УПРАВЛЕНИЕ ТИФЛИССКОЙ ГУБЕРНИЕЙ В РОССИЙСКОЙ ИМПЕРИИ (1846-1914)
Öz
Этот обзор книги посвящен работе Мустафы Танрыверди, которая представляет собой расширенную и переработанную версию его докторской диссертации под названием «Тифлисская губерния в период Российской империи (1878-1914)», завершенной в 2016 году под руководством профессора доктора Махира Айдына в Институте социальных наук Стамбульского университета, на кафедре новейшей истории. Книга состоит из введения, четырех глав, заключения и приложений и исследует политические, административные и правовые аспекты Тифлисской губернии в Российской империи в период с 1846 по 1914 годы. Танрыверди провел глубокое исследование, используя первичные источники, к которым он имел доступ непосредственно из архивов и библиотек, таких как Российская национальная библиотека, Академия наук России, Российский государственный исторический архив, библиотека востоковедения Санкт-Петербургского государственного университета, Центральный исторический архив Грузии и Национальная парламентская библиотека Грузии. Книга разделена на четыре главы, которые имеют следующие названия: «Провинциальная организация Российской империи и Тифлисская губерния» (стр. 15-47), «Социальная и экономическая структура Тифлисской губернии» (стр. 47-125), «Централизация и её отражения в Тифлисской губернии» (стр. 125-179) и «Тупики централизованной политики и политические события» (стр. 179-251). Танрыверди начинает с обзора провинциальной административной организации Российской империи, начиная с Петра Великого, и далее детализирует процесс создания Тифлисской губернии. Автор подчеркивает население и космополитический характер Тифлисской губернии, а также рассматривает социальную жизнь, включая городскую и сельскую жизнь. Он обсуждает миграционную и экономическую политику России, освещая такие темы, как сельское хозяйство и животноводство, промышленность и торговля, транспортные сети и их роль в коммерции. Книга также затрагивает создание таких институтов, как Кавказский комитет и Кавказское наместничество, которые были созданы для прямого соединения провинциальных регионов с центральной администрацией. В книге подробно анализируется влияние этих институтов на налоговую систему в Тифлисской губернии, религиозную политику и централизованную политику, направленную на русификацию. Наконец, в книге рассматриваются политические конфликты, характерные для Тифлисской губернии, и политика Османской империи на Кавказе, особенно в контексте проблем, с которыми сталкивалась централизованная политика в провинциях после революции 1905 года.
Anahtar Kelimeler
THE TBILISI PROVINCE UNDER THE RUSSIAN EMPIRE (1846-1914)
Öz
This book review examines the work by Mustafa Tanrıverdi, which is an expanded and revised version of his doctoral dissertation titled "The Tiflis Province in the Russian Empire (1878-1914)," completed in 2016 under the supervision of Prof. Dr. Mahir Aydın at the Istanbul University Social Sciences Institute, Department of Modern History. The book is structured into an introduction, four chapters, a conclusion, and appendices, and it explores the political, administrative, and legal aspects of the Tiflis Governorate under the Russian Empire from 1846 to 1914. Tanrıverdi conducted in-depth research using primary sources, which he accessed directly from archives and libraries such as the Russian National Library, the Russian Academy of Sciences, the Russian State Historical Archive, the Oriental Studies Library of St. Petersburg State University, the Central Historical Archive of Georgia, and the National Parliamentary Library of Georgia. The book is divided into four chapters, with the following titles: "The Provincial Organization of the Russian Empire and the Tiflis Governorate" (pp. 15-47), "The Social and Economic Structure of the Tiflis Governorate" (pp. 47-125), "Centralization and Its Reflections in the Tiflis Governorate" (pp. 125-179), and "The Dilemmas of Centralized Policy and Political Developments" (pp. 179-251). Tanrıverdi begins by providing an overview of the provincial administrative organization of the Russian Empire, starting from Peter the Great, and then details the establishment process of the Tiflis Governorate. The author highlights the population and the cosmopolitan nature of the Tiflis province, while also examining the social life, including urban and rural life. He discusses Russian migration and economic policies, covering topics such as agriculture and livestock, industry and trade, transportation networks, and their roles in commerce. The book also addresses the creation of institutions like the Caucasus Committee and the General Governorate of the Caucasus, which were established to directly connect the provincial regions to the central administration. The impact of these institutions on the tax structure in the Tiflis Governorate, religious policies, and the centralization policies aimed at Russification are thoroughly analyzed. Finally, the book examines the political conflicts specific to the Tiflis Governorate and the Ottoman Empire's Caucasus policy, particularly in the context of the challenges faced by the centralization policy in the provinces following the 1905 Revolution.
Anahtar Kelimeler
ÇARLIK RUSYASI’NDA TİFLİS VİLAYETİ (1846-1914)
Öz
Kitap incelemesi olarak hazırladığım bu eser Mustafa Tanrıverdi tarafından İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yakınçağ Tarihi bilim dalında Prof. Dr. Mahir Aydın danışmanlığında 2016 yılında tamamlanan “Çarlık Rusyası Döneminde Tiflis Vilayeti (1878-1914)” başlıklı doktora tezinin genişletilmiş ve gözden geçirilmiş halidir. Giriş, dört bölüm ve sonuç ve eklerlden oluşan bu eser Rus Çarlığı’nın 1846-1914 yılları arasında Tiflis guberniyasını siyasi, idari ve hukuki yönden incelemektedir. Tanrıverdi, eserine oluştururken birincil kaynaklara yerinde ulaşmış. Rusya Milli Kütüphanesi, Rusya Bilimler Akademisi, Rusya Devlet Tarih Arşivi, Petersburg Devlet Üniversitesi Şarkiyat Fakültesi Kütüphanesi, Gürcistan Merkez Tarih Arşivi ve Gürcistan Parlamento Milli Kütüphanesi gibi kütüphane ve araştırma merkezlerinin arşivlerinden faydalanmıştır. Dört bölümden oluşan eserin bölüm başlıkları sırasıyla şu şekilde verilmiştir. Rusya İmparatorluğu’nın Taşra Yapılanması ve Tiflis Guberniyası (s. 15-47), Tiflis Guberniyası’nın Sosyal ve Ekonomik Yapısı (s. 47-125), Merkeziyetçilik ve Tiflis Guberniyası’ndaki Yansımaları (s. 125-179), Merkeziyetçi Politikanın Çıkmazları ve Siyasal Gelişmeler (s. 179-251). Tanrıverdi ilk olarak I. Petro’dan itibaren Rus İmparatorluğu’nun Taşra İdari yapılanması hakkında bilgi vermis ardından Tiflis vilayetinin tesis sürecini aktarmıştır. Tiflis eyaletinin nüfusu ve nüfusun kozmopolit yapısına dikkat çeken yazar şehir ve kır hayatı gibi sosyal yaşamını da incelemiştir. Rusların göç ve ekonomik politikalarına yer veren yazar tarım ve hayvancılık, endüstri ve ticaret, ulaşım ağları ve ticaretteki rollerini aktarmıştır. Taşra vilayetlerinin merkeze doğrudan bağlanması için oluşturulan Kafkasya komitesi ve Kafkasya Genel Valiliği gibi kurumların oluşturulması ve bu kurumların Tiflis vilayetinde oluşturduğu vergi yapısı dini politikalar ve merkeziyetçiliğin Ruslaştırma politikası ele alınmıştır. 1905 ihtilalinden itibaren merkeziyetçi anlayışın taşrada çıkmaza girmesi Tiflis vilayeti özelinde yaşanan siyasi çekişmeler ve Osmanlı Devleti’nin Kafkasya politikası incelenmiştir.
Anahtar Kelimeler
