Araştırma Makalesi

Delici – Kesici Alet Yaralanmalarının Demografik Özellikleri

Cilt: 5 Sayı: 1 1 Mart 2023
PDF İndir
TR EN

Delici – Kesici Alet Yaralanmalarının Demografik Özellikleri

Öz

AMAÇ: Travma hastalarında fizyolojik durumunun erken belirlenmesi uygulanacak tedavi yöntemlerinin hızlıca hayata geçirilmesi için yol gösterecek objektif kanıtlar yeterince bulunmamaktadır. Çalışmamızda literatür bilgileri eşliğinde kliniğimize delici kesici alet yaralanması nedeni ile başvuran olguları retrospektif olarak inceleyerek demografik özelliklerini, travma skorlarını ve laboratuvar sonuçlarını karşılaştırmayı amaçladık. GEREÇ VE YÖNTEM: 1 Ocak 2015 ile 31 Aralık 2016 tarihleri arasında acil servise başvuran delici kesici alet yaralanmaları retrospektif olarak incelendi. Çalışmaya alınma kriterlerine uygun 305 hastanın kaydına ulaşıldı. Çalışmaya alınan olgularda TA, nabız, solunum sayısı, GKS, RTS, ISS, NISS skorlmaları, hemoglobin, laktat, baz açığı ve şok indeksi değerleri hesaplandı. Bu hesaplanan değerlerle kan transfüzyonu ve cerrahi girişim ilişkisi istatistiksel olarak ele alındı. İstatistiksel yöntem SPSS kullanıldı. P<0.05 anlamlı kabul edildi. Veriler için ve Mann Whitney U testi ve pearson X2 testi kullanıldı. BULGULAR: Acil servise başvuran 305 DKAY olan hasta bu çalışmaya alındı. Olguların çoğu erkek’ (%90,8) ti. Düşük GKS, RTS skorları ve yüksek ISS, NISS skorları cerrahi girişim yapılan ve eksitus olan olguları belirlemede anlamlı bulundu. En sık yaralanan bölge ekstremite bölgesiydi. En yüksek ölüm oranına sahip yaralanma bölgesi baş ve boyun yaralanmalarıydı. Kan transfüzyonunu öngörmede Şİ ≥1 olaması, artmış laktat değeri, artmış baz açığı ve düşük hemoglobin değerleri anlamlı bulundu. Baz açığı cerrahi girişim yapılan ve eksitus olan olguları belirlemede önemli bir prediktör olduğu istatistiksel olarak ispatlandı. Yüksek laktat değerleri cerrahi girişim yapılan hastayı belirlemede anlamsız olduğu görüldü. Yüksek laktat değerleri eksitus olan olgularda anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. SONUÇ: Yaptığımız çalışmadaki sonuçlar literatürdeki diğer çalışmamalarla benzerlik göstermekle birlikte cerrahi girişim yapılacak olguları belirlemede kullanılacak diğer fizyolojik skorlama sistemlerinin yanında artmış baz açığı değeri de acil servis hekimlerini delici-kesici alet yaralanmalarındaki cerrahi girişim yapılan ve eksitus olan olguları belirlemede yardımcı olacak objektif bir test olarak değerlendirilmiştir. Cerrahi girişimi öngörmede NISS, mortaliteyi öngörmede RTS skoru en güçlü skorlama sistemi olmuşlardır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. TÜİK sağlık ve sosyal istatistikleri 2016 Yaşa bağlı ölüm nedenleri istatistik verileri. Erişim adresi: https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Olum-Istatistikleri-2016-24649.
  2. Durdu T, Kavalcı C, Yılmaz MS, Karakılıç ME, Arslan ED, Ceyhan MA. Acil Servisimize Başvuran Travma Vakalarının Analizi. Journal of Clinical and Analytical Medicine. 2014;5(3):182-185.
  3. J Tintinalli, J. Stapczynski, O. John Ma, D Cline, R Cydulka, G Meckler. Tintinalli's Emergency Medicine: A Comprehensive Study Guide, Seventh Edition 2010.
  4. Köksal Ö, Özdemir F, Bulut M, Eren Ş. Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil Servis’ine Başvuran Delici Kesici Alet Yaralanmalı Olguların Analizi. Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi. 2009;35(2):63-67.
  5. Stevenson M, Segui-Gomez M, Lescohier I, Di Scala C, McDonald-Smith G. An overview of the injury severity score and the new injury severity score. Injury Prevention. 2001;7:10–13.
  6. Ormstad K, Karlsson T, Enkler L, Low B, Raj J. Patterns in sharp force fatalities- a compreherensive forensic medical study. Journal of Forensic Sciences. 1986;31:529-42.
  7. Güloğlu C, Aldemir M, Yağmur Y. Acil servislerin önemli sosyo-kültürel bir problemi: kesici-delici alet yaralanmaları. Akademik acil tıp dergisi. 2003;1(2):28-32.
  8. Macpherson AK, Schull MJ. Penetrating trauma in Ontario emergency departments: a population-based study. Canadian Journal of Emergency Medicine. 2007; 9(1):16-20.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Acil Tıp

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

1 Mart 2023

Gönderilme Tarihi

27 Aralık 2022

Kabul Tarihi

20 Ocak 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 5 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Şahin, A., Usul, E., Yıldırımer, Y., Arı, E., Halıcı, A., & Arslan, E. D. (2023). Delici – Kesici Alet Yaralanmalarının Demografik Özellikleri. Phoenix Medical Journal, 5(1), 32-37. https://doi.org/10.38175/phnx.1225008
AMA
1.Şahin A, Usul E, Yıldırımer Y, Arı E, Halıcı A, Arslan ED. Delici – Kesici Alet Yaralanmalarının Demografik Özellikleri. Phnx Med J. 2023;5(1):32-37. doi:10.38175/phnx.1225008
Chicago
Şahin, Ali, Eren Usul, Yıldız Yıldırımer, Emrah Arı, Ali Halıcı, ve Engin Deniz Arslan. 2023. “Delici – Kesici Alet Yaralanmalarının Demografik Özellikleri”. Phoenix Medical Journal 5 (1): 32-37. https://doi.org/10.38175/phnx.1225008.
EndNote
Şahin A, Usul E, Yıldırımer Y, Arı E, Halıcı A, Arslan ED (01 Mart 2023) Delici – Kesici Alet Yaralanmalarının Demografik Özellikleri. Phoenix Medical Journal 5 1 32–37.
IEEE
[1]A. Şahin, E. Usul, Y. Yıldırımer, E. Arı, A. Halıcı, ve E. D. Arslan, “Delici – Kesici Alet Yaralanmalarının Demografik Özellikleri”, Phnx Med J., c. 5, sy 1, ss. 32–37, Mar. 2023, doi: 10.38175/phnx.1225008.
ISNAD
Şahin, Ali - Usul, Eren - Yıldırımer, Yıldız - Arı, Emrah - Halıcı, Ali - Arslan, Engin Deniz. “Delici – Kesici Alet Yaralanmalarının Demografik Özellikleri”. Phoenix Medical Journal 5/1 (01 Mart 2023): 32-37. https://doi.org/10.38175/phnx.1225008.
JAMA
1.Şahin A, Usul E, Yıldırımer Y, Arı E, Halıcı A, Arslan ED. Delici – Kesici Alet Yaralanmalarının Demografik Özellikleri. Phnx Med J. 2023;5:32–37.
MLA
Şahin, Ali, vd. “Delici – Kesici Alet Yaralanmalarının Demografik Özellikleri”. Phoenix Medical Journal, c. 5, sy 1, Mart 2023, ss. 32-37, doi:10.38175/phnx.1225008.
Vancouver
1.Ali Şahin, Eren Usul, Yıldız Yıldırımer, Emrah Arı, Ali Halıcı, Engin Deniz Arslan. Delici – Kesici Alet Yaralanmalarının Demografik Özellikleri. Phnx Med J. 01 Mart 2023;5(1):32-7. doi:10.38175/phnx.1225008

2392_ccby-295.jpg
Anka Tıp Dergisi  Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.

2392_boai-189.jpg

Anka Tıp Dergisi Budapeşte Açık Erişim Deklarasyonu’nu imzalamıştır.