10–14 Yaş Arası Çocukların Basketbol Tutumlarının Değerlendirilmesi: Sivas İli Örneği

Öz

Günümüzde en çok oynanan ve izlenen spor dallarından biri olan basketbol, ülkemizde de her geçen gün popüler hale gelmektedir. Basketbol sporunun ülkemizde bütün kitlelere yayılması için Türkiye Basketbol Federasyonu ve ilgili bakanlık tarafından çeşitli organizasyonlar ve projeler yapılmaktadır. Büyük şehirlerin dışında taşrada halen istenilen düzeyde bir yapılanmanın olmadığı görülmektedir. Okullar basketbol ve diğer spor dallarının çocuklara tanıtımının ve uygulamasının yapılabileceği en iyi yerlerdir. Bu çalışmada Anadolu şehirlerinde basketbol oyununa yönelik tutumun tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla Sivas il merkezinde bulunan ortaokul öğrencilerinden oluşan 588 kişilik bir gruba Öncü ve ark. (2012) tarafından geliştirilen Basketbol Tutum Ölçeği uygulanmıştır. Araştırma sonucunda alt faktörler ve tüm ölçek toplam puanları bakımından cinsiyete göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık olmadığı (p > ,05), öğrencilerin basketbol eğitimi alıp almama durumlarına göre alt faktörlere ve tüm ölçek toplam puanları bakımından istatistiksel olarak fark olduğu (p < ,05), öğrencilerin okudukları sınıf bakımından ölçek ve faktörlere göre aralarında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmadığı (p > ,05), öğrencilerin bulundukları sınıflara göre basketbol tutumlarında istatistiksel olarak bir anlamlı farklılık olmadığı görülmüştür (p > ,05). Araştırmada ortaya çıkan sonuçlara bakıldığında yeterli lisanslı sporcunun olmadığı, ailelerin yeterince basketbola ilgili olmadıkları, lisansı olan öğrencilerin diğerlerine göre daha ilgili oldukları, cinsiyetin ilgi ile doğrudan ilişkili olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Basketbol
• spor
• tutum
• ergenlik

Kaynakça

1. Alpaslan, A. (2012). Ergen ruh sağlığı ve spor. Kocatepe Tıp Dergisi, 13, 181–185.
2. Beidel, D. C., Turner, S. M., & Morris, T. L. (1999). Psychopathology of childhood social phobia. Journal of the American Academy of Child and Adolescent Psychiatry, 38(6), 643–650.
3. Berri, D. J. (1999). Who is ‘most valuable’? Measuring the player’s production of wins in the National Basketball association. Managerial and Decision Economics, 20(8), 411–427.
4. Biçer, T. (2016). Sporda yetenek mi? karakter mi? Beyaz Yayınları.
5. Brown, K. A., Patel, D. R., & Darmawan, D. (2017). Participation in sports in relation to adolescent growth and development. Translational Pediatrics, 6(3), 150–159.
6. Çelik, N., & Kısa, C. (2020). Bireysel sporlar ve takım sporlarıyla uğraşan ergenlerin sosyal kaygı ve öz yeterliklerinin i̇ncelenmesi. Biruni Sağlık ve Eğitim Bilimleri Dergisi, 5, 1–20.
7. Çetin, B., & Eren, T. (2016). Türkiye erkek milli basketbol takımına eurobasket2015 i̇çin oyun kurucu seçimi. KAÜİİBFD, 13(7), 221–227.
8. Compton, S. N., Nelson, A. H., & March, J. S. (2000). Social phobia and separation anxiety symptoms in community and clinical samples of children and adolescents. Journal of the American Academy of Child and Adolescent Psychiatry, 39(8), 1040–1046.

9. Deaner, R. O., Balish, S. M., & Lombardo, M. P. (2015). Sex differences in sports interest and motivation: An evolutionary Perspesctive. Evolutionary Behavioral Sciences, 10(2), 73–97.
10. Dimech, A., & Seiler, R. (2011). Extra-curricular sport participation: A potential buffer against social anxiety symptoms in primary school children. Psychology of Sport and Exercise, 4(12), 347–354.
11. Dobbins, M., DeCorby, K., Robeson, P., Husson, H., & Tirilis, D. (2009). School based physical activity programs for promoting physical activty and fitness in children and adolescents aged. Cochrane Database of Systematic Rewiews, 1, 1562–1568.
12. Gadzic, A., & Vuckovic, I. (2009). Participation in sports and sociometric status of adolescents. Biomedical Human Kinetics, 1, 83–85.
13. Harris, S. (2000). Readiness to participate in sports. In J. A. Sullivan & S. J. Anderson (Eds.), Care of the young athlete (pp. 19–24). American Academy of Orthopedic Surgeons, American Academy of Pediatrics.
14. Howard, Z., WangY., & Xiaolin, W. (2016). A study of Chinese collegiate attitudes toward physical education. International Research in Higher Education, 1(2), 1–11. 125 Research in Sport Education and Sciences 2022 24(4): 119-125 l doi: 10.5152/JPESS.2022.221023
15. Kaplan , Y., & Akkaya, C. (2014). Spor kültürü ve Türkiye'de spor. International Journal of Science Culture and Sport, 2, 114–119.
16. Keresztes, N., Piko, B. F., Pluhar, Z. F., & Page, R. M. (2008). Social influences in sports activty among adolescents. Journal of the Royal Society for the Promotion of Health, 128(1), 21–25.
17. Konca, E., Ermiş, E., Ermiş, A., & Necati Alp, E. (2019). 7–14 yaş öğrencilerin fiziksel aktivite durumları ve beslenme alışkanlıklarının araştırılması. Turkish Studies Social Sciences, 1(14), 105–117.
18. Muratlı, S. (1998). Çocuk ve spor. Bağırgan Yayınevi.
19. Öncü, E., Gürbüz, B., & Tunçkol, H. (2015). The psychometric properties of the Bsketball attitude scale (s. 162). ERPA International Congress on Education.
20. Özabacı, N. (2006). Çocukların sosyal becerileri ile ebeveynlerin sosyal becerileri arasındaki i̇lişki üzerine bir araştırma. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 1(16), 163–179.
21. Pasternak, R., & Guy, A. (2015). The effect of parental discipline Stly on mothers perceptions of social skills and learning motivation. British Journal of Education, Society and Behavioural Science, 2(6), 108–121.
22. RecMedia (2021, Nisan 15). https ://re cmedi a.com /blog /shar ing-t he-gloryb enefi ts-of -team -spor ts-fo r-chi ldren /
23. Reimers, A., Wagner, M., Alvanides, S., Steinmayr, A., Reiner, M., Schmidt, S., & Woll, A. (2014). Proximity to sports facilities and sports participation for adolescents in Germay. PLoS One, 3(9), e93059.
24. Savucu, Y. (2015). Zihinsel engellilerde basketbol antrenmanının fiziksel uygunluk üzerine etkilerinin belirlenmesi [Doktora Tezi, Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü].
25. Sevim, O., & Suveren, S. (2009). Türk ve Amerikan basketbolcularının oyun anlayışına bir bakış. Research in Sport Education and Sciences, 11(1), 30–40.
26. spookynooksports. (2020, Ağustos 10). https ://ww w.spo okyno okspo rts. com/bl og/ma nheim /how- to-ge t-kid s-int erest ed-in -spor ts
27. Tekin, N., & Eskicioğlu, Y. (2015). Spor sponsorluğu: Türk Hava Yolları- Türkiye Basketbol Federasyonu örneği. Spor Yönetimi ve Bilgi Teknolojileri Dergisi, 1(10), 14–36.
28. Tınaz, C., Hacısoftaoğlu., & Yılmaz, S. (2016). Ulusal basketbol hamlesi araştırma raporu. Türkiye Basketbol Federasyonu.
29. Tok, C. (2019). Ortaokul öğrencilerinin ebeveyn bağlanma stilleri ile sosyal kaygı düzeylerinin incelenmesi [Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi].
30. Topal, M. (2019). Ön ergenlerde sosyal görünüş kaygısı, benlik saygısı ve otomatik düşüncelerin sosyal kaygıyı yordamadaki rolü [Yüksek lisans Tezi, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Eğitim Enstitüsü].
31. Türegün, E. (2013). Sportif organizasyonlar sponsorluğu [Beko basketbol örneği] [Doktora Tezi, Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü].
32. Urartu, Ü. (2000). Baske tbol/ tekni k-tak tik Kondüsyon. İnkılap Yayınevi. Zorba, E. (2012). Herkes i̇çin yaşam boyu spor. Neyir Yayınları.