Terkedilmiş Hayatlar; Günyurdu Köyü, Pazaryeri Örneği

Öz

Kentleşme kavramı, yaşam alanlarını çevresel, sosyal, ekonomik ve fiziksel olarak etkilemektedir. Kentlerin cazibe ve finans merkezi olarak sunulması sonucunda, çok fazla insan kırsal alanlardan kentlere göç etmektedir. Kentlerde taşıma kapasitesinin aşılmasından dolayı; istihdam, barınma ve yaşam kalitesi sorunları yaşanırken, bu durumun kırsal alanlardaki etkisi ise; terkedilmişlik, genç nüfusun azlığı, yerel yaşam ve geleneklerin sona ermesi şeklinde olmaktadır. Kentleşmenin bir yansıması da barınma ve enerji ihtiyaçlarının giderilmesine yönelik yapılan çalışmalarla doğaya verilen zararların göz ardı edilmesidir. Kentlere yönelik olarak; enerji ihtiyacı, sulama, balıkçılık ve rekreasyon amacı ile son yıllarda çok sayıda baraj projesi uygulanmıştır. Baraj inşaatlarına bağlı olarak, baraj gölü altında kalan yerleşmeler ve zorunlu olarak yerleşim alanlarını terk etme sorunu söz konusu olmaktadır. Bu durumun bir örneği Günyurdu Köyü’nde gerçekleşmiştir. Günyurdu, Bilecik ilinin Pazaryeri ilçesine bağlı küçük bir köydür. Bilecik iline 36 km, Pazaryeri ilçesine 8 km uzaklıkta yer almaktadır. Osmanlı döneminin ilk yıllarında kurulan ve Kayı Boyu'nun Karakeçili aşireti mensuplarınca yerleşim yeri olarak seçilen köy, 2005 yılında başlatılan baraj çalışmaları kapsamında yeraltı su seviyesinde bulunması nedeniyle istimlak edilmiştir. Baraj yapımından yaklaşık bir yıl sonra 48 ev ve köy camisi sular altında kalmıştır. Bugün terkedilmiş durumda olan Günyurdu Köyü’nde sadece birkaç hanede yaşam devam etmektedir. Bu çalışmada Günyurdu Barajı su toplama havzası içerisinde kalan Günyurdu Köyü’nün yerinin değiştirilme süreci ele alınmıştır. Ortaya çıkan durumda yeni yerleşim yerinin seçiminin önemi, yer değişiminin ortaya çıkardığı sosyo-ekonomik sorunlar ile bunlara getirilebilecek çözüm önerileri üzerinde durulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Baraj,yapay gölet,Günyurdu Köyü,Bilecik

Abandoned Lives; Case Of Günyurdu Village, Pazaryeri

Öz

Urbanization affects the living spaces in terms of environmental, social, economical and physical aspects. As a result of presenting cities as the centre of attraction and finance, a great number of people are migrating rural areas to cities. Today, a number of problems are faced in terms of employment, accommodation and life quality due to the fact that the bearing capacity of cities are exceeded, while affecting the rural areas as desolateness, shortage in young population, along with leaving off the local life styles and traditions. Another reflection of urbanization is the neglection of damages on the nature, due to works carried out for meeting the accommodation and power needs. In recent years, a number of dam construction projects have been adopted with the aim to meet the power needs, while, on the other hand, carrying out irrigation, fishing and recreational activities. Depending on the dam construction projects, some settlement areas remain under the projected construction areas, thus forcing those living in these areas to evacuate. Günyurdu village can be sited as an example to this issue. Günyurdu is a small village in Bilecik province, Pazaryeri district, with a distance of 36 km to Bilecik and 8 km to Pazaryeri. Established in the early years of Ottoman Period and designated as a settlement area by the members of Karakecili Clan of Kai Tribe, the village was expropriated within the scope of the dam construction works started in 2005, due to its location being on water-level. Approximately 1 year after the dam construction was completed, 48 houses and the village mosque were awashed. As an abandoned village, there are only a few houses where people keep living. In this study, the re-location process of Günyurdu village, awashed by the Günyurdu Dam drainage basin, is analyzed and examined. The importance of selecting the re-location area, along with the socio-economic problems arising out and the solution suggestions against these problems are elaborated, as well.

Anahtar Kelimeler

• Dam,artifical pond,Günyurdu village,Bilecik

Kaynakça

1. Bacanlı, G. Tuğrul, A. T. 2015. Baraj göllerinin iklimsel etkisi ve Vali Recep Yazıcıoğlu Gökpınar baraj gölü örneği. Pamukkale Univ Muh Bilim Derg, 22(3), 154-159
2. (Bilecik Çevre Düzenleme Planı, 2016)
3. (Meteoroloji Genel Müdürlüğü, 2019)
4. (TC.Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivi Başkanlığı, Osmanlı Arşivi, Belge No: BEO.002921.219073.002/003
5. Eminağaoğlu Z., Özalp Yavuz, A., Surat, H. Yaman, Y., 2014, “Borçka Barajı Gölü ve Çevresi Rekreasyonel Alan Kullanım Olanaklarının Belirlenmesi Yönünde Planlama ve Tasarım Politikalarının Oluşturulması”, Bilimsel Araştırma Projesi, Artvin.
6. Larco, N. 2010. Both/And: Merging Global and Local Identity through Design. A Case Study of Puerto Madero, Buenos Aires. Journal of Urban Design, 15 (2);195–210.
7. Radstrom, S. 2011. A Place-Sustaining Framework for Local Urban Identity: an Introduction and History of Cittaslow. IJPP - Italian Journal of Planning Practice, 1 (1); 90-113.
8. URL1, 2019 (www. Gunyurdu-bakraz.com)