DIŞ POLİTİKADA TÜRKİYE’NİN İHA VE SİHA STRATEJİSİNİN BÖLGESEL ETKİLERİ

Öz

İnsansız hava araçları, uzaktan komutla kontrol edilebilen, belli görevleri icra eden teknolojik cihazlar bütününü ifade etmektedir. Temel görevleri arasında keşif, gözetleme, konum bildirme olan İHA’lar, uygun maliyet ve belli teknolojilerle desteklenmesi ile savunma sanayi ürünü olarak son yıllarda tüm dünyada tanınmaktadır. İHA’ların icra ettiği görevleri başarı oranının yüksek olması, olası olumsuz bir durumda zararın savaş uçağına nazaran çok az olması savaş alanlarında kullanımını artırmaktadır. Bu bağlamda bu teknolojiye ihtiyacı olan ülkelerden biri olan Türkiye’de İHA üzerine yatırım yapmaya başlayarak dış politikada yeni bir dönemin aralanmasına katkıda bulunmaktadır. Özellikle Türk TB2, TB3 İHA ve SİHA’ların küresel gerçekleşen savaşların seyrini değiştirmesi Türkiye’nin elinde İHA’ları büyük bir koz ve güç haline getirmeye başlamaktadır. Bu çalışmamızda ilk olarak Uluslararası İlişkiler kuramları açıklanarak Türkiye’nin İHA ve SİHA stratejisine değinilecektir. Sonrasında Türkiye’nin İHA ve SİHA teknolojisine sahip olmasıyla birlikte büyük bir ivme yakalaması sonucu oluşan bölgesel etkileri incelenerek değerlendirmelerde bulunulacaktır. Türkiye İHA ve SİHA kullanarak global dünyada etkisi artırmak, küresel anlamda söz sahibi olmak ve yayılmacılık politikasını kullanması hakkında tespitlerde bulunulacaktır. Çalışmada Literatür taraması yöntemi kullanılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• iha
• siha
• türkiye
• dış politika

In Foreıgn Policy Regıonal Impacts Of Türkiye's Uav And Ucav Strategy

Abstract

Unmanned aerial vehicles refer to a set of technological devices that can be remotely controlled and perform specific tasks. Drones, whose primary functions include reconnaissance, surveillance, and position reporting, have gained worldwide recognition in recent years as defense industry products through affordable costs and support from certain technologies. The high success rate of UAVs in performing their missions and the minimal damage they cause compared to fighter jets in the event of a negative outcome increase their use on battlefields. In this context, Turkey, one of the countries in need of this technology, is contributing to the opening of a new era in foreign policy by beginning to invest in UAVs. In particular, the Turkish TB2 and TB3 UAVs and SİHAs' ability to change the course of ongoing global conflicts is beginning to transform UAVs into a major asset and power resource for Turkey.. In this study, first, International Relations theories will be explained and Turkey's UAV and SİHA strategy will be discussed. Subsequently, the regional effects resulting from Turkey's significant momentum gained through possessing UAV and SİHA technology will be examined and evaluated. This paper will make observations regarding Turkey's use of UAVs and SİHAs to increase its influence in the global arena, gain a voice on the global stage, and implement a policy of expansionism. The study employs the literature review method.

Keywords

• UAV
• Armed UAV
• Türkiye
• Foreign Policy

Kaynakça

1. Anadolu Ajansı (2025).Türkiye’deki İHA kullanıcı sayısında artış. Alınan Yer: https://www.aa.com.tr/tr/bilim-teknoloji/turkiyedeki-iha-sayisi-88-binin-iha-pilotu-sayisi-da-1-6-milyonun-uzerine-cikti/3708005 Erişim Tarihi: 13.12.2025
2. Anadolu Ajansı(2025).Yunanistan’da Silahlanma Artışı. Alınan Yer: https://www.aa.com.tr/tr/analiz/yunanistanin-artan-silahlanma-cabasi-neden-simdi/3446497 Erişim Tarihi: 28.12.2025
3. Anadolu Ajansı(2024). Baas rejimi 61 yılın ardından çöktü. Alınan yer: https://www.aa.com.tr/tr/dunya/suriyede-61-yilin-ardindan-coken-baas-rejiminin-son-varisi-bessar-esed/3418315 Erişim Tarihi:06.06.2026
4. Ağır, O. (2023). Dağlık Karabağ Sorunu Bağlamında Türk Dünyası Jeopolitiği. İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 12(2), 222-239
5. Biçen Gören, K. B. (2023). Sınır Güvenliği Paradigmalarının Değişimi Ekseninde Türkiye’nin Sınır Güvenliği. Güvenlik Çalışmaları Dergisi, 25(1), 30-50. https://doi.org/10.54627/gcd.1284588
6. Çağlar, M. T., & Gülmez, L. (2023). Savaşın Yeni Araçları: Silahlı İnsansız Hava Araçlarının (SiHA) Yayılması ve Büyük Güçlerden Devlet Dışı Aktörlere SİHA Kullanımı. Social Review of Technology and Change, 1(2), 23-47.
7. Çavuş, T. (2012). Dış Politikada Yumuşak Güç Kavramı Ve Türkiye’nin Yumuşak Güç Kullanımı. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 2(2), 23-37.
8. Çifçi, O. (2025). İnsansız Hava Araçları Ve Modern Savaşın Anatomisi: Rusya-Ukrayna).

9. CNN Türk (2025). Hindistan’dan ‘Türk İHA’sı iddiası: ‘Pakistan 300-400 tanesi ile 36 noktaya sızdı. Alınan yer: https://www.cnnturk.com/dunya/hındıstandan-turk-ihası-iddiası-pakistan-36-noktaya-sizdi-2282135 Erişim Tarihi: 29.09.2025
10. Demir, M. (2022). Milli savunma teknolojileri ve Türk silahlı kuvvetleri. Eurasian Academy of Sciences Social Sciences Journal, 73-85. https://doi.org/10.17740/eas.soc.2022.V45-06
11. Doster, B. (2012). Türk Dış Politikası ve Bölgesel Güç Olma Çabaları. Middle Eastern Analysis/OrtadoguAnaliz, 4(42).
12. Elif Nur, T. A. Ş., Paralı, Z., & Çetin, H. N. (2021). Dünya Basınında Türkiye ve Yeni Nesil İHA Gücü Ve Küresel Siyasete Yansımaları. https://www.researchgate.net/profile/ZeynepParali/publication/352148878_Dunya_Basınında_Turkı_Ye'nı_N_Sı_Ha_Gucu_Ve_Kuresel_Sı_Yasete_Yansımaları/Links/6287a7d7cd5c1b0b34e95e21/Duenya-Basınında-Tuerkı-Yenı-N-S-I-Ha-Guecue-Ve-Kueresel-Sı-YaseteYansımaları.pdf
13. Erdil, B. (2021). İnsansız Hava Araçlarının Kullanım Alanları ile Bu Araçların Türkiye’nin Yurtdışı Operasyonlarındaki Yeri ve Önemi. Bölgesel Araştırmalar Dergisi, 5(2), 581-607.https://www.ceeol.com/search/article-detail?id=1013339
14. Erdinçler, R. E. (2021). Türkiye’nin Askeri Alanda Devrim (Rma) Hipotezine Katkısı: Sürü Siha Taarruzları Üzerine Bir Analiz. Kamu Yönetimi Ve Teknoloji Dergisi, 2(2), 47-56.
15. Ergün, K. K., & Yurtoğlu, D. (2024). Türkiye Perspektifinden Afrika Kıtasında ve Doğu Akdeniz Bölgesinde Güvenlik Politikaları. Journal of African Research, (1).https://doi.org/10.5281/smk8n512
16. Güneş, B. (2018). Libya İç Savaşı Ve Kriz Yönetimi. Güvenlik Bilimleri Dergisi, 7(2), 263-291. https://doi.org/10.28956/gbd.482076 Haber Türk Gazetesi (2024). Rusya rekor sayıda drone ile Ukrayna’yı vurdu. Alınan yer:https://www.haberturk.com/rusyada-rekor-sayıda-dron-ile-ukraynayı-vurdu-3741532 Erişim Tarihi: 27.09.2025
17. Hasançebi, B. (2024). İnsansız hava araçlarının savunma sanayisindeki yeri ve Türk dış politikası açısından önemi. Master’s thesis, Balikesir University Turkey. https://www.proquest.com/openview/2b2e24d3142b5bdaf50b9653e551ad43/1?pqorigsite=gscholar&cbl=2026366&diss=y
18. İhlas Haber Ajansı (2019). İşte Ukrayna’nın Türkiye’den satın aldığı İHA’lar. Alınan yer:https://www.iha.com.tr/haber-ıste-ukraynanın-turkiyeden-satın-aldıgı-ıhalar-807810 Erişim Tarihi: 12.09.2025
19. İHA (2023). Dünyanın İlk SİHA Gemisi TCG Anadolu. Alınan yer:https://www.iha.com.tr/haber-dunyanin-ilk-siha-gemisi-tcg-anadolu-vatandaslarla-bulustu-1163514 Erişim Tarihi: 21.09.2025.
20. İHA (2025). Hindistan, Keşmir’de Pakistan topraklarına ateş açtı: 5 ölü, 29 yaralı. Alındığı yer: https://www.iha.com.tr/haber-hindistan-kesmirde-pakistan-topraklarına-ates-actı-5-olu-29yarali2991516 Erişim Tarihi:12.10.2025
21. Kakaşçı, U., & Orhan, B. (2018). Türkiye Savunma Sanayii İhracatının Geliştirilmesine Yönelik Öneriler. Sürdürülebilir Havacılık Araştırmaları Dergisi, 3(2), 78-87. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/701086
22. Karakaya, İ., & Nazarı, M. İ. (2023). Hindistan-Pakistan Çatışmasında Keşmir Sorunu. Uluslararası Toplumsal Bilimler Dergisi, 7(3), 1-22.: http://dx.doi.org/10.30830/tobider.sayi.15.1
23. Keyik, M., & Erol, M. S. (2019). Realizme Göre Güç Ve Güç Dengesi Kavramları. Uluslararası Kriz Ve Siyaset Araştırmaları Dergisi, 3(1), 12-49.
24. Kıllıoğlu, M. E. (2023). İnsansız Hava Araçları (İHA) ve Türkiye. Türk Savaş Çalışmaları Dergisi, 4(2), 114-134. https://doi.org/10.52792/tws.1336610
25. Oruç, H. (2021). İsrail’in Doğu Akdeniz Politikası ve Türkiye. Center for mıddle eastern studıes. Ocak. Polat, D. Ş. Türkiye’nin Suriye’nin Kuzeyindeki Askerî Harekâtının Amaçları ve Sonuçları. Güvenlik Stratejileri Dergisi, 16(33), 53-96.
26. Şen, O., & Özveren, M. (2024). Ekonomik Yaptırımların Yerli Üretim İle İlişkisi: 1975-78 Silah Ambargosundan CAATSA’ ya Bir Çıkarım. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 79 (1), 27-60. https://doi.org/10.33630/ausbf.956772
27. Tarçın, U. (2025). Türk Devletleri Teşkilatı’nda askeri iş birliği: Stratejik bir perspektif. Marmara Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 12(Türk Devletleri Teşkilatı (Dünü, Bugünü, Yarını)), 244-267.
28. TRT Haber (2024). Türk İHA’ları dünya ihracaat lideri. Alınan yer: https://www.trthaber.com/haber/bilim-teknoloji/bayraktar-turkiye-iha-pazarinda-dunya-lideri-konumunda-892104.html Erişim Tarihi: 27.02.2026
29. Tuna, F. (2020). Türk Dış Politikasında Realist Yaklaşım: Türkiye’nin Doğu Akdeniz Ve Libya Politikası. Uluslararası Hukuk ve Sosyal Bilim Araştırmaları Dergisi, 2(1), 74-87. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1164602
30. Turan, F. A. (2023). İnsansız hava araçlarının Türkiye'nin güvenlik konseptinin belirlenmesindeki etkileri. ProQuest Dergisi, 1(24) (Master's thesis, Hitit University (Turkey).
31. Türk Hava Kurumu(2024). İHA üretimi, maliyeti. Alınan yer: https://thk.org.tr Erişim Tarihi:20.08.2025
32. Ulusoy, E., & Şahin, A. B. (2024). Türkiye’nin Savunma Sanayinde Millileşme Stratejisinin Ekonomik ve Politik Boyutları. Sosyal ve Beşerî Bilimler Araştırmaları Dergisi, 25(54), 33-59.
33. Yeni şafak Gazetesi (2025). Hindistan- Pakistan Savaşında Son Durum: Kaç kişi öldü, nerelere saldırıldı. Alınan yer: https://www.yenisafak.com/hindistan-pakistan-savasinda-son-durum-kac-kisi-oldu-nerelere-saldirildi-7-mayis-2025-carsamba-gunu-hindistan-pakistan-savasinda-son-dakika-yasanan-son-gelismeler-h-4703981 Erişim Tarihi: 03.10.2025
34. Yeşilyurt, F., & Yeşilyurt, M. E. (2019). Türkiye’de Savunma Sanayi. Pamukkale Journal of Eurasian Socioeconomic Studies, 6(2), 1-42. https://doi.org/10.34232/pjess.565105
35. Yönlü, K. Y. (2024). Ortadoğu kavramına giriş ve tanımlar. Sosyologca, (27). 2024, Sayı 27, Sayfa 195-213 https://sosyologca.org/files/sosyologca/0cf33335-eaf4-4fed-b0b9-b8438434da68.pdf