Supporting Child Well-Being in Early Childhood: A Holistic View of Social Work Practices

Öz

This study aims to examine the role of social work practices in supporting child well-being in early childhood through an integrated consideration of family support, education, child protection, health, and social support. Early childhood is a period characterized by a concentration of developmental opportunities and risks, where the interaction between the child and their caregivers, educational settings, the healthcare system, and social policy frameworks plays a decisive role. This study is a thematic review in which relevant academic publications and institutional documents were purposively selected and compared. It presents a comparative analysis of academic literature alongside key policy and practice documents from national and international institutions regarding early childhood, child welfare, family support, early intervention, child protection, school social work, and health-social support services. The study synthesizes the literature into four main themes: (1) family-oriented social work practices, (2) education and guidance services, (3) child protection systems and alternative care models, and (4) health and social support services. Furthermore, these practices are evaluated within the framework of protective, preventive, supportive, and rehabilitative intervention levels. The analysis demonstrates that effective social work in early childhood cannot be reduced to a single institution or type of service; rather, it requires a multi-sectoral structure that empowers families, identifies developmental risks early, ensures equitable access to services, and facilitates inter-institutional coordination. The role of social work in early childhood should not be limited to post-crisis intervention but must be viewed as a protective and structural function that strengthens child welfare and equal opportunity for development.

Anahtar Kelimeler

• Early childhood
• social work
• child welfare
• family-centered practice
• child protection.

Erken Çocuklukta Çocuk Refahını Desteklemek: Sosyal Hizmet Uygulamalarına Bütüncül Bir Bakış

Öz

Bu çalışmanın amacı, erken çocuklukta çocuk refahının desteklenmesinde sosyal hizmet uygulamalarının rolünü aile, eğitim, çocuk koruma, sağlık ve sosyal destek alanları üzerinden bütüncül biçimde incelemektir. Erken çocukluk, gelişimsel fırsatların ve risklerin yoğunlaştığı, çocuğun bakım verenleri, eğitim ortamı, sağlık sistemi ve sosyal politika düzenlemeleri arasındaki etkileşimin belirleyici olduğu bir dönemdir. Çalışma, konuyla ilgili akademik yayınların ve kurumsal belgelerin amaçlı olarak seçilip karşılaştırıldığı tematik bir derlemedir. Akademik yayınlar ile ulusal ve uluslararası kurumların erken çocukluk, çocuk refahı, aile desteği, erken müdahale, çocuk koruma, okul sosyal hizmeti ve sağlık-sosyal destek alanlarındaki temel politika ve uygulama belgeleri karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Çalışma sonucunda literatür dört ana tema altında bütünleştirilmiştir: (1) aile odaklı sosyal hizmet uygulamaları, (2) eğitim ve rehberlik hizmetleri, (3) çocuk koruma sistemleri ve alternatif bakım modelleri, (4) sağlık ve sosyal destek hizmetleri. Ayrıca uygulamalar koruyucu, önleyici, destekleyici ve rehabilite edici müdahale düzeyleri çerçevesinde değerlendirilmiştir. İnceleme, erken çocuklukta etkili sosyal hizmetin tek bir kuruma veya hizmet türüne indirgenemeyeceğini, aileyi güçlendiren, gelişimsel riskleri erken belirleyen, hizmetlere erişimde eşitliği gözeten ve kurumlar arası koordinasyonu sağlayan çok sektörlü bir yapıya ihtiyaç olduğunu göstermektedir. Sosyal hizmetin erken çocukluk alanındaki rolü, yalnızca kriz sonrası müdahale ile sınırlı değil, çocuk refahını ve gelişimsel fırsat eşitliğini güçlendiren koruyucu ve yapısal bir işlev olarak ele alınmalıdır.

Anahtar Kelimeler

• aile odaklı uygulama
• çocuk koruma
• Erken çocukluk
• sosyal hizmet
• çocuk refahı

Kaynakça

1. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. (2026a). Aile Sosyal Destek Programı (ASDEP).
2. https://www.aile.gov.tr/sss/aile-ve-toplum-hizmetleri-genel-mudurlugu/aile-sosyal-destek-programi-asdep/
3. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. (2026b). Koruyucu aile hizmeti.
4. https://www.aile.gov.tr/chgm/uygulamalar/koruyucu-aile-hizmeti/
5. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. (2026c). Sosyal ve ekonomik destek (SED) hizmeti.
6. https://www.aile.gov.tr/chgm/uygulamalar/sosyal-ve-ekonomik-destek-hizmeti/
7. Arslan, A. (2022). Erken Çocukluk Döneminde Çocuğun Gelişiminin Desteklenmesinde Aile. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 11(4), 1676-1684. https://izlik.org/JA77WZ38JT
8. Berk, L. E. (2013). Çocuk gelişimi. İmge Kitabevi.

9. Black, M. M., Walker, S. P., Fernald, L. C., Andersen, C. T., DiGirolamo, A. M., Lu, C., ... & Grantham-McGregor, S. (2017). Early childhood development coming of age: science through the life course. The lancet, 389(10064), 77-90.
10. Bronfenbrenner, U. (1979). The ecology of human development: Experiments by nature and design. Harvard University Press.
11. Cebeci, F., & Artan, T. (2024). Okul sosyal hizmetinin Türkiye’deki durumu. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12(152), 194–213. https://doi.org/10.29228/ASOS.75880
12. Cross, T. P., Jones, L. M., Walsh, W. A., Simone, M., & Kolko, D. (2007). Child forensic interviewing in Children’s Advocacy Centers: Empirical data on a practice model. Child Abuse & Neglect, 31(10), 1031–1052. https://doi.org/10.1016/j.chiabu.2007.04.007
13. Devaney, C., McGregor, C., & Cassidy, A. (2017). Early Implementation of a Family-Centred Practice Model in Child Welfare: Findings from an Irish Case Study. Practice, 29(5), 331–345. https://doi.org/10.1080/09503153.2017.1339786
14. France, A., Freiberg, K., & Homel, R. (2010). Beyond risk factors: Towards a holistic prevention paradigm for children and young people. British Journal of Social Work, 40(4), 1192-1210. https://doi.org/10.1093/bjsw/bcq010
15. Fukkink, R., & Verseveld, M. van. (2019). Inclusive early childhood education and care: a longitudinal study into the growth of interprofessional collaboration. Journal of Interprofessional Care, 34(3), 362–372. https://doi.org/10.1080/13561820.2019.1650731
16. Jones, L. M., Cross, T. P., Walsh, W. A., & Simone, M. (2007). Do Children’s Advocacy Centers improve families’ experiences of child sexual abuse investigations? Child Abuse & Neglect, 31(10), 1069–1085. https://doi.org/10.1016/j.chiabu.2007.07.003
17. Grace, R., Cashmore, J., Scott, D., & Hayes, A. (2017). Effective policy to support children, families and communities. In Children, families and communities (pp. 358-382). Oxford University Press. http://hdl.handle.net/1959.13/1390505
18. Green, B. N., Johnson, C. D., & Adams, A. (2006). Writing narrative literature reviews for peer-reviewed journals: Secrets of the trade. Journal of Chiropractic Medicine, 5(3), 101–117. https://doi.org/10.1016/S0899-3467(07)60142-6
19. Morrison, G. S. (2014). Early childhood education today (13th ed.). Pearson.
20. Nelson, C. A., III, Zeanah, C. H., Fox, N. A., Marshall, P. J., Smyke, A. T., & Guthrie, D. (2007). Cognitive recovery in socially deprived young children: The Bucharest Early Intervention Project. Science, 318(5858), 1937–1940. https://doi.org/10.1126/science.1143921
21. Tezel-Şahin, F., & Özyürek, A. (2010). Anne baba eğitimi ve okul öncesinde aile katılımı. Morpa Kültür Yayınları.
22. United Nations. (1989). Convention on the Rights of the Child. United Nations.
23. Tavormina, M., & Clossey, L. (2017). Exploring crisis and its effects on workers in child protective services work. Child & Family Social Work, 22(1), 126-136. https://doi.org/10.1111/cfs.12209
24. World Health Organization, United Nations Children’s Fund, & World Bank Group. (2018). Nurturing care for early childhood development: A framework for helping children survive and thrive to transform health and human potential. World Health Organization. https://www.who.int/publications/i/item/9789241514064
25. Wong, S., & Sumsion, J. (2013). Integrated early years services: a thematic literature review. Early Years Journal of International Research and Development, 33(4), 341–353. https://doi.org/10.1080/09575146.2013.841129