The Law Applicable to Individual Employment Contracts Including a Foreign Element Under Turkish Private International Law and the Remarks on the Recent Changes on the Relevant Conflict of Law Rule after the Turkish Constitutional Court’s Annulment of Article 27/1 of the Turkish Code on Private International Law and International Civil Procedure

Öz

Disputes arising from individual employment contracts, including a foreign element, and the law applicable to those disputes have frequently been the subject of litigation before Turkish courts. Recently, significant legal developments and legislative amendments concerning the conflict of law rule regulating the law applicable to employment contracts have emerged a need to address those issues. This article examines the conflict of law rule regulated under Art. 27 of Law No. 5718 of the Turkish Code on Private International Law and International Civil Procedure, which regulates the law applicable to individual employment contracts including a foreign element, the conflicting approach of Turkish courts in the application of this provision, and the ruling of the Turkish Constitutional Court regarding the request for annulment of the first and second paragraphs of Art. 27. Our assessments and views, as well as the discussions in the doctrine and judicial decisions, will also be explained, especially on the issue of the law applicable to the disputes arising from foreign service contracts, which have been the subject of conflicting rulings by Turkish courts. Finally, the amendments made by the legislator to Art. 27/1 and 27/4 following the annulment of the first paragraph of Art. 27 by the Constitutional Court will be examined, and our views regarding those amendments and their impact on the pending cases will be explained.

Anahtar Kelimeler

• Law Applicable to the Employment Contracts
• Annulment Decision of the Constitutional Court
• Foreign Service Contracts
• Choice of Law
• the Law More Closely Connected to the Employment Contract

Türk Milletlerarası Özel Hukukunda Yabancılık Unsuru Taşıyan İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk ve MÖHUK m. 27/1’in Anayasa Mahkemesi Kararı ile İptalinin Ardından Söz Konusu Bağlama Kuralına Getirilen Değişikliklerin Değerlendirilmesi

Öz

Yabancılık unsuru içeren bireysel iş sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar ve bu uyuşmazlıklara uygulanacak hukuk konusu uzun yıllardır inceleme konusu yapılmış ve Türk mahkeme kararlarına konu olmuştur. Son yıllarda konuyla ilgili yaşanan önemli hukuki gelişmeler ve yasada meydana gelen değişiklikler nedeniyle söz konusu güncel gelişmelerin incelenmesi ve değerlendirilmesi ihtiyacı doğmuştur. Çalışmada 5718 sayılı MÖHUK m. 27’de düzenlenen bağlama kuralı ışığında bireysel iş sözleşmelerine uygulanacak hukukun tespiti konusu incelenecek, konuyla ilgili geçmişten günümüze Türk yargısının yaklaşımı değerlendirilecek, ardından Anayasa Mahkemesi’nin yakın zamanda MÖHUK m. 27/1 ve 27/2’nin iptali talebine ilişkin vermiş olduğu kararı ve MÖHUK m. 27/1 hükmünün iptalinin gerekçeleri açıklanarak bu konudaki görüşlerimiz belirtilecektir. Ayrıca doktrin ve yargı kararlarında çeşitli tartışmaların konusu olan yurt dışı hizmet akitlerinden doğan uyuşmazlıklara uygulanacak hukuk konusundaki görüşlere ve bu konuyla ilgili değerlendirmelerimize de yer verilecektir. Son olarak iptal edilen fıkranın ardından MÖHUK m. 27/1 ve 27/4 hükümlerinde meydana gelen değişiklikler ve değişikliklere ilişkin görüşlerimiz açıklanarak, söz konusu değişikliklerin derdest davalar üzerindeki etkilerine değinilecektir.

Anahtar Kelimeler

• İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk
• Anayasa Mahkemesi İptal Kararı
• Yurt Dışı Hizmet Akitleri
• Hukuk Seçimi
• İş Sözleşmesi ile Daha Sıkı İlişkili Hukuk

Kaynakça

1. Akdeniz AL, ‘Yurtdışına Götürülen İşçilerin İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk Konusuna İnterdisipliner Bir Yaklaşım’ (2024) 73(2) Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 925-977. google scholar
2. Akyiğit E, ‘Türk İşverenlerin Yabancı Ülkelerdeki İşlerinde Türk İşçisi Çalıştırmalarının İş Hukuku ve MÖHUK Açısından Değerlendirilmesi’ in Elli İkinci Çözüm Arama Konferansı Yurt Dışı Hizmet Sözleşmelerinde Milletlerarası Özel Hukuk Uygulaması İş Hukuku Sorunları (İntes Publishing 2017) 88-103. google scholar
3. Altıntaş V, ‘Yabancılık Unsuru Taşıyan İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukukun Genel İşlem Koşulları Bağlamında Değerlendirilmesi’ (2023) 50 Sicil İş Hukuku Dergisi, 175-206. google scholar
4. Avşar M, ‘2023 Tarihli Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararı Işığında Yurt Dışı Hizmet Akdine Uygulanacak Hukuk’ (2024) 9(2) İstanbul Medeniyet Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 599-630. google scholar
5. Aygül M, ‘Yabancı Unsurlu İş Hukuku İhtilafları ile İlgili Yargıtay Kararlarının Değerlendirilmesi’ in (eds) Feriha Bilge Tanrıbilir and Gülce Gümüşlü Tunçağıl, 10. Yılında MÖHUK Sempozyumu (Seçkin Publishing, 2017), 497-514. google scholar
6. Aygül M and Çoban N, ‘Birden Fazla Ülkede İfa Edilen İş Sözleşmelerinde Mutad İşyerinin Tespiti’ (2020) 15(169) Terazi Hukuk Dergisi, 1815-1832. google scholar
7. Aygül M and Erdoğan C, ‘Türkiye İş Kurumu Tarafından Hazırlanan Yurtdışı Hizmet Akitlerindeki Hukuk Seçimine Dair Kayıtların Geçerliliği’ (2022) 7(2) Yıldırım Beyazıt Hukuk Dergisi, 753-788. google scholar
8. Aygün M and Önal A, ‘Yargıtay Kararları Işığında Milletlerarası Özel Hukukta Zamanaşımı’ (2016) 14(165) Legal Hukuk Dergisi, 4907-4947. google scholar

9. Bayata Canyaş A, AB ve Türk Hukuku Uyarınca Sözleşmeye Uygulanacak Hukuka İlişkin Genel Kural (Adalet Publishing 2012). google scholar
10. Baycık G, ‘Çalıştırılmak Üzere Yurt Dışına Götürülen Türk İşçilerin Açtıkları Davalarda Uygulanacak Hukuk’ in Elli İkinci Çözüm Arama Konferansı Yurt Dışı Hizmet Sözleşmelerinde Milletlerarası Özel Hukuk Uygulaması İş Hukuku Sorunları (İntes Publishing 2017) 104-122. google scholar
11. Baycık G, ‘Yurt Dışı Hizmet Akdine İlişkin İstinaf ve Yargıtay Kararları Arasındaki Farklılık’ (2023) 14(2) Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 55-69. google scholar
12. Bayraktaroğlu-Özçelik G and Erten R, ‘Questions of Applicable Law as Regards Unpaid Wages of Turkish Employees under the Foreign Employment Contracts’ in Andrea Bonomi and Haria Pretelli (eds), Yearbook of Private International Law: Volume XXV – 2023/2024 (Otto Schmidt 2025) 571-592. google scholar
13. Bozkurt Gümrükçüoğlu Y and Gemici Filiz B, ‘Türk Hukukunda Yabancılık Unsuru Taşıyan İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk ve Tarafların Hukuk Seçimi’ (2016) 15(1) İstanbul Kültür Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Prof. Dr. Turhan Esener’e Armağan, 593-619. google scholar
14. Czerwiński M, ‘The Law Applicable to Employment Contracts Under the Rome I Regulation’ (2015) 5 Adam Mickiewicz University Law Review, 147-161. google scholar
15. Çelikel A and Erdem BB, Milletlerarası Özel Hukuk (18th edn, Beta 2024). google scholar
16. Demir Gökyayla C, Milletlerarası Özel Hukukta Tek Satıcılık Sözleşmeleri (Münhasır Bayilik Sözleşmeleri) (2nd edn, Vedat Publishing 2013). google scholar
17. Demirkol B, Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un 24. Maddesi Çerçevesinde Sözleşmeye Uygulanacak Hukuk, (2nd edn, Vedat Publishing 2014). google scholar
18. Dicey AV, Morris JHC and Collins L, Dicey, Morris & Collins on the Conflict of Laws (16th edn, Sweet & Maxwell/Tomson Reuters 2022). google scholar
19. Doğan V, ‘5718 Sayılı Kanuna Göre İş Akdine Uygulanacak Hukukun Tespiti’ (2007) XI(1-2) Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 147-163. google scholar
20. Doğan V, ‘Bireysel İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukukun Tesbiti’ in Vahit Doğan (ed), Çalıştırılmak Üzere Yurtdışına Götürülen İşçilerin Bireysel İş Sözleşmelerinden Doğan Uyuşmazlıklar (Yetkin Publishing 2023) 47-90. (Bireysel) google scholar
21. Doğan V, İş Akdinden Doğan Kanunlar İhtilafında Bağlama Kuralının ve Sınırlarının Tespiti (Yetkin Publishing 1996). (İş Akdi) google scholar
22. Doğan V, Yılmaz AÇ and Ayhan İzmirli L, Milletlerarası Özel Hukuk (12th edn, Seçkin Publishing 2025). google scholar
23. Ekşi N, ‘Kanunlar İhtilafı Alanında ‘Incorporation’’ (1999) 19(1-2) Milletlerarası Hukuk ve Milletlerarası Özel Hukuk Bülteni, 263-291. google scholar
24. Ekşi N, ‘Yabancılık Unsuru Taşıyan İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk’ in Prof. Dr. Kenan Tunçomağ’a Armağan (İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Eğitim Öğretim ve Yardımlaşma Vakfı 1997) 116-148. google scholar
25. Elçin D, ‘Bireysel İş Sözleşmelerinden Doğan Uyuşmazlıklarda Zamanaşımı’, in Vahit Doğan (ed), Çalıştırılmak Üzere Yurtdışına Götürülen İşçilerin Bireysel İş Sözleşmelerinden Doğan Uyuşmazlıklar (Yetkin Publishing 2023), 193-208. google scholar
26. Elçin D, Milletlerarası Unsurlu Bireysel ve Toplu İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk (Adalet Publishing 2012). google scholar
27. Erdoğan E and Erdoğan C, ‘Türkiye’den Yurtdışına Götürülen İşçiler Hakkındaki Yargıtay Kararlarının Değerlendirilmesi’ (2016) 13(50) İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Dergisi, 955-988. google scholar
28. Erten R, ‘İŞKUR Tarafından Hazırlanan Yurtdışı Hizmet Akdinin Değerlendirilmesi’ in Vahit Doğan (ed), Çalıştırılmak Üzere Yurtdışına Götürülen İşçilerin Bireysel İş Sözleşmelerinden Doğan Uyuşmazlıklar (Yetkin Publishing 2023) 91-114. google scholar
29. Erten R, ‘Yurtdışında Çalışan Türk Vatandaşı İşçilerin Türkiye’de Açtıkları İşçi Alacaklarına Dair Davalarda Milletlerarası Yetki ve Uygulanacak Hukuk Meseleleri’ in Mehmet Özdamar, Hayrettin Çağlar, Kürşat Göktürk and Mehmet Çelebi Can (eds), Prof. Dr. Rıza Ayhan’a Armağan (Yetkin Publishing 2022) 213-262. google scholar
30. Esen E and Avşar M, Private International Law in Türkiye (İstanbul University Press 2024). google scholar
31. Fornasier M, ‘Employment contracts, applicable law’ in Jürgen Basedow et al. (eds), Encyclopedia of Private International Law (Edward Elgar Publishing 2017) 615-624. google scholar
32. Fornasier M, ‘Employment, posting of workers’ in Jürgen Basedow et al. (eds), Encyclopedia of Private International Law (Edward Elgar Publishing 2017) 650-657. google scholar
33. Garcimartin Alférez F, ‘Rome Convention and Rome I Regulation (contractual obligations)’ in Jürgen Basedow et al. (eds), Encyclopedia of Private International Law (Edward Elgar Publishing 2017) 1553-1562. google scholar
34. Giray FK, ‘Milletlerarası Özel Hukuk Hakkaniyetinin 5718 Sayılı MÖHUK Kapsamında Değerlendirilmesi’ (2012) 9(1) Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 555-577. google scholar
35. Giray FK, Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukukunda Zamanaşımı (1st edn, Beta Publishing 2020). google scholar
36. Gözler K, Hukuka Giriş (20th edn, Ekin Publishing 2023). google scholar Grušić U, The European Private International Law of Employment (Cambridge University Press 2015). google scholar
37. Güngör G, Türk Milletlerarası Özel Hukuku (5th edn, Yetkin Publishing 2025). google scholar
38. Gürsel İ, ‘Milletlerarası Özel Hukukta İş Sözleşmelerinden Kaynaklanan Uyuşmazlıklarda Uygulanacak Hukuk – Yargıtay Karar İncelemesi’ (2021) 46 Sicil İş Hukuku Dergisi, 155-187. google scholar
39. İste Arlanoğlu C, Uluslararası İş Akitlerinden Doğan Uyuşmazlıklarda Türk Mahkemelerinin Milletlerarası Yetkisi ve Esasa Uygulanacak Hukuk (On İki Levha Publishing 2021). google scholar
40. Kafa Karakaya KN, Roma I Tüzüğü ile Karşılaştırmalı Olarak Yabancı Unsurlu İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk (Adalet Publishing 2020). google scholar
41. Kaya T, ‘Yabancı Unsurlu İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk Konusunda Denge Arayışı: 04.06.2025 Tarihli 7550 Sayılı Kanun’la Yapılan Değişiklik Sonrası Değerlendirmeler’ (2026) 12(1) Anadolu Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 1-26. google scholar
42. Kılıçoğlu M and Eskicindil B, ‘Yabancılık Unsuru Taşıyan İş Sözleşmelerinde Uygulanan Hukuk Normlarının Yapısal Özellikleri ve Ölçüt Arayışı’ (2025) (226) Terazi Hukuk Dergisi, 86-102. google scholar
43. Kunda I, ‘Law Applicable to Employment Contracts Under the Rome I Regulation’ in Gerald G. Sander et al. (eds.), Transnational, European, and National Labour Relations (Springer 2018). google scholar
44. Kutlu Mutluer M, ‘Türk Hukukunda Yabancılık Unsuru Taşıyan İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk ve Anayasa Mahkemesi İptal Kararına İlişkin Değerlendirmeler (05.11.2024 Tarihli 2023/158 Esas Sayılı Karar)’ (2025) 86(3) Çalışma ve Toplum, 1231-1274. google scholar
45. Kutluay E, ‘Türk Borçlar Kanunu’nda Genel İşlem Koşulları’ (2017) 19 Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Prof. Dr. Şeref Ertaş’a Armağan, 1369-1422. google scholar
46. Mankowski P, ‘Employment Contracts under Article 8 of the Rome I Regulation’ in Franco Ferrari and Syefan Leible (eds), Rome I Regulation: The Law Applicable to Contractual Obligations in Europe (Sellier 2009). google scholar
47. McParland M, The Rome I Regulation on the Law Applicable to Contractual Obligations (Oxford 2015). google scholar
48. Nalçacıoğlu Erden HZ, ‘Depecage: Aynı Hukuki İlişkiden Doğan Farklı Hukuki Kategorilere Farklı Devlet Hukuklarının Uygulanması, Özellikle 5718 Sayılı MÖHUK’taki Tezahürlerinin İncelenmesi’ (2025) 83(2) İstanbul Law Review, 506-539. google scholar
49. Narmanlıoğlu Ü, İş Hukuku Ferdi İş İlişkileri I (5th edn, Beta 2014). google scholar
50. Nomer E, Devletler Hususi Hukuku (23rd edn, Beta 2021). google scholar
51. Özel S, ‘MÖHUK m. 27/1 Hükmünün Anayasa Mahkemesi Tarafından İptal Edilmesi: Anayasa Mahkemesi Kararının İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk Açısından Değerlendirilmesi’ (2025) 99(2) İstanbul Barosu Dergisi, 108-124. (MÖHUK m. 27/1) google scholar
52. Özel S, ‘Yurt Dışı Hizmet Akitlerine Uygulanacak Hukuk’ (2023) 43(1) Public and Private International Law Bulletin, 371-408. (Yurt Dışı) google scholar
53. Özel S and Öztürk Kayıklık A, ‘Zayıf Tarafın Korunması İlkesi Işığında Anayasa Mahkemesi’nin 05.11.2024 T. ve 2023/158 E., 2024/187 K. Sayılı İptal Kararına İlişkin Bir İnceleme’ (2025) 31(1) Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 317-347. google scholar
54. Özel S, Erkan M, Pürselim HS and Karaca HA, Milletlerarası Özel Hukuk (3rd edn, On İki Levha Publishing 2024). google scholar
55. Özgenç Z, ‘Genel İşlem Şartlarında Yer Alan Hukuk Seçimi Anlaşmasının Geçerliliği’ in Zeynep Derya Tarman (ed), Genç Milletlerarası Özel Hukukçular Konferansı (On İki Levha Publishing 2018) 389-433. google scholar
56. Sarıöz Büyükalp İ, ‘Mutad İşyeri Kavramı ve MÖHUK m. 27/3’ün Uygulanması Sorunu’ (2018) 8(2) Hacettepe Hukuk Fakültesi Dergisi, 195-248. google scholar
57. Senyen Kaplan ET, ‘Yabancılık Unsuru Taşıyan İş Sözleşmelerinde Uygulanacak Hukuk – Anayasa Mahkemesi’nin İptal Kararı’ (2025) 53 Sicil İş Hukuku Dergisi, 9-28. google scholar
58. Senyen Kaplan ET, ‘Yabancılık Unsuru Taşıyan İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk’ in Elli İkinci Çözüm Arama Konferansı Yurt Dışı Hizmet Sözleşmelerinde Milletlerarası Özel Hukuk Uygulaması İş Hukuku Sorunları (İntes Publishing 2017) 68-87. google scholar
59. Serbest F, ‘Yüksek Mahkeme Kararlarına Göre Yabancıluk Unsuru İçeren Bireysel İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk’ (2023) 4 Çukurova Üniversitesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 135-160. google scholar
60. Sökmen Güler E, ‘Sınır Aşan Ticari Sözleşmelerde Çeşitli Kural ve Şartların Incorporation Yoluyla Sözleşmeye Dahil Edilmesi’ (2024) 89(2) İzmir Barosu Dergisi, 181-218. google scholar
61. Stone P, EU Private International Law (2nd edn, Edward Elgar Publishing 2010). google scholar
62. Süzek S, ‘Yeni Türk Borçlar Kanunu Çerçevesinde Genel İş Koşulları’ (2011) 24 Sicil İş Hukuku Dergisi, 5-12. google scholar
63. Şahin BÇ, Bireysel İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk (On İki Levha Publishing 2021). google scholar
64. Şanlı C, Esen E and Ataman-Figanmeşe İ, Milletlerarası Özel Hukuk (11th edn, Beta 2024). google scholar
65. Tarman ZD, ‘5718 Sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun (MÖHUK) Uyarınca Yabancılık Unsuru Taşıyan Akdi Borç İlişkilerinde Hukuk Seçimi’ (2010) 26(1) Banka ve Ticaret Hukuku Dergisi, 143-171. google scholar
66. Tarman ZD, ‘Yabancılık Unsuru Taşıyan İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk’ (2010) 59(2) Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 521-549. google scholar
67. Temming F, ‘Article 8 Individual Employment Contracts’ in Franco Ferrari (ed.), Concise Commentary on the Rome I Regulation (2nd edn, Cambridge University Press 2020) 211-235. google scholar
68. Tekinalp G, Milletlerarası Özel Hukuk: Bağlama ve Usul Hukuku Kuralları (13th edn, Vedat Publishing 2020). google scholar
69. Tekinalp G, Nomer E, and Odman Boztosun A, Private International Law in Turkey (1 st edn, Wolters Kluwer 2012). google scholar
70. Tiryakioğlu B, Taşınır Mallara İlişkin Milletlerarası Unsurlu Satım Akitlerine Uygulanacak Hukuk (Ankara Law Faculty Publishing 1996). google scholar
71. Torremans P and Fawcett JJ (Eds.), Cheshire, North & Fawcett: Private International Law (15th edn., Oxford 2017). google scholar
72. Tunçomağ K and Centel T, İş Hukukunun Esasları (10th edn, Beta 2022). google scholar
73. Uçar A, ‘Anayasa Mahkemesi’nin İptal Kararı Sonrasında Yurt Dışı İş Sözleşmelerinde Uygulanacak Hukuk Seçimine İlişkin Hükümlerin İş Hukuku Perspektifinden Değerlendirilmesi’ (2025) 29(3) Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 1091-1148. google scholar
74. Uğur Ö, ‘İş Sözleşmelerinde Uygulanacak Kanunlar İhtilafı Kurallarında 7550 Sayılı Kanunla Yapılan Değişikliğin Değerlendirilmesi’ (2025) 31(2) Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 1561-1593. google scholar
75. Vural Çelenk B, ‘Yabancı Unsurlu İş Sözleşmelerinde For Devletinin Doğrudan Uygulanan Kurallarının Tespiti ve Uygulanması’ (2017) (1) Yıldırım Beyazıt Hukuk Dergisi, 277-296. google scholar
76. Yıldız GB, ‘İş İlişkisinin Kurulması, Hükümleri ve İşin Düzenlenmesi’ in Yargıtay ve Bölge Adliye Mahkemeleri’nin İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Kararlarının Değerlendirilmesi 2021 (On İki Levha Publishing 2023), 11-116. google scholar
77. Yıldız GB, ‘MÖHUK m. 27/1 Hükmünün Anayasa Mahkemesi Tarafından İptali ve 7550 Sayılı Kanun ile Getirilen Yeni Düzenleme Kapsamında Yabancılık Unsuru Taşıyan İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk’ (2025) 86(3) Çalışma ve Toplum, 991-1020. (MÖHUK) google scholar
78. Yıldız Üstün E, ‘Yargı Kararları Işığında Yabancı Unsurlu İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk’ (2025) 13(1) Sakarya Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 62-79. google scholar