İTALYA’NIN TRABLUSGARP’A NÜFUZU VE TRABLUSGARP SAVAŞI’NIN BAŞLAMASINDA İTALYA BASINININ ETKİSİ

Özet

Trablusgarp eyaleti, 20. yüzyılın hemen başında Osmanlı Devleti’nin Kuzey Afrika’daki son toprak parçası ve bölgedeki tek bağlantı noktasıydı. Devletin üç kıtaya yayılan cihanşümul niteliğinin son göstergelerinden biri olan Trablusgarp, İtalya’ya olan yakınlığı nedeniyle bu devletin ilgi sahasında bulunuyordu. İtalya, siyasi birliğini tamamlamasının hemen ardından Avrupa devletler dengesi içerisinde kendine yer edinebilmek adına sömürgeci faaliyetlerde bulunmuş ve Trablusgarp’ı hedef olarak belirlemişti. Trablusgarp’ın işgali konusunda İtalya hükümetinin mütereddit yaklaşımı ise bölgenin zaptını sürüncemede bırakıyordu. İşte tam bu noktada İtalyan basını devreye girerek hem Trablusgarp’ta yaşayan İtalya halkının uğradığı sözde haksızlığı dile getirerek propaganda yapacak hem de İtalya’nın tarihten beri bölge ile olan bağlantısını nazara verip kamuoyu oluşturmaya çalışacaktı. Çalışmamızda İtalya’nın sömürge arayışı neticesinde Trablusgarp’ı hedef olarak belirlemesi ve çeşitli kanallarla bölgeye nüfuzu aktarıldıktan sonra, İtalyan milliyetçilerinin bu nüfuzu destekler tavırları ve basın vasıtasıyla hükümeti Osmanlı Devleti’ne karşı savaşa ikna etme süreci değerlendirilmiştir. Bu noktada basının, milliyetçilerin hedeflediği savaşın çıkmasında ne denli etkili olduğu üzerinde durulmuş ve dönemin milliyetçi ve sosyalist gazeteleri incelenerek savaşa giden yolda basının faaliyetleri anlamlandırılmaya çalışılmıştır. Ayrıca Osmanlı Devleti yönetiminin bu anti-propagandaya karşı gereken refleksi gösterememesi de Mebusan Meclisi zabıtları takip edilerek ortaya konulmuştur. Osmanlı basınının İtalya basınına karşı kamuoyu oluşturamaması da dönemin önemli gazetelerinden Tanin üzerinden aktarılmıştır.

Abstract

The province of Tripolitania was the last piece of land of the Ottoman Empire in North Africa at the beginning of the 20th century and the only connection point in the region. Tripoli one of the last indicators of the imperial nature of the state spread over three continents, was located at the center of attention of this state due to its proximity to Italy. Immediately after Italy completed its political union, it engaged in colonial activities to gain a foothold in the European states and set Tripoli as a target. The Italian government's skeptical approach to the occupation of Tripoli was delaying the occupation of the region. At this point, the Italian press stepped in and both expressed the injustice suffered by the Italian people living in Tripoli and expressed Italy's connection to the region since history. In our study, Italy's determination of Tripoli as a target as a result of its colonial quest, its orientation to the region and the process of convincing the government of Italian nationalists to fight against the Ottoman Empire through the press will be evaluated. At this point, nationalist and socialist newspapers were examined and the activities of the press on the way to the war were explained. In addition, it was revealed that the Ottoman State could not give the necessary response to this situation. In addition, the unresponsiveness of the Ottoman Empire to the invasion was examined by using the Tanin newspaper.