-

Abstract

This study invastigates the scope of geographical indications (GIs) within the importance of intellectual property rights and examines the current situation of GIs in the world and in Turkey and its historical development by a desciriptive method based on literature survey. The aim of the study is to discuss the economic effects of protection in terms of consumers and local producers and to analyze both qualitatively and to some extend quantitatively the contributions of protection to especially the national economy and the rural development. A strong protection may provide benefits both for the protection of traditional knowledge and cultural heritage and it is thought that developing countries can effectively benefit from economic potential through the protection of geographical indications

Keywords

• Intellectual Property Rights, Geographical

COĞRAFİ İŞARET KORUMASININ GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELER İÇİN ÖNEMİ

Öz

Bu çalışmada fikri ve sınai mülkiyet haklarından biri olan coğrafi işaretler, coğrafi işaret korumasının dünyada ve Türkiye’deki güncel durumu ve tarihsel gelişimi literatür taramasına dayanan betimleme yöntemiyle incelenmektedir. Çalışmanın amacı, korumayla sağlanabilecek ekonomik etkileri tüketiciler ve yerel üreticiler açısından ele almak, özellikle kırsal kalkınmaya ve ülke ekonomisine olan katkısını nitel ve sınırlı olarak da nicel boyutlarıyla analiz etmektir. Güçlü bir koruma sayesinde geleneksel bilgi ve kültürel mirasın sürekliliğinin sağlanacağı ve özellikle gelişmekte olan ülkelerin coğrafi işaret tescilinin sağlayacağı ekonomik potansiyelden etkin şekilde yararlanılabileceği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Fikri ve Sınai Mülkiyet Hakları, Coğrafi İşaretler, Coğrafi İşaret Koruması, Kırsal Kalkınma, Ekonomik Kalkınma

Kaynakça

1. • Akerlof, A.G., (1970). “The market for lemons: quality, uncertainty and the market mechanism”, Quarterly Journal of Economics, 84 (August): 488-500.
2. • Babcock, B.A. and Clemens, R., (2004). “Geographical Indications and Property Rights: Protecting Value-Added Agricultural Products”, MATRIC Briefing Paper 04-MBP 7, Iowa State University.
3. • Birinci, Y., (2008). “Yöresel Ürünler İçin Yeni Açılımlar: Coğrafi İşaretler”, GEME’den Bakış, 36:85-86.
4. • Bowen, S., and Valenzuela, A.Z., (2009). “Geographical Indications, Terroir, and Socioeconomic and Ecological Sustainability: The Case of Tequila. Journal of Rural Studies 25:108–19.
5. • Bramley, C. and Kirsten, J., (2007). “The Economics of Geographical Indications: Toward a Conceptual Framework for Geographical Indication Research in Developing Countries”, Contributed Paper for the International Roundtable on the Economics of Intellectual Property Rights, WIPO, Geneva, November 26-27.
6. • Bramley, C., Bienabe, E., and Kirsten, J., (2009). “The economics of geographical indications: towards a conceptual framework for geographical indication research in developing countries, in The Economics of Intellectual Property”, PP 109–149, http://www.wipo.int/ip-development/en/economics/pdf/wo_1012_e.pdf. , Erişim tarihi: 26.03.2015.
7. • Combris, P., Lecocq, S., and Visser, M., (1997). “Estimation of a hedonic price equation for Bordeaux wine: does quality matter?”, The Economic Journal, Vol. 107 No. 441, pp. 390-402.
8. • Combris, P., Lecocq, S., and Visser, M., (2000). “Estimation of a hedonic price equation for Burgundy wine”, Applied Economics, Vol. 32 No. 8, pp. 961-7.

9. • Demirer, H.R., (2010). Yöresel Ürün ve Coğrafi İşaretler: Fransa ve Türkiye Üzerine Bir İnceleme, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Akdeniz Üniversitesi.
10. • DTM, (2011). Doha Kalkınma Gündemi Müzakerelerinde Son Durum ve Geleceğe Dönük Beklentiler, T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı, Anlaşmalar Genel Müdürlüğü, Çok Taraflı Ticari İlişkiler-1 Dairesi. Ekim 2010. http://www.tobb.org.tr/DisTicaretMudurlugu/Documents/Duyurular/doha.pdf, Erişim tarihi, 10-02-2015.
11. • EC, (2015a). http://ec.europa.eu/agriculture/eval/reports/pdopgi/report_en.pdf, Erişim Tarihi: 31.02.2015.
12. • EC, (2015b). European Commision, Door Database, http://ec.europa.eu/agriculture/quality/door/list.html;jsessionid=pL0hLqqLXhNmFQyFl1b24mY3t9dJQPflg3xbL2YphGT4k6zdWn34!-370879141, Erişim tarihi: 24.02.2015.
13. • EC, (1999). http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/eb/eb51/eb51_en.pdf
14. , Erişim tarihi: 22.02.2015.
15. • Escudero, S., (2001). “International Protection of Geographical Indications and Developing Countrie”’, South Centre, Trade-Related Agenda, Development and Equity, Working Papers 10, July.
16. • Gilg, A., and Battershill, M., (1998). “Quality Farm Food in Europe: A possible alternative to industrialised food market and to current agri-environmental policies: lessons from France”, Food Policy, Vol 23, pp 25-40.
17. • Giovannucci, D., Barham, E., and Pirog, R., (2009). “Defining and Marketing ‘Local’ Foods: Geographical Indications for U.S.Products”, Journal of World Intellectual Property. http:// www.vermontagriculture.com/buylocal/marketing/taste/documents/Defining_and_Marketing_Local_Foods.pdf, Erişim tarihi: 25.02.2011.
18. • Goldberg, S.D., (2001). “Who will raise the white flag? The battle between the United States and the European Union over the protection of geographical indications”, University of Pennsylvania Journal of International Economic Law, 22 Spring 2001, 107–151.
19. • Gökovalı, U., (2007). “Coğrafi İşaretler ve Coğrafi İşaretlerin Ekonomik Etkileri: Türkiye Örneği”, Atatürk Üniversitesi İktisadi İdari Bilimler Dergisi, 21(2): 141-160.
20. • Gökovalı, U., (2011). “Fikri ve Sınai Mülkiyet Hakları ve Firmalar İçin Önemi”, Ankara Sanayi Odası Yayın Organı ASOMEDYA, (Ocak-Şubat), 51-61.
21. • Gönenç, S., (2007). “Coğrafi İşaretlerin Koruyucu Mekanizmasını Engelleyen Faktörler. Gıda Mühendisliği Dergisi. TMMOB Yayını, Yıl:10 Sayı:25 Sayfa: 45-54.
22. • Gülçubuk, B., Yıldırak, N., Kızılaslan, N., Özer, D., Kan, M. ve Kepoğlu, A., (2009). “Kırsal Kalkınma Yaklaşımları ve Politika Değişimleri” Ziraat Mühendisleri Odası, http://www.zmo.org.tr/resimler/ekler/e443d6819ae22b2_ek.pdf , Erişim Tarihi: 24.03.2015.
23. • Gürsu, D.P., (2008). “Avrupa Birliği’nde Kalite Politikası ve Türkiye’nin Uyumu”, Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı Dış İlişkiler ve Avrupa Birliği Koordinasyon Dairesi Başkanlığı, AB Uzmanlık Tezi, Ankara.
24. • Ilbery, B. and Kneafsey, M., (1998). “Product and Place: Promoting Quality Products and Services in the Lagging Rural Regions of the European Union”, European Urban and Regional Studies, 5(4): 329-341.
25. • Kan, M., (2011). Yerel Düzeyde Ekonomik Kalkınmada Coğrafi İşaretlerin Kullanımı ve Etkisi: Akşehir Kirazı Araştırması. Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü (Basılmamış Doktora Tezi), Ankara.
26. • Kan, M., Gülçubuk, B., Kan, A. ve Küçükçongar, M., (2010). “ Coğrafi İşaret Olarak Karaman Divle Tulum Peyniri”, KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi 12 (19): 15-23, 2010.
27. • Kan, M. ve Gülçubuk, B., (2008). Kırsal Ekonominin Canlanmasında ve Yerel Sahiplenmede Coğrafi İşaretler. VIII. Tarım Ekonomisi Kongresi, Uludağ Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Tarım Ekonomisi Bölümü,25-27 Haziran 2008 Bursa.
28. • Kumar, R. ve Naik, V., (2006). http://www.wipo.int/sme/en/index.jsp?sub_col=smecs&cat=geographical%20indications , Erişim tarihi: 2.2.2015.
29. • Landon, S. ve Smith, C.E., (1997). “The Use of Quality and Reputation Indicators by Consumers: The Case of Bordeaux Wine”, Journal of Consumer Policy, September 20(3): 289.
30. • Latouche, K., Rainelli, P., and Vermersch, D., (1998). “Food Safety Issues and The BSE Scare: Some Lessons from the French Case”, Food Policy, Volume 23, Isssue 5, October 1998, Pages 347-356.
31. • Marangoz, M. ve Akyıldız, M., (2006). “Doğal ve Kültürel Mirasın Korunması Açısından Coğrafi İşaretlerin Önemi ve Buldan Bezi Örneği”, Buldan Sempozyumu, 23-24 Kasım 2006, Denizli.
32. • Meral, Y. ve Şahin, A., (2013). “Tüketicilerin Coğrafi İşaretli Ürün Algısı: Gemlik Zeytini Örneği”, KSÜ Doğa Bil. Derg., 16(4), 2013.
33. • Moran, W., (1993). “Rural Space as Intellectual Property”, Political Geography, 12 (3), 263-277.
34. • Mulik, K. and Crespi, J.M., (2011). "Geographical Indications and The Trade Related Intellectual Property Rights Agreement (TRIPS): A Case Study of Basmati Rice Exports," Journal of Agricultural & Food Industrial Organization: Vol. 9: Iss. 1, Article 4.
35. • Nerlove, M.. (1995). “Hedonic price functions and the measurement of preferences: the case of Swedish wine consumers”, European Economic Review, Vol. 39 No. 9, pp. 1697-716.
36. • Nizam, D., (2011). “Coğrafi İşaretler ve Küresel Piyasalarda Yerelleşen Tarım Ürünleri: Ege Pamuğu Logosu Üzerine bir Saha Çalışması”, Ekolojik Krize Yanıtlar, Praksis, Sayı 25, Syf: 87-116.
37. • Oczkowski, E., (2001). “Hedonic wine price functions and measurement error”, The Economic Record, Vol. 77 No. 239, pp. 374-82.
38. • OECD, (1994). The Measurement of Scientific and Technological Activities: Using Patent Data as Science and Technology Indicators Patent Manual 1994, OECD/GD (94)114, Paris.
39. • Orhan, A., (2010). “Yerel Değerlerin Turizm Ürününe Dönüştürülmesinde ‘Coğrafi İşaretlerin’ Kullanımı: İzmit Pişmaniyesi Örneği”, Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, Cilt 21, Sayı 2, Güz: 243-254,
40. • Passeri, S., (2006). “International Legal Protection of Geographical Indications: European and Asian Experiences”, ECAP II, Thailand, 21 April 2006.
41. • Reviron, S., Thevenod-Mottet, E., and Benni, N., vd. (2009). “Geographical indications: Creation and distribution of economic value in developing countries”, Working Paper 2009/14, NCCR Trade Regulation.
42. • Rovamo, O., (2006). “Monopolizing Names? The Protection of Geographical Indications in the European Community”, LL.M. thesis, Department of Public Law, IPR University Center, University of Helsinki, Helsinki.
43. • Schneider, G.K. ve Ceritoğlu, A.B., (2010). “Yöresel Ürün İmajının Tüketici Satınalma Davranışı ve Yüksek Fiyat Ödeme Eğilimi Üzerindeki Etkisi - İstanbul İlinde Bir Uygulama”, Pazarlama ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi, Sayı: 06, Temmuz 2010, ss. 29-52 30.
44. • Suratno, B., (2004). “Protection of Geographical Indication”, IP Management, Review 2, 87-93.
45. • Stigler, G.J., (1961). “The Economics of Information”, Journal of Political Economy, 69, 213.
46. • Sylvander, B., (2004). “Development of Origin Labelled Products: Humanity, Innovation and Sustainability”, Dolphins WP7 Report, January 2004.
47. • Teuber, R., (2009). “Café de Marcala – Hondura: GI-Approach to Achieve Reputation in the Coffee Market”, Estey Centre Journal of International Law and Trade Policy, Vol. 10 (1), 131-148.
48. • Teuber, R., (2011). “Consumer’s and producer’s expectations towards geographical indications: Emprical evidence for a German Case Study”, British Food Journal, Vol.113, Iss: 7, pp. 900-918.
49. • TPE, (2015a). “Coğrafi İşaretler Hakkında Bilgilendirme” “http://www.tpe.gov.tr/TurkPatentEnstitusu/commonContent/CAbout, Erişim tarihi: 15.02.2015.
50. • TPE, (2015b). “Tescilli Coğrafi İşaretler”, http://www.tpe.gov.tr/TurkPatentEnstitusu/geographicalRegisteredList/, Erişim tarihi: 18.02.2015.
51. • TPE, (2015c). “Başvurusu Aşamasındaki Coğrafi İşaretler”, http://www.tpe.gov.tr/TurkPatentEnstitusu/geographicalList/, Erişim tarihi: 18.02.2015.
52. • TPE, (2010). www.arastirma.boun.edu.tr/_files/etkinlikler/20101108/serap_tepe_1.ppt, Erişim tarihi: 15.03.2011.
53. • Van Ittersum, K., Meulenberg, M.T.G., Trijp, H.C.M.V., and Candel, M.J.J.M., (2007). “Consumers' Appreciation of Regional Certification Labels: A Pan-European Study”, J. Agric. Econ. 58(1):1-23.
54. • Volpentesta, A.P., and Ammirato, S., (2008). “Networking agrifood SMEs and consumer groups in local agribusiness”, in Camarinha-Matos L., Picard W. (eds), “Pervasive Collaborative Networks”, Springer Ed.: Boston, IFIP, Cap. 4, 33-40.
55. • WIPO, (2014). What is Intellectual Property?, http://www.wipo.int/edocs/pubdocs/en/intproperty/450/wipo_pub_450.pdf, Erişim Tarihi 10.12.2014.
56. • WIPO, (2015a). www.wipo.int/geo_indications/en/, Erişim tarihi: 19.02.2015.
57. • WIPO, (2015b).
58. http://www.wipo.int/treaties/en/statsResults.jsp?treaty_id=2&lang=en, Erişim tarihi: 20.02.2015.
59. • WIPO,(2015c).
60. http://www.wipo.int/treaties/en/ip/paris/summary_paris.html, Erişim tarihi: 20.02.2015.
61. • WIPO, (2015d). http://www.wipo.int/export/sites/www/treaties/en/documents/pdf/madrid_marks.pdf, Erişim tarihi: 20.02.2015.
62. • WIPO, (2015e). www.wipo/treaties/en/showResults.jsp?lang=en&treaty_id=10, Erişim tarihi: 20.02.2015.
63. • WIPO (2015f). www.wipo/treaties/en/showResults.jsp?lang=en&treaty_id=305907, Erişim tarihi: 20.02.2015.
64. • WIPO, (2015g). http://www.wipo.int/geo_indications/en/faq_geographicalindications.html#what, Erişim tarihi: 31.03.2015.
65. • WIPO (2015h), http://www.wipo.int/about-wipo/en/, Erişim tarihi: 31.02.2015.
66. • WIPO, (2015ı). http://www.wipo.int/treaties/en/text.jsp?file_id=305907#part2.3, Erişim tarihi: 31.03.2015.
67. • Zuluğ, A., (2010). Coğrafi İşaretli Gıdalara İlişkin Tuketici Tercihleri Uzerine Bir Araştırma: İstanbul Orneği, Doktora Tezi, Ege Universitesi Fen Bilimleri Enstitusu, İzmir. 186s.