Kentlilik Bilincini Oluşturan Göstergeler ve Kentlilik Bilincini Geliştirme Yolları

Öz

Kentlilik bilinci kavramı, kentleşme, kentlileşme ve kent kültürünün kesişme noktasındadır. Bu bildiride bu kavram, sosyalleşme ve kente aidiyet, kentteki projelere sahip çıkma bağlamında ele alınmaktadır. Kentte yaşayanların aidiyet duygusunu geliştirmek ve gelecek nesillere bu duyguyu aktarmak amacıyla ‘Kentlilik Bilinci’ kapsamında kentlerimiz için ön görülen temel yaklaşımlar nelerdir? Kentlilik bilincini geliştirme yolları nasıl oluşturulabilir? Kentin sunduğu kentsel hizmetlerin, kamusal alanların kentlilik bilinci üzerindeki etkisi neler olabilir? Kentlinin davranışsal özelliklerinin kentsel projelere katılımı, çevre bilinci ve toplutaşım kullanma alışkanlıklarının kentlilik bilincinin oluşması üzerindeki etkisi nelerdir? sorularına bu bildiride yanıt aranmaktadır. Kentlilik bilinci konusundaki çalışmalara değinildikten sonra kentlilik bilincini oluşturan göstergeler belirlenerek her kente uyarlanabilecek bir göstergeler seti çıkarılmaya çalışılmaktadır.

Kaynakça

1. ACUNGİL, Yavuz (2012), Kentleşme Sürecinde Tokat’ta Kentlilik Bilinci (Yüksek Lisans Tezi), Gazi Osman Paşa Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
2. BAYINDIRLIK ve İSKAN BAKANLIĞI (2009) “Kentleşme Şurası 2009, Kentlilik Bilinci, Kültür ve Eğitim Komisyonu Raporu”, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı Kentleşme Şûrası Genel Sekreterliği, Ankara.
3. BENER, Özgün ve BABAOĞUL, Müberra (2008) “Sürdürülebilir Tüketim Davranışı ve Çevre Bilinci Oluşturmada Bir Araç Olarak Tüketici Eğitimi”, Hacettepe Üniversitesi Sosyolojik Araştırmalar E-dergisi.
4. BİLGİN, Nuri ve GÖREGENLİ, Melek (1996) “Kentsel Katılım ve Çoğulculuk”, (Editör: F.B. Yıldırım), Kentte Birlikte Yaşamak Üstüne. İstanbul: Dünya Yerel Yönetim ve Demokrasi Akademisi Yayınları, WALD.
5. BİLSEL, Cana (2006) “Kentsel Dönüşüm, Çözülen Kentler ve Parçalanan Kamusal Alan”, Mimarlık, 327, 21-25.
6. BİROL, Gaye (2008) “Kentlilik Bilinci ve Balıkesir’den Yarım Asırlık Bir Örnek: Yeni Çarşı Deneyimi”, Ege Mimarlık, 2008/2-65, 28-31.
7. BURSA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ (2006) Bursa’da Kent Kültürü ve Kentlilik Bilinci Araştırması, İstanbul: Genar Danışmanlık.
8. DAHLGREN, Peter (2006) “Doing citizenship: The Cultural Origins of Civic Agency in the Public Sphere”, European Journal of Cultural Studies, 9(3): 267-286.

9. ERCOŞKUN, Özge (2011) “Agenda 21, Promoting Education, Public Awareness and Tranining, Chapter 36", (Editörler: P. Robbins ve J. Newman) An A-to-Z Guide, Green Education. California: SAGE Series on Green Society.
10. ERCOŞKUN, Özge ve ÖZÜDURU, Burcu (2013) “Ankara'daki Alışveriş Caddelerinde Ticari Mekanlar ve Sosyal Sürdürülebilirlik Araştırması”, Megaron, 2013/1, 8(1), 29-44.
11. GÖREGENLİ, Melek, KARAKUŞ, Pelin, ÖZGEN, Yeşim ve UMUROĞLU, İrem (2014). “Mahalleye Bağlılık Düzeyinin Kent Kimliği ile İlişkisi İçinde İncelenmesi”, Türk Psikoloji Dergisi, 29 (73), 73-85.
12. HOPKINS, Nick ve DIXON, John (2006) “Space, Place and Identity: Issues for Political Psychology”, Political Psychology, 6(2), 173–185.
13. IŞIK, Oğuz (1991) Kent Planlamada Bir Gündem: Çevre ve Katılım, Ankara: TMMOB Şehir Plancıları Odası Yayını.
14. JACOBS, Jane (1961) The Death and Life of Great American Cities, New York: Vintage Books.
15. KARAKUŞ, Pelin, GÖREGENLİ, Melek ve UMUROĞLU, Gamze İrem (2014) “Göç, Çok-Kültürlülük, Yer Kimliği: Yerliler ve Göçmenler Açısından Kente Bağlılığın Belirleyicileri”, Kentsel ve Bölgesel Araştırmalar Sempozyumu, Toplumsal Çeşitlilik: Yeni Söylem, Politikalar, Mekansal Planlama ve Uygulamalar, Bildiri Kitabı, Ankara.
16. KELEŞ, Ruşen (2006) “Kent ve Kültür Üzerine”, Mülkiye, Cilt: XXIX, Sayı: 246, 9-18.
17. KING, Anthony (1996) “Çeperlerin Merkeze Dahil Edilmesi, Kent ve Kültürü”, Cogito, Sayı 8, s.193-210, İstanbul: YPK Yayınları.
18. KONGAR, Emre (1983) Demokrasi ve Kültür, İstanbul: Hil Yayınları.
19. LYNCH, Kevin (1960) The Image of the City, USA: MIT Press.
20. MARTINSON, Marty ve MINKLER, Meredith (2006) “Civic engagement and older adults: A critical perspective”, The Gerontologist, 46(3): 318-24.
21. MUTLU, Ahmet ve ÖZAYDIN, Özgür (2011) Metropol Kent Samsun’da Kent Kültürü ve Kentlilik Bilinci, Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı Raporu.
22. NEWMAN, Peter ve JENNINGS, Isabella (2008) Cities as Sustainable Ecosystems Principles and Practices, Washington D.C:Island Press.
23. OLDENBURG, Ray (1989) The Great Good Place: Cafes, Coffee Shops, Community Centers, Beauty Parlors, General Stores, Bars, Hangouts and How They Get Through The Day. New York: Paragon House Publishers.
24. ÖKESLİ, Duygu (2014) “Göçmen Kültürü ve Kentlilik Bilinci-Adana Örneği”, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7:33, 595-607.
25. RAPOPORT, Amos (1982) The Meaning of the Built Environment: A Nonverbal Communication Approach. Tuscon: The University of Arizona Press.
26. ŞEN BEYAZLI, Dilek ve AYDEMİR, Şinasi (2008) “Kentlilik Bilinci ve Mekan: Trabzon Kenti Örneği”, Planlama, 2008/3, 49-60.
27. TWEED, Christopher ve SUTHERLAND, Margaret (2007) “Built Cultural Heritage and Sustainable Urban Development”, Landscape and Urban Planning, 83, 62-9.
28. WHEELER, Stephen (2004) Planning For Sustainability: Creating Livable, Equitable, And Ecological Communities. New York: Routledge.