10-13 Yaş Grubu Çocukların Müzik Yaşantısına Yönelik Tutum Ölçeğinin Geçerlik Güvenirlik Çalışması
Öz
Çocukların müzikle ilişkili sosyal yaşantıları ve bu yaşantının içinde müzik yapmaya dönük tutumları, gerek müzik eğitimi için gerekse müzik eğitiminin sosyal psikoloji ile kesiştiği bir çalışma alanında önemli tartışmalar üretebilir. Ancak literatürde bu tartışmalara bulgu sunacak bir ölçme aracı bulunmamaktadır. Bu çalışmanın amacı, çocukların şarkı söylemek, müzik dinlemek, çalgı çalmak gibi çeşitli müzikal pratiklerini sosyal bağlamda ele alan, çocukların müzik yaşantılarına yönelik geçerli ve güvenilir bir “Müzik Yaşantısı Tutum Ölçeği” geliştirmektir. 13 tutum maddesinden oluşan taslak ölçeğe uygulanan açımlayıcı faktör analizinde, faktörlerin mümkün olduğunca güçlü maddelerden oluşmasını sağlamak amacıyla faktör yük sınır değeri 0.50 olarak belirlenmiştir. Açımlayıcı faktör analizi sonucunda 1 maddenin (10. Madde) faktör yük sınır değerinin (0.50) altında kaldığı sonucuna varılmış ve madde ölçekten çıkarılmıştır. Yeniden yapılan açımlayıcı faktör analizi sonuçlarına göre 12 maddeden oluşan ölçeğin, 3 faktörlü bir yapıya sahip olduğu ve faktörlerin toplam varyansın % 59.838’ini açıkladığı belirlenmiştir. Faktörler altına yüklenen maddelerden ve konunun kuramsal yapısından yola çıkılarak ölçekteki faktörler; Müzikal çevreye yönelik tutum, müzik dersine yönelik tutum ve şarkı yaşantısına yönelik tutum olarak adlandırılmıştır. 3 faktör altında yer alan 12 maddelik ölçeğin tümü için Cronbach’ın alfa güvenirlik katsayısı 0.860 bulunmuştur. Ölçeğin psikometrik özellikleri dikkate alındığında, çocukların müzik yaşantısına yönelik tutumlarının ölçülmesinde geçerli ve güvenilir bir ölçme aracının geliştirildiği düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Brand, M. (1986). Relationship between home musical environment and selected musical attributes of second-grade children. Journal of Research in Music Education, 34(2), 111-120.
- Büyüköztürk, Ş. (2008). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Ankara: Pegem Akademi
- Creswell, J. W. (2017). Araştırma deseni nitel, nicel ve karma yöntem yaklaşımları. (3. Baskı). Ankara: Eğiten Kitap.
- Cross I. (2001). Music, cognition, culture, and evolution. Annals of the New York Academy of Sciences, 930, 28–42. https://doi.org/10.1111/j.1749-6632.2001.tb05723.x
- Crozier, W. R. (1997). Music and social influence. D. J. Hargreaves ve A. C. North (Eds.), The social psychology of music içinde (s. 67–83). Oxford University Press.
- Dai, D. (2018). A history of giftedness: Paradigms and paradoxes. Ed. S. Pfeiffer, Handbook of Giftedness in Children: Psychoeducational Theory, Research, and Best Practices (2. bsm., s. 3-14). Cham: Springer.
- Durmuş, B., Yurtkoru, S. ve Çinko, M. (2016). Sosyal bilimlerde SPSS’le veri analizi (6. baskı). İstanbul: Beta Basım Yayın.
- Gardner, H. (1983). Frames of mind: the theory of multiple intelligence. New York: Basic.
- George D, ve Mallery P. (2003). SPSS for windows step by step: A simple guide and reference. 11.0 update. (4th ed.). Boston: Allyn & Bacon.
- Gürbüz, S., ve Şahin, F. (2016). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri (3. baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.