EVALUATING THE WAGE POLICIES IN TÜRKİYE

Öz

Undoubtedly, economic uncertainties in global labor markets affect companies' wage policies. The aim of the study is to evaluate the current status of wage policies, a key factor in the Turkish labor market, and to make predictions about the future of wage policies. Qualitative research was employed in the study. Data were collected through semi-structured interviews. Unit of analysis consisted of 20 private sector employees working as human resources specialists or managers. Content analysis was used to analyze the data. Inflation, economic data, and minimum wage changes were found to be influential concerning private sector wage policies in the Turkish labor market. It can be argued that fringe benefits are as effective as wages. Companies seeking to increase employee engagement may be advised to provide fringe benefits. A flexible working model can also be considered in the context of fringe benefits.

Anahtar Kelimeler

• Human resource management
• Labour market
• Wage

TÜRKİYE’DE ÜCRET POLİTİKALARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Öz

Küresel emek piyasalarında yaşanılan ekonomik belirsizlikler firmaların ücret politikalarını da kuşkusuz etkilemektedir. Çalışmanın amacı Türkiye emek piyasalarında önemli aktör olan ücret politikalarının mevcut durumlarını değerlendirerek, ücret politikalarının geleceğine dair öngörülerde bulunmaktır. Çalışmada nitel yöntem kullanılmıştır. Araştırma verileri yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmıştır. Örneklem özel sektörde insan kaynakları uzmanı veya yöneticisi olarak çalışan 20 özel sektör çalışanıdır. İçerik analizi yöntemi ile veriler analiz edilmiştir. Türkiye emek piyasalarında özel sektör ücret politikalarının belirlenmesinde enflasyonun, ekonomik verilerin, asgari ücret değişikliklerinin etkili olduğu tespit edilmiştir. Sağlanan yan hakların da ücretler kadar etkili olduğu ifade edilebilir. Çalışan bağlılığını yükseltmek isteyen firmaların yan haklar sağlaması önerilebilir. Yan haklar bağlamında esnek çalışma modeli de düşünülebilir.

Kaynakça

1. Adıgüzel, O.Yüksel,O.&Tekin,P.(2010). In terms of strategic human resources, the importance of individual performance related pay system, Suleyman Demirel University The Journal of Faculty of Economics and Administrative Sciences Y, 2010, Vol.15, No.2 pp.283-296.
2. ADP. (2024). Pay, performance and transparency 2024, https://www.cipd.org/globalassets/media/knowledge/knowledge-hub/reports/2024-pdfs/8551-pay-performance-and-transparency-report-web2.pdf. (01.06.2025)
3. Alayoğlu, N. (2008). Üst Düzey Yöneticilerin Ücretlendirilmesi ve Türkiye’deki Uygulamaların Tespitine Yönelik Bir Araştırma, https://www.ajindex.com/dosyalar/makale/acarindex-1423905821.pdf.(01.07.2025)
4. Aspers,P.& Corte,U.(2019). What is Qualitative in Qualitative Research, Qualitative Sociology, (2019) 42:139–160 https://doi.org/10.1007/s11133-019-9413-7.
5. Bae, K, B.,Sohn, H.,Cho,I.,H. & Han,D.(2022). Does Knowing Other Workers’ Wage Level Promote Employees’ Pay Fairness Perception? Evidence From a Randomized Survey Experiment, Public Personnel Management, 2022, Vol. 51(4) 407–429.
6. Baker, G.,Gibbs,M. & Holmstrom,B.(1994). The wage policy of a firm, Quarterly Journal of Economics, 109(4):921-55.
7. Barahmeh,M.Y. & Bsharat,T.R.K.(2024). The tools of the qualitative study, Journal of Arts Humanities and Social Sciences (GASJAHSS), Volume- 02 | Issue- 08 | 2024.
8. Başaran, Koç, Y. (20217). Sosyal bilimlerde örnekleme kuramı, Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, Yıl: 5, Sayı: 47, Haziran 2017, s. 480-495.

9. Belser,P. & Xu,D.(2018). Minimum wage: global challenges and perspectives, The International Policy Centre for Inclusive Growth, Volume 15, Issue No. 2
10. Bottos, L.M.& Fusco,J.C.(2002). Competitive Pay Policiy, https://townhall.townofchapelhill.org/archives/agendas/ca030430ws/2a-sectionD-attach2.PDF(05.05.2025).
11. Bozkurt,Ö. &Uzuner,E.(2023). Esnek Çalışma Uygulamalarının Ücret Sistemlerinde Ortaya Çıkardığı Sorunların Belirlenmesine Yönelik Bir Araştırma, İşletme ve İktisat Çalışmaları Dergisi, Yıl: 2023, Cilt: 11, Sayı: 1, s. 1-16.
12. DeCenzo, D.A., Robbins, S.P. & Verhulst, S.L. (2017). Fundamentals of Human Resource Management (Canan Çetin - M. Lütfi Arslan, Trans.). Nobel.
13. Došenović,D.(2016). Employee reward systems in organizations, Economics, Vol.4,No 1,2016, ISSN 2303-5005.
14. Dursun, F., Çalışan,Ç.D.& Baş,Y.(2017). Çalışanların İş Doyumu, Yönetim ve Ödüllendirme Beklentileri ve Ücret ve Sosyal Olanaklar ile İlgili Algılarının Örgütsel Bağlılıkları Üzerindeki Etkilerinin İncelenmesi: Tekstil Sektörü Örneği , Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, Cilt: 10 Sayı: 51 Volume: 10 Issue: 51.
15. Erdem,E.(2007). İnsan Kaynaklarında Ücret Sisteminin Oluşturulması ve Bir Uygulama, Yıldız Teknik Üniversitesi, İşletme Ana Bilim Dalı, İnsan Kaynakları Yönetimi Bölümü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi Eren,E.,Erdil,O.&
16. Zehir, C.(2000). Türkiye’de büyük ölçekli işletmelerde uygulanan ücret ve maaş yönetim sistemi, Doğuş Üniversitesi Dergisi,C ilt: 1 Sayı: 2, 100 - 123, 01.07.2000.
17. Erlingsson,C.& Brysiewicz,P.(2017). A hands-on guide to doing content analysis, African Journal of Emergency Medicine ,Volume 7, Issue 3, September 2017, Pages 93-99
18. EY. (2025). Future of pay evolving pay strategy in a digital-first world February 2025, https://www.ey.com/content/dam/ey-unified-site/ey-com/en-in/ey-future-of-pay-report-2024-25-final-with-score-no-new.pdf.
19. Fitri,S.(2024). Evaluation of Compensation Policies and Their Impact on Employee Retention in the Food Industry, Involvement International Journal of Business,Vol. 1 No. 1, 2024.
20. Grip,A. & Sieben,I.(2003). The Effects of human resource management on workers’ wages and firm productivity, https://www.researchgate.net/publication/4870309_The_Effects_of_Human_Resource_Management_on_Workers’_Wages_and_Firm_Productivity.
21. Güney, S. (2014). İnsan Kaynakları Yönetimi, 2.baskı, Nobel.Ankara.
22. HDR.(2025). Human resources salary survey report, https://hrddanismanlik.com/wp-content/uploads/2025/02/HRD-DANISMANLIK-2025-INSAN-KAYNAKLARI-MAAS-ANKETI-RAPORU.pdf.
23. Lam, K.H., Ormerod, C.,Ritchie, F. & Vaze. P. (2006). Do company wage policies persist in the face of minimum wages?, https://www.researchgate.net/publication/228872146_Do_Company_Wage_Policies_Persist_in_the_Face_of_Minimum_Wages.(06.06.2025).
24. Lartey,S.(2025). Exploring the Impact of Companies’ Compensations on Employee Satisfaction and Retention, https://www.researchgate.net/publication/389687320_Exploring_the_Impact_of_Companies’_Compensations_on_Employee_Satisfaction_and_Retention(11.05.2025).
25. Lim,M.W.(2025). What Is Qualitative Research? An Overview and Guidelines, Australasian Marketing Journal, 2025, Vol. 33(2) 199–229.
26. Kienbaum.(2024). Salary development forecast 2025, https://kienbaum.it/wp-content/uploads/2025/01/Kienbaum_salary_development_forecast_2025.pdf(11.05.2025)
27. ILO. (2024). https://www.ilo.org/sites/default/files/2024-11/GWR-2024_Layout_E_RGB_Web.pdf.
28. İnan, M.,Demir,R. & Demir,M.(2025). Sosyal politika aracı olarak asgari ücret: Türkiye üzerine bir inceleme, Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 2025, 17(32), 72-95.
29. OECD.(2021). The Role of firms in wage inequality policy lessons from a large scale cross-country study, https://www.oecd.org/content/dam/oecd/en/publications/reports/2021/12/the-role-of-firms-in-wage-inequality_101116ef/7d9b2208-en.pdf.
30. Osime,O.N., Agbonna,R.O., Oluyode N.Q. & Yakubu,A.O.(2023). Assesment of the relationship between fringe benefits and staff job satisfaction in public universities in Ogun State, Sapientia Global Journal of Arts, Humanities and Development Studies (SGOJAHDS), Vol.6 No.1 March, 2023; p.g. 57 – 69; ISSN: 2695- 2319 (Print); ISSN: 2695-2327 (Online).
31. Owusu,A.E., Esther,G., Ebenezer,T-W., & Kyei,A.A. (2023). Effect of Fringe Benefits and Remuneration on Employee Engagement: The Moderating Role of Perceived Organisational Support, Journal of human resource management, vol. XXVI, 2/2023.
32. Patel,J.& Pillai,V.(2022). A Study on Employees Satisfaction toward Compensation, International Journal of Research Publication and Reviews, Vol 3, no 4, pp 1457-1460, April 2022.
33. Nurpratiwi , I., Ak, S. & Yunisvita (2020). Factors that influence wages differences in formal sector on male and female workers in Palembang City, Theoretical and Applied Economics, Volume XXVII (2020), No. 1(622), Spring, pp. 147-158,https://store.ectap.ro/articole/1444.pdf.
34. Sabil,S., Maarif, M.S., Hendratno, E.T. & Rachbini,W.(2020). Wage policy impact on employee performance in industry areas bekâsi district, JAFM, Volume 1, Issue 2, 2020 E-ISSN : 2721-3013, P-ISSN : 2721-3005.
35. Sathakathulla,A.A.(2024). Fringe Benefits and Employee Performance in Private Sector Organizations in the UAE - An Insight, ComFin Research,Vol 13,Issue 1,Year 2025
36. Sánchez,R.S & Núñez, B.C.(2025). Pursuing equal pay for equal work: Gender diversity in management positions and the gender pay gap throughout the wage distribution, Sage, Business Research Quarterly 1–15 .https://journals.sagepub.com/doi/pdf/10.1177/23409444221125239.
37. Sirilakshmi, Y., Ashwini, T.,Gogoi, B.P., Bhuyan, N. & Bunkar,R.C.(2024). Content analysis in qualitative research: importance and application, Exploring Narratives: A Guide to Qualitative Research Methods (2024) (ISBN: 978-81-979457-0-0).
38. Sucu, M.(2020). Değişim Yönetimi ile Ücret ve Ödüllendirme Sistemi Arasındaki İlişki: Sivil Havacılık Sektöründe Faaliyet Gösteren Yer Hizmetleri İşletmelerinde Bir Araştırma, Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Sayı: 57, Eylül-Aralık 2020.
39. Taqa,A.R.(2023). Effective reward system and employees performance: a comprehensive review, EDU Journal of International Affairs and Research (EJIAR), Volume 2, Issue 1, January-March, 2023.
40. Totaljobs.(2025). Totaljobs Salary Trends Report 2025, https://www.totaljobs.com/recruiters/file/general/TJ_UK_Salary_Trends_Report_2025.pdf.(02.05.2025).
41. University of Strathclyde. (2025). 2025 Equal Pay and Pay Gap: Report, https://www.strath.ac.uk/media/ps/sees/equality/Equal_Pay_and_Pay_Gap_Report_2025.pdf.(20.05.2025)
42. Yalçın,E.S.,Arlı B.N.,Aytaç,S .& Başol,O.(2019). Türkiye’de Emek Piyasalarında Cinsiyete Dayalı Ücret Ayrımcılığı: IBBS Düzey 1’e Göre Farklılıklar, KOSBED, 2019, 38: 293 – 314.
43. Yılmaz, T.(2024). Performansa dayalı ücret sistemi: Türkiye’de uygulanan performansa dayalı ücret planlarının kısmi bir analizi, yayımlanmamış doktora tezi, Sakarya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü,Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri.
44. Yücesan,E.(2025). İşveren ve Çalışanlar İçin Maaş Dışı Yan Hakların Önemi, İşletme Araştırmaları Dergisi, 17(1), 56-73, https://doi.org/10.20491/isarder.2025.1958.
45. Watkins,R.& Fusch,P.(2022). Employee Monetary Compensation and Employee Job Satisfaction, Open Journal of Social Sciences 10(09):321-339
46. World Economic Forum (2025). The future of job report 2025, https://www.weforum.org/publications/the-future-of-jobs-report-2025(02.07.2025)
47. Wtw.(2023). 2023 yan hak trendleri araştırması Türkiye sonuçlarına genel bir bakış,https://www.wtwco.com/tr-tr/insights/2023/08/2023-yan-hak-trendleri-arastirmasi-turkiye-sonuclarina-genel-bir-bakis.(08.06.2025).