An Examınatıon Of Socıal Anxıety Levels Among Undergraduate Students In Chıld Development: The Case Of Istanbul Gedik Unıversıty

Öz

Social anxiety is a condition that can cause an individual to experience intense anxiety in situations involving social interaction and the possibility of being evaluated, and that can negatively affect their social, academic, and professional functioning. Students studying Child Development are expected to communicate effectively with children, families, and experts from various disciplines in their professional lives. Therefore, the purpose of this study is to examine the levels of social anxiety among undergraduate students in Child Development in relation to various demographic variables. The study was conducted using the correlational survey model, one of the quantitative research methods. The study sample consisted of 102 students enrolled in the Department of Child Development at XXX University during the 2024–2025 academic year. During the data collection process, forms that were incomplete or filled out incorrectly were excluded from the analysis, and the analyses were conducted on data from 92 students. The Personal Information Form and the Liebowitz Social Anxiety Scale were used as data collection tools in the study. The scale consists of two subscales: “Fear/Anxiety” and “Avoidance.” The data obtained from the study were analyzed using the SPSS statistical analysis program. It was determined that the scores of undergraduate students in Child Development on the fear/anxiety and avoidance subscales did not differ significantly according to demographic variables. However, it was observed that anxiety scores were notably high on certain specific items, such as “speaking in public.” It was determined that students’ scores on the fear/anxiety and avoidance subscales did not show significant differences based on demographic variables; however, their anxiety levels were found to be high in situations requiring social performance, such as “speaking in front of a group.” Accordingly, it is recommended that initiatives be implemented to raise social anxiety awareness among university students, that the causes of social anxiety be examined more comprehensively using qualitative research methods, and that undergraduate education programs be structured to support communication skills.

Anahtar Kelimeler

• Social anxiety
• Child development
• Liebowitz Social Anxiety Scale.

Destekleyen Kurum

No financial support was received for this study. There are no institutions that supported our study.

Etik Beyan

This study was conducted in accordance with the rules of scientific research and publication ethics, and the necessary ethical committee approvals were obtained.

Teşekkür

We would like to thank all the participants who contributed to this study.

Çocuk Gelişimi Lisans Öğrencilerinin Sosyal Kaygı Düzeylerinin İncelenmesi: İstanbul Gedik Üniversitesi Örneği

Öz

Sosyal kaygı, bireyin sosyal etkileşim ve değerlendirilme olasılığı içeren durumlarda yoğun kaygı yaşamasına neden olabilen ve sosyal, akademik ile mesleki işlevselliğini olumsuz etkileyebilen bir durumdur. Çocuk Gelişimi alanında öğrenim gören öğrencilerin meslek yaşamlarında çocuklar, aileler ve farklı disiplinlerden uzmanlarla etkili iletişim kurmaları beklenmektedir. Bu nedenle araştırmanın amacı, Çocuk Gelişimi lisans öğrencilerinin sosyal kaygı düzeylerini çeşitli demografik değişkenler açısından incelemektir. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılarak yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini 2024-2025 eğitim-öğretim yılında XXX Üniversitesi Çocuk Gelişimi Bölümünde öğrenim gören 102 öğrenci oluşturmuştur. Veri toplama sürecinde eksik veya hatalı doldurulan formlar değerlendirme dışı bırakılmış ve analizler 92 öğrenci üzerinden gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu ile Liebowitz Sosyal Kaygı Ölçeği kullanılmıştır. Ölçek, “Korku/Anksiyete” ve “Kaçınma” olmak üzere iki alt boyuttan oluşmaktadır. Araştırmadan elde edilen veriler SPSS istatistiksel analiz programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Çocuk Gelişimi lisans öğrencilerinin korku/anksiyete ve kaçınma alt boyutu puanlarının demografik değişkenlere göre anlamlı düzeyde farklılaşmadığı belirlenmiştir. Ancak “topluluk önünde konuşma yapmak” gibi bazı spesifik maddelerde kaygı puanlarının belirgin bir şekilde yüksek olduğu görülmüştür. Öğrencilerin korku/anksiyete ve kaçınma alt boyutu puanlarının demografik değişkenlere göre anlamlı farklılık göstermediği; ancak "topluluk önünde konuşma yapmak" gibi sosyal performans gerektiren durumlarda kaygı düzeylerinin yüksek olduğu belirlenmiştir. Bu doğrultuda, üniversite öğrencilerine yönelik sosyal kaygı farkındalığını artırıcı çalışmaların yürütülmesi, sosyal kaygının oluşum nedenlerinin nitel araştırma yöntemleriyle daha kapsamlı biçimde incelenmesi ve lisans eğitim programlarının iletişim becerilerini destekleyecek şekilde yapılandırılması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Sosyal kaygı
• Çocuk gelişimi
• Liebowitz Sosyal Kaygı Ölçeği.

Destekleyen Kurum

Bu çalışma için finansal destek alınmamıştır. Çalışmamızı destekleyen kurum bulunmamaktadır.

Etik Beyan

Bu çalışma bilimsel araştırma ve yayın etiği kurallarına uygun olarak gerçekleştirilmiş olup, gerekli etik kurul izinleri alınmıştır.

Teşekkür

Bu çalışmaya katkı sağlayan tüm katılımcılara teşekkür ederiz.

Kaynakça

1. 1. Stein, M. B. ve Stein, D. J. (2008). Social anxiety disorder. Lancet, 371(9618), 1115–1125.
2. 2. Yıldırım, T., Çırak, Y. ve Konan, N. (2011). Öğretmen Adaylarında Sosyal Kaygı. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 12 (1), 85-100.
3. 3. Beesdo, K., Knappe, S., ve Pine, D. S. (2009). Anxiety and anxiety disorders inchildren and adolescents: Developmental issues and implications for DSM-V. Psychiatric Clinics of North America, 32(3), 483–524. https://doi.org/10.1016/j.psc.2009.06.002
4. 4. Vural, B. (2025). Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimlerde, Kuram, Bağlam ve Uygulama. Dilber, F. ve Bazancir, R. (Eds.), Çocukluk Çağı Deneyimlerinin Üniversite Öğrencilerinde Sosyal Anksiyete Bozukluğu Üzerine Etkisi (s. 34-53).
5. 5. Türk, A. ve Işık, A. (2024). Üniversiteli Gençlerde Kaygı ve Çözüm Önerileri. Akademi Karabük Dergisi, 8 (1), 32-44.
6. 6. Dursun, S. ve Aytaç, S. (2009). Üniversite Öğrencileri Arasında İşsizlik Kaygısı, Uludağ Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 28 (1), 71-84.
7. 7. Amerikan Psikiyatri Birliği (2015). Ruhsal Bozuklukların Tanısal ve Sayımsal El Kitabı, Beşinci Baskı (DSM-5), Çev.E. Köroğlu, Ankara: Hekimler Yayın Birliği Yayıncılık.
8. 8. Scholing, A. ve Emmelkamp, P. M. G. (1996). Treatment of generalized social phobia: Results at long-term follow-up. Behaviour Research and Therapy, 34, 447-452.

9. 9. Işık, E. (1996). Anksiyete bozuklukları: somatomorf bozukluklar, dissosiyatif bozukluklar, yapay bozukluklar, Ankara: Kent Matbaası.
10. 10. Ceylan, H. (2011). Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Kaygı Düzeylerinin Yordanması [Yüksek lisans tezi], Ege Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık ABD, İzmir.
11. 11. Karakuş, N., Ucuzsatar, N., Karacaoğlu, M. Ö., Esendemir, N., ve Bayraktar, D. (2020). Türkçe Öğretmeni Adaylarının Uzaktan Eğitime Yönelik Görüşleri. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, (19), 220-241. https://doi.org/10.29000/rumelide.752297
12. 12. Tüzün, M. (2024). Çocuk Gelişimcilerin Mesleki Gelişimlerinin İncelenmesi Üzerine Nitel Bir Araştırma [Yüksek lisans tezi], Selçuk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü Çocuk Gelişimi ABD, Konya.
13. 13. Soyaker, G. H. (2025). Sağlıklı hayat merkezinde çocuk gelişimi hizmetlerinin incelenmesi: Analitik bir çalışma [Yüksek lisans tezi], Üsküdar Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü Çocuk Gelişimi ABD, İstanbul.
14. 14. Akgün, A., Gönen, S. ve Aydın, M. (2007). İlköğretim Fen ve Matematik Öğretmenliği Öğrencilerin Kaygı Düzeylerinin Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi (elektronik) , 6(20), 283 - 299.
15. 15. Arslan, A. (2019). Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Öğrencilerinin Sosyal Kaygıları ve Genel Öz-Yeterlik Algılarının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi. International E-Journal of Educational Studies, 3(6), 78-96. https://doi.org/10.31458/iejes.524860
16. 16. Bartın, N. N., Çavdar, S., Erdem, K. N., Ektiren, R., ve Kıvrak, M. (2025). Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi 2023-2024 Eğitim Öğretim Yılı Dönem I Öğrencilerinin Sosyal Fobi Düzeylerinin Araştırılması. Rize Tıp Dergisi, 1(1), 55-62.
17. 17. Bedir, N., Köse, E., Yazıcı, E., Ekerbiçer, H. Ç., Cengiz, N., ve Erkal, H. Ş. (2020). Tıp Fakültesi Birinci Sınıf Öğrencilerinde Probleme Dayalı Öğrenme Sürecinin Anksiyete Düzeyine Etkisinin Değerlendirilmesi. Sakarya Medical Journal, 10(1), 44-51. https://doi.org/10.31832/smj.642683
18. 18. Çakmak, Ö. ve Hevedanlı, M. (2005). Eğitim Ve Fen-Edebiyat Fakülteleri Biyoloji Bölümü Öğrencilerinin Kaygı Düzeylerinin Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 4(14),115-127.
19. 19. Çetinkaya, T. ve Honça, A. A. (2017). Beden Eğitimi Ve Spor Yüksekokulu Öğrencilerinin Sosyal Kaygı Düzeylerinin Farklı Değişkenler Açısından İncelenmesi. İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 4(2), 13-19.
20. 20. Kaya, M. ve Varol, K. (2004). İlahiyat Fakültesi Öğrencilerinin Durumluk-Sürekli Kaygı Düzeyleri ve Kaygı Nedenleri (Samsun Örneği). On Dokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 17(17), 31-63. https://doi.org/10.17120/omuifd.53984
21. 21. Tümerdem, R. (2007). Dicle Üniversitesi Eğitim Fakültesi Ve Fen-Edebiyat Fakültesi Kimya Son Sınıf Öğrencilerinin Kaygılarını Etkileyen Etmenler. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 6(20), 32-45.
22. 22. Yılmaz, İ. A., Dursun, S., Güngör Güzeler, E., ve Pektaş, K. (2014). Ünıversıte Öğrencılerının Kaygı Düzeyinin Belirlenmesi: Bir Örnek Çalışma. Ejovoc (Electronic Journal of Vocational Colleges), 4(4), 16-26. https://doi.org/10.17339/ejovoc.82823
23. 23. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, E. Ö., Karadeniz, Ş., ve Demirel, F. (2024). Eğitimde Bilimsel Araştırma Yöntemleri (35. bs). Pegem Akademi.
24. 24. Karasar, N. (2024). Bilimsel Araştırma Yöntemi: Kavramlar İlkeler Teknikler (39. bs). Nobel Akademik Yayıncılık.
25. 25. Sönmez, V. ve Alacapınar, F. G. (2020). Örneklendirilmiş Bilimsel Araştırma Yöntemleri (8. bs). Anı Yayıncılık.
26. 26. Soykan, Ç., Devrimci Özgüven, H., ve Gençöz, T. (2003). Liebowitz Social Anxiety Scale: The Turkish Version. Psychological Reports, 93(7), 1059-1069. https://doi.org/10.2466/pr0.2003.93.3f.1
27. 27. Sübaşi, G. (2007). Üniversite Öğrencilerinde Sosyal Kaygıyı Yordayıcı Bazı Değişkenler. Eğitim ve Bilim, 32(144), s.3-15.
28. 28. Palancı, M. (2004). Üniversite öğrencilerinin sosyal kaygı sorunlarını açıklamaya yönelik bir model çalışması. XIII: Ulusal Eğitim Bilimleri Kurultayı, İnönü Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Malatya.
29. 29. Şanlı Kula, K. ve Saraç, T. (2016). Üniversite Öğrencilerinin Gelecek Kaygısı / The Future Anxiety of the University Students. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13(33), 227-242.
30. 30. Çakmak, Ö. ve Hevedanlı, M. (2004). Biyoloji öğretmen adaylarının kaygılarını etkileyen etmenler. XIII. Ulusal Eğitim Bilimleri Kurultayı 6-9 Temmuz 2004. Malatya: İnönü Üniversitesi, Eğitim Fakültesi.
31. 31. Baltacı, Ö. (2010). Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Kaygı, Sosyal Destek ve Problem Çözme Yaklaşımları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi [Yüksek lisans tezi], Selçuk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü Psikolojik Danışma ve Rehberlik Bilim Dalı, Konya.
32. 32. Uyanık, İ. A., Cöbek, B., Baştürk, G. D. ve Uğur, Y. (2016). The Language Anxıety And Possıble Ways Of Reductıon It In Efl Classes. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16(1), 355-367. https://doi.org/10.11616/basbed.vi.455860
33. 33. Aydın, M. (2018). Üniversite Öğrencilerinde Duygu Düzenleme Güçlüğü Ve Sosyal Kaygı Arasındaki İlişkinin Araştırılması [Yüksek lisans tezi], Üsküdar Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Klinik Psikoloji ABD, İstanbul.
34. 34. Erkan, Z. (2002). Ergenlerin Sosyal Kaygı Düzeyleri, Ana- Baba Tutumları ve Ailede Görülen Risk Faktörleri Üzerine Bir Çalışma [Doktora tezi]. Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Eğitim Bilimler ABD, Adana.
35. 35. Eren Bana, P. ve Rozant Reisyan, R. (2023). Üniversite Öğrencilerinde Sosyal, Durumluk ve Sürekli Kaygı Düzeylerinin Belirlenmesi. Nişantaşı Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(1), 205-216. https://doi.org/10.52122/nisantasisbd.1249790
36. 36. Franzoi, I. G., Sauta, M. D. ve Granieri, A. (2020). State And Trait Anxiety Among University Students: A Moderated Mediation Model Of Negative Affectivity, Alexithymia, And Housing Conditions. Frontiers in Psychology, 11, 1255, s.1-13.
37. 37. Gültekin, B. K. ve Dereboy, İ. F. (2011). Üniversite Öğrencilerinde Sosyal Fobinin Yaygınlığı ve Sosyal Fobinin Yaşam Kalitesi, Akademik Başarı ve Kimlik Oluşumu Üzerine Etkileri. Türk Psikiyatri Dergisi, 22(3), 150-158.
38. 38. Keskin, G. ve Orgun, F. (2007). Bir Grup Üniversite Öğrencisinde Sosyal Fobi Yaşama Durumlarının ve Başa Çıkma Stratejilerinin Değerlendirilmesi. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 8(4), 262 - 270.