜN NÖROPROTEKTİF ETKİLERİ”. Nuh Naci Yazgan Üniversitesi Sağlık Araştırmaları Dergisi 1/1 (01 Temmuz 2025): 46-55. https://izlik.org/JA29AB75ZS.
JAMA
1.Çetin YC, Yoldaş İlktaç H. ALZHEİMER HASTALIĞINDA RESVERATROLÜN NÖROPROTEKTİF ETKİLERİ. Sağlık Araştırmaları Dergisi. 2025;1:46–55.
MLA
Çetin, Yüksel Ceyda, ve Havvanur Yoldaş İlktaç. “ALZHEİMER HASTALIĞINDA RESVERATROLÜN NÖROPROTEKTİF ETKİLERİ”. Nuh Naci Yazgan Üniversitesi Sağlık Araştırmaları Dergisi, c. 1, sy 1, Temmuz 2025, ss. 46-55, https://izlik.org/JA29AB75ZS.
Vancouver
1.Yüksel Ceyda Çetin, Havvanur Yoldaş İlktaç. ALZHEİMER HASTALIĞINDA RESVERATROLÜN NÖROPROTEKTİF ETKİLERİ. Sağlık Araştırmaları Dergisi [Internet]. 01 Temmuz 2025;1(1):46-55. Erişim adresi: https://izlik.org/JA29AB75ZS