PETROL ENDÜSTRİLERİ VE PETROL İHRAÇ EDEN ÜLKELER

Küreselleşen dünya ile birlikte üretim faaliyetleri; el emeğinin dışında, endüstriyel bir yapılanma içinde enerji kaynaklarına bağımlı hale gelmiştir. Otomotiv sanayinden savaş endüstrisine kadar birçok alanda hayatın vazgeçilmez gereksinimleri arasına giren hammaddelerin başında petrol bulunmaktadır. Dünyada bulunan petrol rezervlerinin büyük bir bölümü, Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) kontrolü altında bulunmaktadır ve bu örgüte üye olan ülkelerin başlıca gelir kaynağını petrol oluşturmaktadır. Fakat beklenenin aksine OPEC üyesi ülkelerin, ekonomileri açısından büyük bir öneme sahip olan petrolün piyasasında sahip olmaları gerektikleri kadar bir güce ve etkiye sahip olmadıkları gözlemlenmiştir. Bunun ilk nedeni birincil amaçları içerisinde yer alan ortak politikalar geliştirme ve bunları gerçekleştirmede yaşadıkları zorluklardır. Ortak bir amaç için bir araya gelen ilgili bu ülkeler süreç içinde ortak hareket edememişlerdir. Petrol piyasasında düzenleyici olması beklenen bu örgütün yapısı homojen değil heterojen bir yapıdadır. Kendi arasında ve içinde çok sağlam olmayan ilişkiler bulunduran bu oluşuma üye ülkeler güçlü olmayan bir kartel yapılanmasına sebep olmuşlar ve bireysel çıkarlarını ön planda tutmuşlardır. Bu durum OPEC kuruluşunun işleyişini ve etkisini olumsuz yönde etkilemiştir. Bu çalışmada dünya ekonomisi için büyük öneme sahip olan petrol endüstrilerinde petrol fiyatlarını etkileyen faktörlerden bahsedilmiş ve petrol rezervlerinin büyük bir çoğunluğunu elinde bulunduran ülkelerin kurmuş olduğu OPEC oluşumunun yapısı, işleyişi ve bu oluşumun işleyişinin dünya üzerindeki etkileri incelenmiştir