EN
TR
Hemşirelerin Kardiyak Rehabilitasyon Konusunda Bilgi Düzeylerinin İncelenmesi
Öz
Amaç: Kardiyovasküler hastalıklara sahip bireylerde, hastalığın fizyolojik ve psikolojik etkilerini en aza indirmeyi amaçlayan kardiyak rehabilitasyon programları kanıta dayalı ve multidisipliner bir sağlık hizmeti modelidir. Bu çalışma, kardiyoloji, kalp damar cerrahisi ve fizik tedavi ve rehabilitasyon kliniklerinde görev yapan hemşirelerin kardiyak rehabilitasyon konusundaki bilgi düzeylerini değerlendirmek amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı tipteki Kardiyoloji Servisi, Kalp Damar Cerrahisi Servisi, Koroner Yoğun Bakım Ünitesi (YBÜ), Kalp Damar Cerrahisi YBÜ ve Fizik Tedavi kliniklerde görev yapan 113 hemşireden oluşmaktadır. Veriler araştırmacılar geliştirilen 30 ifadeli Kardiyak Rehabilitasyon Bilgi Formuyla toplandı. Her doğru yanıt 1 puan, “fikrim yok” yanıtı 0 puan, yanlış yanıt ise 0 puan olarak değerlendirildi. Toplam puanlar “1-10 puan; bilgisiz, 11-20 puan orta; kısmen bilgili, 21-30 puan; çok bilgili” biçiminde değerlendirildi. Verilerin istatistiksel analizinde; Independent Sample T testi, ikiden çok değişkenleri karşılaştırmak için One-Way ANOVA testi kullanıldı.
Bulgular: Hemşirelerin kardiyak rehabilitasyon bilgi anketinden aldığı puan 19,71±8,79 olarak kısmen bilgili olduğu bulundu. Kardiyak rehabilitasyon konusunda çalışılan birim açısından Koroner YBÜ’de çalışan hemşirelerin fizik tedavi biriminde çalışan hemşirelerden [F=4,193; p<0,05]; kardiyak rehabilitasyon ile ilgili olarak eğitim alan hemşirelerin almayanlardan [t=4,615; p<0,05] daha fazla bilgi sahibi oldukları tespit edildi. Kardiyak rehabilitasyon alanında en yüksek puanın kardiyak rehabilitasyon sürecinde hastaların takibi konularında alındığı; en düşük puanın ise hastaların kardiyak rehabilitasyona yönlendirilmesinde hemşirelerin rolüne ilişkin olduğu tespit edildi.
Sonuç: İlgili birimlerde çalışan hemşirelerin kardiyak rehabilitasyon konusunda kısmen bilgili oldukları tespit edildi. Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon hastanesinde çalışan hemşirelerin eğitim ihtiyacının daha fazla olduğu saptandı.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Almoghairi, A. M., O’Brien, J., Doubrovsky, A., & Duff, J. (2025). Knowledge, attitudes, and practices of cardiac rehabilitation and barriers to referral among cardiologists in Saudi Arabia: A cross-sectional survey. PLOS ONE, 20(5), e0323694. https://doi.org/10.1371/JOURNAL.PONE.0323694
- Ani, I. A. (2025). Assessment of Nurse-Led Cardiac Rehabilitation Knowledge and Attitudes: A Cross-Sectional Study at Diwaniyah Teaching Hospital. 3, 2025. https://medicaljournals.eu/index.php/IJIMM
- Arjunan, P., Ramakrishnan & Trichur, V. (2020). The Impact of Nurse-Led Cardiac Rehabilitation on Quality of Life and Biophysiological Parameters in Patients With Heart Failure: A Randomized Clinical Trial.
- Balady, G. J., Williams, M. A., Ades, P. A., Bittner, V., Comoss, P., Foody, J. A. M., Franklin, B., Sanderson, B., & Southard, D. (2007). Core components of cardiac rehabilitation/secondary prevention programs: 2007 update - A sci. statement from the Am. Heart Assoc. exercise, cardiac rehabilitation, and prevention comm., the council on clinical cardiology; the councils on cardiovascular n…. Circulation, 115(20), 2675-2682. https://doi.org/10.1161/CIRCULATIONAHA.106.180945/FORMAT/EPUB
- Beatty, A. L., Beckie, T. M., Dodson, J., Goldstein, C. M., Hughes, J. W., Kraus, W. E., Martin, S. S., Olson, T. P., Pack, Q. R., Stolp, H., Thomas, R. J., Wu, W. C., & Franklin, B. A. (2023). A New Era in Cardiac Rehabilitation Delivery: Research Gaps, Questions, Strategies, and Priorities. Circulation, 147(3), 254-266. https://doi.org/10.1161/CIRCULATIONAHA.122.061046/FORMAT/EPUB
- Brouwers, R. W. M., Houben, V. J. G., Kraal, J. J., Spee, R. F., & Kemps, H. M. C. (2020). Predictors of cardiac rehabilitation referral, enrolment and completion after acute myocardial infarction: an exploratory study. Netherlands Heart Journal, 29(3), 151. https://doi.org/10.1007/S12471-020-01492-0
- Brown, T. M., Pack, Q. R., Aberegg, E., Brewer, L. C., Ford, Y. R., Forman, D. E., Gathright, E. C., Khadanga, S., Ozemek, C., & Thomas, R. J. (2024a). Core Components of Cardiac Rehabilitation Programs: 2024 Update: A Scientific Statement from the American Heart Association and the American Association of Cardiovascular and Pulmonary Rehabilitation. Circulation, 150(18), e328-e347. https://doi.org/10.1161/CIR.0000000000001289;WGROUP:STRING:PUBLICATION
- Brown, T. M., Pack, Q. R., Aberegg, E., Brewer, L. C., Ford, Y. R., Forman, D. E., Gathright, E. C., Khadanga, S., Ozemek, C., & Thomas, R. J. (2024b). Core Components of Cardiac Rehabilitation Programs: 2024 Update: A Scientific Statement from the American Heart Association and the American Association of Cardiovascular and Pulmonary Rehabilitation. Circulation, 150(18), e328-e347. https://doi.org/10.1161/CIR.0000000000001289/SUPPL_FILE/BROWN
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Cerrahi Hastalıklar Hemşireliği, Hemşirelik (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
31 Aralık 2025
Gönderilme Tarihi
25 Kasım 2025
Kabul Tarihi
12 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 4 Sayı: 3
APA
Ülkü, A., Özcan İlçe, A., & Lermi, R. (2025). Hemşirelerin Kardiyak Rehabilitasyon Konusunda Bilgi Düzeylerinin İncelenmesi. Sağlık Bakım ve Rehabilitasyon Dergisi, 4(3), 10-22. https://izlik.org/JA67XS69AM
AMA
1.Ülkü A, Özcan İlçe A, Lermi R. Hemşirelerin Kardiyak Rehabilitasyon Konusunda Bilgi Düzeylerinin İncelenmesi. SABARED. 2025;4(3):10-22. https://izlik.org/JA67XS69AM
Chicago
Ülkü, Aynur, Arzu Özcan İlçe, ve Rüveyda Lermi. 2025. “Hemşirelerin Kardiyak Rehabilitasyon Konusunda Bilgi Düzeylerinin İncelenmesi”. Sağlık Bakım ve Rehabilitasyon Dergisi 4 (3): 10-22. https://izlik.org/JA67XS69AM.
EndNote
Ülkü A, Özcan İlçe A, Lermi R (01 Aralık 2025) Hemşirelerin Kardiyak Rehabilitasyon Konusunda Bilgi Düzeylerinin İncelenmesi. Sağlık Bakım ve Rehabilitasyon Dergisi 4 3 10–22.
IEEE
[1]A. Ülkü, A. Özcan İlçe, ve R. Lermi, “Hemşirelerin Kardiyak Rehabilitasyon Konusunda Bilgi Düzeylerinin İncelenmesi”, SABARED, c. 4, sy 3, ss. 10–22, Ara. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA67XS69AM
ISNAD
Ülkü, Aynur - Özcan İlçe, Arzu - Lermi, Rüveyda. “Hemşirelerin Kardiyak Rehabilitasyon Konusunda Bilgi Düzeylerinin İncelenmesi”. Sağlık Bakım ve Rehabilitasyon Dergisi 4/3 (01 Aralık 2025): 10-22. https://izlik.org/JA67XS69AM.
JAMA
1.Ülkü A, Özcan İlçe A, Lermi R. Hemşirelerin Kardiyak Rehabilitasyon Konusunda Bilgi Düzeylerinin İncelenmesi. SABARED. 2025;4:10–22.
MLA
Ülkü, Aynur, vd. “Hemşirelerin Kardiyak Rehabilitasyon Konusunda Bilgi Düzeylerinin İncelenmesi”. Sağlık Bakım ve Rehabilitasyon Dergisi, c. 4, sy 3, Aralık 2025, ss. 10-22, https://izlik.org/JA67XS69AM.
Vancouver
1.Aynur Ülkü, Arzu Özcan İlçe, Rüveyda Lermi. Hemşirelerin Kardiyak Rehabilitasyon Konusunda Bilgi Düzeylerinin İncelenmesi. SABARED [Internet]. 01 Aralık 2025;4(3):10-22. Erişim adresi: https://izlik.org/JA67XS69AM