KADINSIZ ŞEHİR AYNAROZ: TARİH, MEKÂN VE YAŞAM

Öz

Aynaroz, Güneydoğu Avrupa’da, Yunanistan’ın Selanik şehri yakınlarındaki Halkidiya Yarımadasında, Kassandra Parmakları diye bilinen ve Ege Denizi’ne doğru uzanan üç dar ve uzun yarımadanın en doğuda olanına verilen isimdir. Manastırlar şehri olarak bilinen Aynaroz’a, Rahip Athanasios tarafından kadın ve her türlü dişi hayvanın, hatta “sakalsız” erkeklerin dahi girmesi yasaklanmıştır. Söz konusu yasak makalenin yazıldığı 2011 yılında dahi devam etmektedir. Bu makalede Aynaroz’un tarihçesi ve kadınsız bir hayatın şehrin sosyal, ekonomik ve güncel yaşamına etkisi incelenecektir. Konu ile ilgili başta Başbakanlık Osmanlı Arşivi belgeleri olmak üzere çok sayıda birinci elden kaynak kullanılmıştır

Anahtar Kelimeler

• Aynaroz, Kadınsız Şehir, Halkidi, Athos, Agion Oros

Kaynakça

1. Başbakanlık Osmanlı Arşivi86 Sadaret Mektubi Kalemi Evrakı (A. MKT) Bab-ı Asafi Divan-ı Hümayun Gayr-i Müslimler Kalemi (A. DVN. KLS.d) Cevdet Adliye (C. ADL) İrade Dahiliye (İ. DH) Hariciye Nezareti Mektubi Kalemi Evrakı (HR. MKT) Salnameler Tarihli Selanik Vilayet Salnamesi. tarihli Selanik Vilayet Salnamesi. tarihli Selanik Vilayet Salnamesi. Kitap ve Makaleler Ahmet Hamdi Tanpınar, Saatleri Ayarlama Enstitüsü, Dergâh Yayınları, İstanbul “Asırlardan Beri Kadın Yüzü Görmeyen Bir Yer: Aynaroz’da Papazlar Nasıl Yaşarlar”, Resimli Ay, C.2, S.9, İstanbul, Teşrin-i evvel 1341, ss.24–25.
2. Evliya Çelebi Seyahatnamesi, Cilt: 8, Hazırlata: Seyit Ali Karaman vd., YKY, İstanbul 2003.
3. George Henry Townsend, A Manual of Dates: a Dictionary of Reference, Frederick Warne&Co., London 1867.
4. Belgelerin dosya ve gömlek numaraları dipnotlarında belirtilmiştir. G.W. Samson, Elements of Art Criticism, Philadelphia 1967.
5. İlber Ortaylı, İmparatorluğun En Uzun Yüzyılı, İletişim Yayınları, İstanbul 2006.
6. Mehmet Narlı, Şiir ve Mekân, Hece Yayınları, Ankara 2007.
7. Meral Metin, XIX. YY.da Osmanlı Devleti’nde Aynaroz Adası, Aynaroz Ruhbanları ve Rum İsyanları, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tarih Anabilim Dalı, Kayseri 2010.
8. Musa Kazım, “Aynaroz’un Tarihçesi”, Tarihi Osmanî Encümeni Mecmuası, Cilt , 19.Cüz, 1 Nisan 1339, ss.1194–1199.

9. Mustafa Balcı, Selanik Düştü, Selanik’in Kaybediliş Öyküsü, Kesit Yayınları, İstanbul 2010.
10. M. Pierce, The Cottage Cyclopedia of History and Biography, Case Lockwood&Brainard , Hartford, Cann, Chicago 1969.
11. Önder Kaya, Tarihin Gör Dediği, Yeditepe Yayınları, İstanbul 2006.
12. Ruhi İnan, “Karşılaştırmalı Sosyo-Kültürel Bir Mekân Poetiği: Akif’in Mahalle Kahvesi ve Esâfil-i Şark”, Uluslararası Mehmet Akif Ersoy Sempozyumu (11–13 Mart 2011, Balıkesir) Bildiriler Kitabı, Balıkesir 2011, ss.241–249.
13. Semavi Eyice, “Aynaroz”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi (DİA), C.4, İstanbul 1991, ss.267–269.
14. Vraça’lı Sofroni, Osmanlı’da Bir Papaz, Günahkâr Sofroni’nin Çileli Hayat Hikâyesi 1739–1813, Kitap Yayınevi, İstanbul 2003.