Lyrboton Kome Yerleşimi’nden Bir Phratra

Öz

Bu makalede Batı Pamphylia kentlerini (Attaleia, Magydos ve Perge) hem birbirlerine hem de Döşeme Boğazı (Klimaks) üzerinden Pisidia’ya bağlayan güzergâhlarla bu güzergâhlar üzerindeki yerleşimleri saptamak amacıyla yürütülen 2012 yılı yüzey araştırmaları sırasında, Perge kentinin bir kome’si olan Lyrboton Kome yerleşiminde ele geçen ve Pamphylia Bölgesi’nde ilk kez bir phratra’nın varlığına işaret eden Yunanca bir yazıt tanıtılmaktadır. Yazıt P. Attius Rufus isimli şahıs tarafından 100 denarii bağış yapılmasını içermektedir. Yazıtın en önemli parçasını oluşturan söz konusu phratra’nın ismi, taştaki ilgili alanın kırık ve çok aşınmış olması nede­niyle tam okunamamaktadır. Ancak aynı yerleşimdeki bir başka yazıtta geçen ifadeye ve ilgili alana sığabilecek harf sayısı dikkate alındığında, bu eksik kelimeyi [yaşlı]ların phratra’sı şeklinde tamamlamak uygun gözükmektedir. Harf karakterinden dolayı yazıt MS. 2. yüzyıl sonu veya 3. yüzyıl başlarına tarihlendirilmiştir. Yazıtın çevirisi şu şekildedir:

“Publius Attius Rufus söz verdiği üzere, buradan elde edilecek gelirlerin (her ayın) ilk gününün kendi adına ilelebet kutlanması maksadıyla bir arazi [alımı] için tahsis ettiği 100 denarii’yi [yaşlı]ların phratra’sına [vakfetti]”.

Anahtar Kelimeler

• Lyrboton Kome,Perge,Publius Attius Rufus,phratra,geraioi

Lyrboton Kome Yerleşimi’nden Bir Phratra

Öz

This article presents a Greek inscription discovered in a wall of a church in the centre of Lyrboton Kome, a kome of Perge. The 10-line inscription provides us with unprecedented evidence for the presence of phratra in Pamphylia. It records the promise by Publius Attius Rufus, a man of Latin origin, to pay 100 denarii in order to purchase land for the phratra. Unfortunately, the name of this phratra can no longer be read clearly, as that part of the line on the stone is broken and eroded. However, if one takes into consideration both the phrase recorded on another inscription from said kome and the size of the eroded space, which provides space for a maximum of three letters, it is possible to complete the missing part of this inscription with: the “elders” phratra. The letter forms suggest that the inscription dates from the end of the IInd or the beginning of the IIIrd century. The translation reads as follows: “Poplius Attius Roufus has promised to the phratra of [elders] a hundred denarii, with which he bought land, the income from which (will be used) to celebrate on his behalf the first day of Kalendae for ever”.

Anahtar Kelimeler

• Lyrboton Kome,Perge,Publius Attius Rufus,phratra,geraioi

Kaynakça

1. Arnaoutoglou 2002 I. N. Arnaoutoglou, Roman Law and Collegia in Asia Minor, RIDA 49, 2002, 27–44.
2. Bauer 2014 E. Bauer, Gerusien in den Poleis Kleinasiens in hellenistischer Zeit und der römischen Kaiserzeit: Die Beispiele Ephesos, Pamphylien und Pisidien, Aphrodisias und Iasos, Münih 2014.
3. Cotter 1996 W. Cotter, The Collegia and Roman Law: State Restrictions on Voluntary Associations, 64 BCE-200CE, şurada: S. Kloppenborg – S. G. Wilson (ed.), Voluntary Associations in the Graeco Roman World, Londra 1996, 74–90.
4. Dittmann-Schöne 2001 I. Dittmann-Schöne, Die Berufsvereine in den Städten des kaiserzeitlichen Kleinasiens, Regensburg 2001.
5. Dmitriev 2005 S. Dmitriev, City Government in Hellenistic and Roman Asia Minor, Oxford 2005.
6. Forbes 1933 C. A. Forbes, ΝΕΟΙ. A Contribution to the Study of Greek Associations, Middletown 1933.
7. Harland 2009 Ph. A. Harland, Associations, Synagogues, and Congregations: Claiming a Place in Ancient Mediterranean Society, Ontario 2009.
8. Keil 1926 J. Keil, Das Lyrboton Kome in Pamphylien, ÖJh 23, 1926, 89–126.

9. Labarre 2005 G. Labarre, L’ Épitaphe de L’Archiviste Dionysios, EA 38, 2005, 116–124.
10. Labarre et al. 2010 G. Labarre – M. Özsait – N. Özsait, Monuments funéraires et inscriptions de Pisidie (Burdur-Isparta), Anat. Ant. XVIII, 2010, 59–89.
11. Lanckoronski 1892 K. G. Lanckoronski, Städte Pamphyliens und Pisidiens, Band II. Pisidien, unter Mitwirkung von G. Niemann und E. Petersen, Viyana 1892.
12. Malay 1999 H. Malay, Researches in Lydia, Mysia and Aiolis, Viyana 1999.
13. Marek 1993 Chr. Marek, Stadt, Ära und Territorium in Pontus-Bithynia und Nord-Galatia, Tübingen 1993.
14. Naour 1985 Chr. Naour, Nouveaux documents du Moyen Hermos, EA 5, 1985, 37–74.
15. Özlem-Aytaçlar 2010 P. Özlem-Aytaçlar, Some Unpublished Inscriptions in the Isparta Museum, Adalya 13, 2010, 221–241.
16. Peek 1981 W. Peek, Revisis Revidendis, ZPE 42, 1981, 289–291.
17. Pleket 1958 H. W. Pleket, The Greek inscriptions in the «Rijksmuseum van Oudheden» at Leyden, Leiden 1958.
18. Poland 1909 F. Poland, Geschichte des griechischen Vereinswesens, Leipzig 1967 (Repr.).
19. Ramsay 1883 W. M. Ramsay, Unedited Inscriptions of Asia Minor, BCH 7, 1883, 258–278.
20. Ramsay 1895 W. M. Ramsay, The cities and bishoprics of Phrygia: being an essay of the local history of Phrygia from the earliest time to the Turkish conquest (Band 1,1): The Lycos Valley and South-Western Phrygia, Oxford 1895.
21. Ramsay 1897 W. M. Ramsay, The cities and bishoprics of Phrygia: being an essay of the local history of Phrygia from the earliest time to the Turkish conquest (Band 1,2): West and West-Central Phrygia, Oxford 1897.
22. Ritti 2002 T. Ritti, Documenti Epigrafici Dalla Regione di Hierapolis, EA 34, 2002, 41–71.
23. Ritti et. al. 2008 T. Ritti – E. Miranda – F. Guizzi, Museo Archeologico di Denizli-Hierapolis, Catalogo delle iscrizioni greche e latine, Disretto di Denizli, Napoli 2008.
24. Schuler 1998 Ch. Schuler, Ländliche Siedlungen und Gemeinden im hellenistischen und römischen Kleinasien, Münih 1998.
25. Schwertheim 1990 E. Schwertheim, Ἀΐδιος στέφανος, zu vier Ehreninschriften aus dem Territorium von Kyzikos, AMS 1, 1990, 83–100.
26. Seyfarth 1955 J. Seyfarth, Φράτρα und φρατρία im nachklassischen Griechentum, Aegyptus 35/1, 1955, 3–38.
27. Sommer 2006 S. Sommer, Rom und die Vereinigungen im südwestlichen Kleinasien (133 v. Chr. – 284 n. Chr.), Hennef 2006.
28. Zimmermann 2002 C. Zimmermann, Handwerkervereine im griechischen Osten des Imperium Romanum, Mainz 2002.