Iulius Iulianus Phrygia-Caria Eyaleti’nin İlk Valisi miydi?
Öz
Phrygia Pınarbaşı’nda iki köy arasındaki sınırları
procurator agens vice praesidis olarak belirleyen Iulius Iulianus’un birleşik
eyalet Phrygia-Caria’nın Valerianus-Gallienus Dönemi valisi olduğu genel olarak
düşünülegelmiştir. Öte yandan da praeses-legatus Augusti propraetore
Quintus Fabius Clodius Agrippianus Celsinus’un (geç 249-erken 250) eski
bir senato eyaleti olan Asia’dan ayrılan ve üçüncü yüzyılın ortasında kurulan
yeni eyaletin ilk valisi olduğu uzun süredir kabul gören bir görüştür. Phrygia-Caria
valileri arasında Iulius Iulianus haricinde atlı sınıfından bir procurator
bulunmamaktadır. Aynı durum birkaç sıra dışı durum haricinde Asia Eyaleti için
de geçerlidir. Pınarbaşı yazıtında Iulius Iulianus διέποντος κὲ τὰ τῆς ἡγειμονίας μέρη Φρυγίας τε κὲ Καρίας
olarak geçmektedir. Aynı ifade
Philippus Arabs Dönemi’ne
tarihlenen Lydia Ağabeyköy yazıtında da
διέποντ<ο>ς Ἀἰλίου Ἀγλάου τοῦ κρατίστου καὶ τῆς ἀνθυπατείας μέρη şeklinde
görünmektedir.
Yazar tarafından bu iki yazıtın eş
zamanlı olarak düşünülmesi
gerektiği ifade edilmektedir. μέρη sözcüğü Asia’nın bölünmesine
işaret etmektedir ve her
iki eyalete de geçiş dönemi
valileri olarak atlı sınıfından
procuratores, procurator agens vice proconsulis ve procurator agens vice
praesidis olarak atanmış olmalıdır.
Bu nedenle olasılıkla Iulius Iulianus Phrygia-Caria’nın ilk valisidir. Onun
arkasından eyalet, praesides–legati Augusti propraetore tarafından yönetilmeye
başlanmıştır. Nysa ad Maeandrum kentinden de bir Iulius Iulianus bilinmektedir.
Bu şahıs muhtemelen Phrygia-Caria Valisi olan Iulius Iulianus ile aynı kişidir.
Clodius Celsinus’a ilişkin günümüze kadar gerek Phrygia gerekse Caria’dan
yazıtlar elimize geçmiştir. Makalede yazar tarafından Nysa’dan yeni bulunmuş
bir Clodius Celsinus yazıtı da tanıtılmakta olup söz konusu yazıt Nysa’nın yeni
kurulan Phrygia-Caria Eyaletine dâhil olduğuna, dolayısıyla da kentin 3.
yüzyılda bir Caria Kenti olarak görüldüğüne kanıt sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Barnes 1982 T. D. Barnes, The New Empire of Diocletian and Constantine, Cam¬bridge (Mass.) 1982.
- Bean 1979 G. E. Bean, Nysa, şurada: R. Stillwell (ed.), The Princeton Encyclopedia of Clas¬sic¬al Sites, Princeton 21979.
- Blümel 2002 W. Blümel, Epigraphische Forschungen im Westen Kariens 2000, AST 19/2, 2002, 157–159.
- Blümel 2007 W. Blümel, Neue Inschriften aus Karien III, EA 40, 2007, 41–48.
- Burton 1979 G. P. Burton, The Curator Rei Publicae: Towards a Reappraisal, Chiron 9, 1979, 465–487.
- Cameron – Bowman – Garnsey 2008 A. Cameron – A. Bowman – P. Garnsey, The Crisis of Empire A.D. 193–337, CAH XII, Cambridge 2008.
- Christol – Drew-Bear 1983 M. Christol – Th. Drew-Bear, Une délimitation de territoire en Phrygie-Carie, Travaux et recherches en Turquie 1982, Leuven 1983, 23–42.
- Christol – Drew-Bear 1999 M. Christol – Th. Drew-Bear, Antioche de Pisidie, AnTard 7, 1999, 39–71.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Dilbilim
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Ebru N. Akdoğu Arca
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
31 Ağustos 2016
Gönderilme Tarihi
4 Ocak 2016
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2016 Cilt: Suppl. 1