Derleme

Psikiyatrik Hastalıklarda İntihar ve Acil Serviste İntihar Girişimine Müdahale: Güncel Bir Gözden Geçirme

Cilt: 5 Sayı: 3 1 Kasım 2023
PDF İndir
TR EN

Psikiyatrik Hastalıklarda İntihar ve Acil Serviste İntihar Girişimine Müdahale: Güncel Bir Gözden Geçirme

Öz

Dünya Sağlık Örgütü’ne göre intihar kişinin hayatını sona erdirme niyetiyle gerçekleştirdiği kendine zarar verici bir eylem olarak tanımlanmaktadır. Epidemiyolojik olarak intihar, önlenebilir erken ölümlerin önde gelen nedenlerinden biridir. Ülkemizde ve dünyada giderek artan bir halk sağlığı sorunu haline gelen intihar nedeniyle, dünya çapında her yıl 800.000’den fazla insan ölmektedir. İntihar; intihar girişimi ve tamamlanmış intihar (ölümle sonuçlanan) olarak gruplandırılmaktadır. Acil servisler genellikle intihar olgularıyla ilk karşılaşılan hastane birimidir ve intihar sonucu ölen insanların yaklaşık %40’ının ölümlerinden önceki yıl içinde en az bir kez acil servis başvurularının olduğu görülmektedir. Bu nedenle, acil servis hizmetleri fiziksel sağlık sorunlarıyla ilgilenmenin yanı sıra hastanın ruh sağlığı ihtiyaçlarını değerlendirmek açısından da kritik bir öneme sahiptir ve ciddi bir fırsatı temsil eder. İntihar girişimine acil serviste müdahale ve sonrasında yapılması gerekenler büyük önem arz etmektedir. İntihar ve intihar girişimleri çoğu durumda ruhsal bozukluklarla ilişkilendirilmiştir. İntihar girişimi sonucu ölenlerin %90’ından fazlasında bir psikiyatrik bozukluk olduğu düşünülmektedir. En sık rastlanan temel tanılar ise duygudurum bozuklukları, şizofreni ve madde kullanım bozukluklarıdır. Bireylerin intihar riskinin değerlendirilmesi ve risk altındaki bireylerin erken teşhis ve tedavilerinde çok sayıda değişkenin dikkate alınması gerekmektedir. Bu değişkenlerin en önemlilerinden biri de intihar için risk oluşturan eşlik eden psikiyatrik hastalıklardır. İntihar davranışı ile psikiyatrik hastalıkların birlikteliği düşünüldüğünde intihar girişiminde bulunan tüm hastalar için psikiyatri konsültasyonunun gerekli olduğu görülmektedir. Fakat gerçekleştirilen çalışma sonuçlarından da görüldüğü üzere; intihar girişimi sonrası acil servisten istenen psikiyatri konsültasyon sayıları oldukça düşüktür. Bu durum aynı zamanda hastaların yetersiz psikiyatrik destek aldıklarının da bir göstergesidir. İntihar girişimi sonrası hastalara yeterli destek sağlanabilmesi için psikiyatri konsültasyonlarının sayısının artırılması ve acil servis çalışanlarının "intihar" ile ilgili eğitim almalarının hastalara katkı sağlayabileceği görülmektedir. Bu derlemede psikiyatrik hastalıklarda intihar davranışı ve acil serviste intihar girişimine yaklaşım konusunun ele alınması amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. World Health Organization. Preventing suicide: A global imperative. World Health Organization, 2014.
  2. World Health Organization. "The European mental health action plan 2013–2020." World Health Organization, 2015.
  3. Gairin I, House A, Owens D. Attendance at the accident and emergency department in the year before suicide: Retrospective study. The British Journal of Psychiatry. 2003;183(1):28-33.
  4. Windfuhr K, Kapur N. Suicide and mental illness: a clinical review of 15 years findings from the UK National Confidential Inquiry into Suicide. Br Med Bull. 2011;100:101-21..
  5. Hocaoğlu Ç. İki uçlu bozukluk ve intihar davranışı. Journal of Mood Disorders. 2013;3(5).
  6. Wiebenga JXM, Dickhoff J, Mérelle SYM, Eikelenboom M, Heering HD, Gilissen R, et al. Prevalence, course, and determinants of suicide ideation and attempts in patients with a depressive and/or anxiety disorder: A review of NESDA findings. J Affect Disord. 2021;283:267-277.
  7. Cavanagh JT, Carson AJ, Sharpe M, Lawrie SM. Psychological autopsy studies of suicide: a systematic review. Psychol Med. 2003;33(3):395-405.
  8. Baldessarini RJ, Tondo L, Pinna M, Nuñez N, Vázquez GH. Suicidal risk factors in major affective disorders. Br J Psychiatry. 2019:215:621-626.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Acil Tıp, Psikiyatri

Bölüm

Derleme

Erken Görünüm Tarihi

24 Ekim 2023

Yayımlanma Tarihi

1 Kasım 2023

Gönderilme Tarihi

2 Şubat 2023

Kabul Tarihi

26 Temmuz 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 5 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Çelik, S., Karakus Yılmaz, B., & Uygur, A. B. (2023). Psikiyatrik Hastalıklarda İntihar ve Acil Serviste İntihar Girişimine Müdahale: Güncel Bir Gözden Geçirme. Phoenix Medical Journal, 5(3), 125-131. https://doi.org/10.38175/phnx.1246884
AMA
1.Çelik S, Karakus Yılmaz B, Uygur AB. Psikiyatrik Hastalıklarda İntihar ve Acil Serviste İntihar Girişimine Müdahale: Güncel Bir Gözden Geçirme. Phnx Med J. 2023;5(3):125-131. doi:10.38175/phnx.1246884
Chicago
Çelik, Selime, Banu Karakus Yılmaz, ve Abdullah Burak Uygur. 2023. “Psikiyatrik Hastalıklarda İntihar ve Acil Serviste İntihar Girişimine Müdahale: Güncel Bir Gözden Geçirme”. Phoenix Medical Journal 5 (3): 125-31. https://doi.org/10.38175/phnx.1246884.
EndNote
Çelik S, Karakus Yılmaz B, Uygur AB (01 Kasım 2023) Psikiyatrik Hastalıklarda İntihar ve Acil Serviste İntihar Girişimine Müdahale: Güncel Bir Gözden Geçirme. Phoenix Medical Journal 5 3 125–131.
IEEE
[1]S. Çelik, B. Karakus Yılmaz, ve A. B. Uygur, “Psikiyatrik Hastalıklarda İntihar ve Acil Serviste İntihar Girişimine Müdahale: Güncel Bir Gözden Geçirme”, Phnx Med J., c. 5, sy 3, ss. 125–131, Kas. 2023, doi: 10.38175/phnx.1246884.
ISNAD
Çelik, Selime - Karakus Yılmaz, Banu - Uygur, Abdullah Burak. “Psikiyatrik Hastalıklarda İntihar ve Acil Serviste İntihar Girişimine Müdahale: Güncel Bir Gözden Geçirme”. Phoenix Medical Journal 5/3 (01 Kasım 2023): 125-131. https://doi.org/10.38175/phnx.1246884.
JAMA
1.Çelik S, Karakus Yılmaz B, Uygur AB. Psikiyatrik Hastalıklarda İntihar ve Acil Serviste İntihar Girişimine Müdahale: Güncel Bir Gözden Geçirme. Phnx Med J. 2023;5:125–131.
MLA
Çelik, Selime, vd. “Psikiyatrik Hastalıklarda İntihar ve Acil Serviste İntihar Girişimine Müdahale: Güncel Bir Gözden Geçirme”. Phoenix Medical Journal, c. 5, sy 3, Kasım 2023, ss. 125-31, doi:10.38175/phnx.1246884.
Vancouver
1.Selime Çelik, Banu Karakus Yılmaz, Abdullah Burak Uygur. Psikiyatrik Hastalıklarda İntihar ve Acil Serviste İntihar Girişimine Müdahale: Güncel Bir Gözden Geçirme. Phnx Med J. 01 Kasım 2023;5(3):125-31. doi:10.38175/phnx.1246884

Cited By

2392_ccby-295.jpg
Anka Tıp Dergisi  Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.

2392_boai-189.jpg

Anka Tıp Dergisi Budapeşte Açık Erişim Deklarasyonu’nu imzalamıştır.