TÜRKİYE’DE 1991-2019 YILLARI ARASI BEBEK ÖLÜMLERİNİN SOSYOEKONOMİK BELİRLEYİCİLERİ

Melike Buse Akcan; Yasemin Telli Üçler

doi:10.56574/nohusosbil.1124665

TÜRKİYE’DE 1991-2019 YILLARI ARASI BEBEK ÖLÜMLERİNİN SOSYOEKONOMİK BELİRLEYİCİLERİ

Öz

Bebeklerin ölüm oranı, ülkelerin başta ekonomik ve sağlık durumları ile ilgili olarak birçok ekonomik ve sosyal değişkenler ile yakından ilgilidir. Ekonomi ile birlikte sağlık sisteminin gelişmesi ve sosyoekonomik imkânların artmasının bebek ölümleri ile ilgili olduğu düşünülmektedir. Bu amaçla bebek ölümleri ile sosyal ve ekonomik değişkenler arasındaki ilişki ekonometrik yöntemlerle araştırılmıştır. Çalışmada bebek ölümünün ekonomik değişkenlerle ilişkisinin ölçülmesi için ekonomik büyüme ve enflasyon değişkenleri kullanılmıştır. Bebek ölümlerinin sosyal değişkenlerle ilişkisini ölçmek için ise okuma-yazma bilen çocuk sayısı ve yaşam beklentisi değişkenleri kullanılmıştır. Bu değişkenler 1991-2019 yılları arası zaman dönemi için toplanmıştır. Çalışmada bu ilişkilerin analizi için ise Granger Nedensellik Testine başvurulmuştur. Granger Nedensellik Testi sonuçlarına göre bebek ölümleri ile beraber ekonomik ve sosyal değişkenlerin tamamı ile tek yönlü nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Albayrak, M. (2021). Türkiye’deki Yolsuzlukların Sağlık Hizmetleri İle Sosyal Göstergelere Etkisi, Yorum Yönetim ve Yöntem Uluslararası Yönetim Ekonomi ve Felsefe Dergisi, 9(1), 49-66.
Çatak, B. ve Öner, C. (2019). Bebek Ölümlerinin Temel Nedenleri Değişiyor Mu? Kayıt Temelli Kesitsel Bir Çalışma, TurkishJournal Of FamilyMedicine And PrimaryCare, 13(3), 311-317.
Dickey, David ve Fuller, Wayne (1979). Distribution of TheEstimatorsForAutoregressive Time Series With A UnitRoot, Journal of TheAmerican Statistical Association, 74, 427 – 431.
Dickey, D. ve Fuller, W. (1981). LikelihoodRatioStatisticsForAutoregressive Time Series With A UnitRoot, Econometrica, 49(4), 1057-1072.
Engle, Robert ve Granger, C. W. J. (1987). Co-İntegrationandErrorCorrection: Representation, Estimation and Testing, Journal of Econometrica, 251-276.
Enfileci Yayla, Z. ve Çavlin, A. (2019). Bebek Ölümlerindeki Mernis Kayıtlarının Tamlık Yüzdesi: İllerin İnsani Gelişme Düzeyi Farklılığı Açıklar Mı?,Türk J PublicHealth, 17(3), 279-293.
Kart, R. B. ve Keser, İ. K. (2019). Türkiye’deki İllerin Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Düzeylerinin Belirlenmesi ve Yerel Seçim Oy Dağılımlarının Karşılaştırılması, Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 23(1), 25-52.
Korkmaz, A., Aydın, Ş., Çamurdan Duyan, A., Okumuş, N., Onat, F. N., Özbaş, N., Polat, E., Şenel, S., Tezel, B., Tezel, H. ve Köse, M. F. (2013). Türkiye’de Bebek Ölüm Nedenlerinin ve Ulusal Kayıt Sisteminin Değerlendirilmesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalığı Dergisi, 56, 105-121.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Melike Buse Akcan Bu kişi benim
0000-0001-5101-1613
Türkiye

Yasemin Telli Üçler ^*
0000-0002-7695-2003
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

28 Haziran 2022

Gönderilme Tarihi

1 Haziran 2022

Kabul Tarihi

22 Haziran 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 4 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.56574/nohusosbil.1124665

IZ

https://izlik.org/JA72PC97DA

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Akcan, M. B., & Telli Üçler, Y. (2022). TÜRKİYE’DE 1991-2019 YILLARI ARASI BEBEK ÖLÜMLERİNİN SOSYOEKONOMİK BELİRLEYİCİLERİ. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 4(1), 58-66. https://doi.org/10.56574/nohusosbil.1124665

AMA

1.Akcan MB, Telli Üçler Y. TÜRKİYE’DE 1991-2019 YILLARI ARASI BEBEK ÖLÜMLERİNİN SOSYOEKONOMİK BELİRLEYİCİLERİ. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2022;4(1):58-66. doi:10.56574/nohusosbil.1124665

Chicago

Akcan, Melike Buse, ve Yasemin Telli Üçler. 2022. “TÜRKİYE’DE 1991-2019 YILLARI ARASI BEBEK ÖLÜMLERİNİN SOSYOEKONOMİK BELİRLEYİCİLERİ”. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 4 (1): 58-66. https://doi.org/10.56574/nohusosbil.1124665.

EndNote

Akcan MB, Telli Üçler Y (01 Haziran 2022) TÜRKİYE’DE 1991-2019 YILLARI ARASI BEBEK ÖLÜMLERİNİN SOSYOEKONOMİK BELİRLEYİCİLERİ. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 4 1 58–66.

IEEE

[1]M. B. Akcan ve Y. Telli Üçler, “TÜRKİYE’DE 1991-2019 YILLARI ARASI BEBEK ÖLÜMLERİNİN SOSYOEKONOMİK BELİRLEYİCİLERİ”, Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 4, sy 1, ss. 58–66, Haz. 2022, doi: 10.56574/nohusosbil.1124665.

ISNAD

Akcan, Melike Buse - Telli Üçler, Yasemin. “TÜRKİYE’DE 1991-2019 YILLARI ARASI BEBEK ÖLÜMLERİNİN SOSYOEKONOMİK BELİRLEYİCİLERİ”. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 4/1 (01 Haziran 2022): 58-66. https://doi.org/10.56574/nohusosbil.1124665.

JAMA

1.Akcan MB, Telli Üçler Y. TÜRKİYE’DE 1991-2019 YILLARI ARASI BEBEK ÖLÜMLERİNİN SOSYOEKONOMİK BELİRLEYİCİLERİ. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2022;4:58–66.

MLA

Akcan, Melike Buse, ve Yasemin Telli Üçler. “TÜRKİYE’DE 1991-2019 YILLARI ARASI BEBEK ÖLÜMLERİNİN SOSYOEKONOMİK BELİRLEYİCİLERİ”. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 4, sy 1, Haziran 2022, ss. 58-66, doi:10.56574/nohusosbil.1124665.

Vancouver

1.Melike Buse Akcan, Yasemin Telli Üçler. TÜRKİYE’DE 1991-2019 YILLARI ARASI BEBEK ÖLÜMLERİNİN SOSYOEKONOMİK BELİRLEYİCİLERİ. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 01 Haziran 2022;4(1):58-66. doi:10.56574/nohusosbil.1124665

Cited By

OECD ÜLKELERİNDE SAĞLIĞIN SOSYAL BELİRLEYİCİLERİ ÜZERİNE BİR PANEL VERİ ANALİZİ

Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi

https://doi.org/10.61859/hacettepesid.1347335

ENFLASYON VE İŞSİZLİĞİN BEBEK ÖLÜM ORANI İLE İLİŞKİSİNİN EKONOMETRİK ANALİZİ: D-8 ÜLKELERİ ÖRNEĞİ

Bilgi Ekonomisi ve Yönetimi Dergisi

https://doi.org/10.54860/beyder.1704406