SEDANTER GENÇ BAYANLARDA AEROBİK EGZERSİZİN VÜCUT KOMPOZİSYONU VE KENDİNİ FİZİKSEL TANIMLAMA DEĞERLERİNE ETKİSİ

Öz

ÖZET Bu çalışmanın amacı, spor yapmayan bayanların 8 haftalık aerobik egzersiz programının kendini fiziksel tanımlama değerlerine etkisini incelemektir. Çalışmaya düzenli olarak egzersiz yapmamış, özel bir diyet programı uygulamayan, egzersiz yapmasına engel olacak düzeyde sağlık problemleri olmayan 80 bayan gönüllü olarak katılmıştır. Araştırma grubuna haftada 3 gün 45–55 dakika süreli, %50–60 şiddetinde aerobik egzersiz programı uygulandı. Antrenman öncesi ve antrenman sonrası vücut ağırlığı, vücut kitle indeksi ve kendini fiziksel tanımlama ölçeği alt boyutları olan görünüm ve kendine güven değerlerinin ölçümleri yapılmıştır. Araştırmaya katılan bayanların kendini fiziksel tanımlama özelliğini belirlemek için Marsh ve ark. 1994) tarafından geliştirilen Marsh Kendini Fiziksel Tanımlama Anketi (PSDQ)’nin görünüm ve kendine güven alt boyutları kullanılmıştır. Verilerin istatistiksel analizi paired t-testi ile yapıldı. Araştırmaya katılan genç bayanların (n:80) yaş ve boy ortalamaları 30,16 ± 7,28 yıl, boy ortalaması 164. 21 ± 0.399 cm olarak belirlenmiştir. Sonuç olarak, 8 hafta aerobik egzersizin sedanter bayanlarda vücut ağırlığı ve vücut kitle indeksi değerlerinde anlamlı bir azalma olduğu belirlenmiştir (p<0.05). Sedanter bayanlarda 8 hafta aerobik egzersizin vücut kompozisyonu ve kendini fiziksel tanımlama değerlerini olumlu etkilediği tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Egzersiz, sedanter bayan, görünüm, kendine güven.

Anahtar Kelimeler

• -

SEDANTER GENÇ BAYANLARDA AEROBİK EGZERSİZİN VÜCUT KOMPOZİSYONU VE KENDİNİ FİZİKSEL TANIMLAMA DEĞERLERİNE ETKİSİ

Öz

Bu çalışmanın amacı, spor yapmayan bayanlarda 8 haftalık aerobik egzersiz programının kendini fiziksel tanımlama değerlerine etkisini incelemektir. Çalışmaya düzenli olarak egzersiz yapmamış, özel bir diyet programı uygulamayan ve egzersiz yapmasına engel olacak düzeyde sağlık problemi bulunmayan 80 gönüllü bayan katıldı. Genç bayanların yaş ve boy ortalamaları; 30,16 ± 7,28 yıl ve 164. 21 ± 0.399 cm olarak belirlendi. Araştırma grubuna haftada üç gün 45–55 dakika süreli, %50–60 şiddetinde aerobik egzersiz programı uygulandı ve takiben antrenman öncesi ve antrenman sonrası vücut ağırlığı, vücut kitle indeksi ve kendini fiziksel tanımlama ölçeği alt boyutları olan “görünüm” ve “kendine güven” değerlerinin ölçümleri yapıldı. Bayanların kendini fiziksel olarak tanımlama özelliğini belirlemek için “Marsh Kendini Fiziksel Tanımlama Anketi” (PSDQ)’nin görünüm ve kendine güven alt boyutları kullanıldı. Verilerin istatistiksel analizi paired t-testi ile yapıldı. Sonuç olarak, 8 hafta süreli aerobik egzersizin sedanter bayanlarda vücut ağırlığı ve vücut kitle indeksi değerlerinde anlamlı bir azalmaya neden olduğu belirlendi (p

Anahtar Kelimeler

• Egzersiz, sedanter bayan, görünüm, kendine güven

Kaynakça

1. Cusumano DL, Thompson JK. Body image and body shape ideals in magazines, Exposure, awareness and internalization, Sex Roles, 37: 701–721, 1997.
2. Hausenblas HA, Mack DF. Social Physique Anxiety and Eating Disorder Correlates Among Female Athletic And Nonathletic Populations, Journal of Sport Behavior, 22(4): 502-513, 1999.
3. Davison TE, McCabe MP. Relationship between men’s and women’s body image and their psychological, social and sexual functioning, Sex Roles, 5: 463-475, 2005.
4. Özerkan KN. Spor Psikolojisine Giriş, Temel Kavramlar, Nobel Yayın Dağıtım, ss 107-108, Ankara, 2004.
5. BÜREM. Boğaziçi Üniversitesi Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Araştırma ve Uygulama Merkezi 01. 03. 2009 tarihinde http://burem.boun.edu.tr/burem/ web/kendineguven.asp. 2009.
6. Tiggemann M. Effect of gender composition of school on body concerns in adolescent women, International Journal of Eating Disorders, 29(2): 239-43, 2001.
7. Richman EL. & Shaffer DR. If you let me play sports: How Might Sport Participation Influence the Self-Esteem of Adolescent Females? Psychology of Women Quarterly, 24, 2, 189–199, 2000.
8. Altıntaş A, Aşçı FH. Fitness uzmanlarının bedenlerine yönelik algıları, Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 3(3): 101-104, 2005.

9. Osei-Tutu KB, Campagna PD. The effects of short- vs. long-bout exercise on mood, VO2max, and percent body fat, Preventive Medicine, 40(1): 92-8, 2005.
10. Fox BF. Beden Eğitimi ve Sporun Fizyolojik Temelleri, Cerit M (Çeviri ), Bağırgan Yayınevi, 241-266, Ankara, 1999.
11. Marsh HW, Richards GE, Johnson S, Roche L. & Tremayne P. Physical self description questionnaire: psychometric properties and a multi trait-multi method analysis of relations to existing instruments, Journal of Sport and Exercise Psychology 16, 270-305, 1994.
12. Aşçı, FH. The reliability and validity of PSDQ for Turkish population, Congress Proceedings of Vith Sport Sciences Congress, ,Hacettepe University, Ankara 3-5 November, 122-123, 2000.
13. Aşçı, FH. Fiziksel Benlik Algısının Cinsiyete ve Fiziksel Aktivite Düzeyine göre Karşılaştırılması, Spor Bilimleri Dergisi, 15(1): 39-48, Ankara, 2004.
14. Schneider PL, Basset DR Jr, Thompson DL, Pronk NP, Bielak KM. Effect of a 10000 steps per day goal in over weigth adults, American Journal of Health Promotion, 21: 85-9, 2006.
15. Burrowes JD. Preventing heart disease in women, Nutrition Today, 42(6): 242-247, 2007.
16. Suzuki S, Urata G, Ishida Y, Kanahisa H, Yamamura M. Influences of Low Intensity Exercise on Body Composition, Food Intake and Aerobic Power of Sedentary Young Females, Appl. Human Sci., 17(6), 259-266, 1998.
17. Karacan S, Çolakoğlu F. Sedanter orta yaş bayanlar ile genç bayanlarda aerobik egzersizin vücut kompozisyonu ve kan lipitlerine etkisi, Spormetre, Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, I (2) 83-88, 2003.
18. Dallect LC, Allen BA, Bailey A, Hanson BS, Erica C, Borresan BS, Mary E, Erickson BS, Sondra L De Lap. Dose-response relationship between moderate-intensity exercise duration and coronary heart disease risk factors in postmenopausal women, Journal of Women’s Health, 18(1): 105-113, 2009.
19. Amano M, Kanda T, Maritani T. Exercise Training and Autonomic Nervous System Activity in Obese Individuals, Medicine Science in Sports Exercise, 33(8): 1287-1291, 2001.
20. Richman EL, Shaffer DR. If You Let Me Play Sports : How Might Female Sports Partcipation Influence the Self-Esteem of Adolescent Females, Psychology of female Quarterly, 24, 189-199, 2000.
21. Netz Y, Zach S, Taffle JR, Guthrie J, Dennerstein L. Habitual physical activity is a meaningful predictor of well-being in mid-life women, a longitudinal analysis, Climacteric, 11(4): 337-344, 2008.
22. Solomon M, Venuti J, Hodges J, Lanuzzelli J, Chambliss C. Educational Responses to Media Challenges to Self Esteem , Body Image Perceptions Among Undergraduate Students, Eric Documen, (ED 457444) 2001.
23. Loland NW. Body Image and Physical Activity, A Survey Amon Norwegian Men and female, International Journal of Sport Psychology, 29, 339-365, 1998.
24. Krane V, Stiles-Shipley JA, Waldron J, Michalenok J. Relationship among satisfaction, social physical anxiety and eating behaviors in female athletes and exercisers, Journal of Sport Behavior, 20, 83-93, 2001.
25. Martin KA, Sinden AR, Fleming JC. Inactivity May Be Hazardous To Your İmage, The Effects of Exercise Participation on İmpression Formation, Journal of Sport & Exercise Psychology, 22, 283-291, 2000.
26. Baştuğ G, Kuru E. Bayan sporcuların bedenlerini algılama düzeyleri ve cinsiyet rolleri üzerine bir araştırma, Gazi Üniversitesi, Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 29(2): 533-555, 2009.