Araştırma Makalesi

Değerler ve Kent: Gençlik Verilerinde 99’dan 2024’e Benzerlik ve Farklıklar Üzerine Bir Değerlendirme

Cilt: 4 Sayı: 1 30 Haziran 2025
PDF İndir
TR EN

Değerler ve Kent: Gençlik Verilerinde 99’dan 2024’e Benzerlik ve Farklıklar Üzerine Bir Değerlendirme

Öz

Kentleşme süreci, bireylerin özgürlük, eşitlik, hoşgörü ve çevresel duyarlılık gibi demokratik değerlere yönelimlerini artıran veya dönemin sosyoekonomik koşullarına bağlı olarak bu yönelimleri dönüştüren bir etkiye sahiptir. Günümüzde kentsel bilinçle ilişkilendirilen temel referans noktaları genellikle demokratik değerleri de hatırlatan katılım, çevrecilik, cinsiyet eşitliği, çoğulculuk, hoşgörü gibi başlıklarda kendisini göstermektedir. Burada söz konusu etki; siyasal ve kültürel olarak demokrasinin, ekonomik olarak ise kapitalizmin yaygınlaşması ile yakından ilgilidir. Bu genel etkilerin mikro düzeyde bireylerin değerler alanına yansıdığı bilinmektedir. Söz konusu yansımalar zaman ve mekan ilişkilerinden etkilenerek toplumlara göre farklılıklar gösterir. Bu çalışmada üniversite gençliğinin değerlerini eş zamanlı olmayan fakat aynı ölçme aracıyla ölçen veri setleri üzerinden, değer yönelimlerinde ortaya çıkan niceliksel farklara değinilecektir. Dolayısıyla bu çalışma kapsamında analize konu olan veriler Schwartz’ın (1992) değer yönelimleri ölçeğinin kullanıldığı, 1999’dan 20024’e farklı zaman dilimlerinde gerçekleştirilmiş 3 üniversite gençliği araştırması verilerinden elde edilmiştir. Çalışmada demografik veliler ve aile yapısındaki değişimlerin yanında modern kentsel değerlere ilişkin seçilen ifadelere verilen önem derecelerinin değişimi yıllar açısından analiz edilmiştir. Analizler genel olarak değerlendirildiğinde yıllar içerisinde bireysel ve etik değerlerden güvenlik, refah ve sorumluluk gibi başkalarını da ilgilendiren kolektif değerlere yönelimin olduğunu göstermektedir. Diğer taraftan güvenliğin yanında ait olma hissinin yıllar içerisinde üniversite gençliği için artan önemi, küresel ve yerel ölçekte yaşanan ekonomik ve politik durumlara dair yansımaları akla getirmektedir. Doğa ile birlik, çevreci olmak ve heyecan verici bir yaşam gibi değer yönelimi ifadelerinin yıllar içerisinde azalan önem dereceleri, gençlik için bireysel önceliklerin değiştiğini ve pragmatik kaygıların ön plana çıktığını düşündürmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aksan, G. (2016). Max Weber ve Değerler Sosyolojisi: Bir Metodolojik İkilemin Düşündürdükleri, Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 35, 427-446.
  2. Allport, C. W., Vernon, P. E. ve Lindzey, G. (1960). A Study of Values. Boston: Houghton Mifflin.
  3. Baumann, G. (2006). Çokkültürlülük Bilmecesi: Ulusal, Etnik ve Dinsel Kimlikleri Yeniden Düşünmek. Dost.
  4. Castells, M. (1996). The Rise of the Network Society. Blackwell.
  5. Çaha, Ö. (2000). Aşkın Devletten Sivil Topluma, Gendaş Kültür.
  6. Çaha, Ö. (2020). Yeni Medya ve Değişen Toplumsal Hareketler. Bilişim Teknolojileri ve İletişim: Birey ve Toplum Güvenliği içinde (215-228). Türkiye Bilimler Akademisi.
  7. Durkheim, E. (1995). The Elementary Forms of Religious Life. Free Press.
  8. Durkheim, E. (2006). Toplumsal İşbölümü (çev. Ö. Ozankaya). Cem

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Değişme, Azgelişmişlik ve Modernleşme Sosyolojisi, Gençlik Sosyolojisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

27 Haziran 2025

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

31 Mart 2025

Kabul Tarihi

16 Mayıs 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 4 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Aksan, G. (2025). Değerler ve Kent: Gençlik Verilerinde 99’dan 2024’e Benzerlik ve Farklıklar Üzerine Bir Değerlendirme. Olgu Sosyoloji Dergisi, 4(1), 40-46. https://doi.org/10.58632/olgusos.1668466
AMA
1.Aksan G. Değerler ve Kent: Gençlik Verilerinde 99’dan 2024’e Benzerlik ve Farklıklar Üzerine Bir Değerlendirme. Olgu Sosyoloji Dergisi. 2025;4(1):40-46. doi:10.58632/olgusos.1668466
Chicago
Aksan, Gamze. 2025. “Değerler ve Kent: Gençlik Verilerinde 99’dan 2024’e Benzerlik ve Farklıklar Üzerine Bir Değerlendirme”. Olgu Sosyoloji Dergisi 4 (1): 40-46. https://doi.org/10.58632/olgusos.1668466.
EndNote
Aksan G (01 Haziran 2025) Değerler ve Kent: Gençlik Verilerinde 99’dan 2024’e Benzerlik ve Farklıklar Üzerine Bir Değerlendirme. Olgu Sosyoloji Dergisi 4 1 40–46.
IEEE
[1]G. Aksan, “Değerler ve Kent: Gençlik Verilerinde 99’dan 2024’e Benzerlik ve Farklıklar Üzerine Bir Değerlendirme”, Olgu Sosyoloji Dergisi, c. 4, sy 1, ss. 40–46, Haz. 2025, doi: 10.58632/olgusos.1668466.
ISNAD
Aksan, Gamze. “Değerler ve Kent: Gençlik Verilerinde 99’dan 2024’e Benzerlik ve Farklıklar Üzerine Bir Değerlendirme”. Olgu Sosyoloji Dergisi 4/1 (01 Haziran 2025): 40-46. https://doi.org/10.58632/olgusos.1668466.
JAMA
1.Aksan G. Değerler ve Kent: Gençlik Verilerinde 99’dan 2024’e Benzerlik ve Farklıklar Üzerine Bir Değerlendirme. Olgu Sosyoloji Dergisi. 2025;4:40–46.
MLA
Aksan, Gamze. “Değerler ve Kent: Gençlik Verilerinde 99’dan 2024’e Benzerlik ve Farklıklar Üzerine Bir Değerlendirme”. Olgu Sosyoloji Dergisi, c. 4, sy 1, Haziran 2025, ss. 40-46, doi:10.58632/olgusos.1668466.
Vancouver
1.Gamze Aksan. Değerler ve Kent: Gençlik Verilerinde 99’dan 2024’e Benzerlik ve Farklıklar Üzerine Bir Değerlendirme. Olgu Sosyoloji Dergisi. 01 Haziran 2025;4(1):40-6. doi:10.58632/olgusos.1668466

Olgu Sosyoloji Dergisi © 2022  Uluslararası Creative Commons Atıf-Ticari Olmayan-Türev Eserler 4.0 (CC BY-NC-ND 4.0) lisansı altında lisanslanmıştır.