Biz Şimdi Neyiz? Çıkar Dengesi Teorisi Bağlamında AB Üyeleri Arasındaki Ayrışmanın Analizi
Öz
Bu çalışma, çok kutuplu sisteme geçiş sürecinde Avrupa Birliği'nin (AB) revizyonist güçlerin yükselişi karşısında neden bütüncül bir dış politika stratejisi geliştiremediğini Neoklasik Realizm perspektifinden incelemektedir. Yapısal Realizm'in öngördüğü üzere sistemik bir tehdit karşısında devletlerin otomatik olarak birleşip "dengeleme" (balancing) refleksi göstermesi beklenirken, AB örneğinde gözlemlenen stratejik ayrışma ve tutarsızlık, analizin sistem düzeyinden birim düzeyine indirilmesini zorunlu kılmaktadır. Çalışma, Randall Schweller'in Çıkar Dengesi Teorisi'ni (Balance of Interests) temel alarak dış politikanın sistemik baskıların doğrudan bir sonucu olmadığını; bu baskıların devletlerin "statüko memnuniyeti" ve "kapasite" gibi içsel filtrelerinden geçerek şekillendiğini savunmaktadır. AB üyelerinin dış politika tercihlerini şekillendiren etkenler arasında NATO bağı, ABD ile transatlantik ilişkiler ve Rusya'nın artan agresifliği de yer almakla birlikte, Çin'in sistemik meydan okuması üye devletler arasındaki tutum farklılıklarını en belirgin biçimde açığa çıkaran örnek olması nedeniyle temel bağımsız değişken olarak ele alınmıştır. Schweller'in tipolojisindeki üç davranış modelini analitik açıdan birbirinden belirgin biçimde ayrıştıran örnekler olan Fransa, Almanya ve Macaristan karşılaştırmalı vaka analizi ile incelenmiştir. Analiz sonuçları; mevcut güvenlik mimarisini ve stratejik özerkliğini korumak adına maliyet üstlenen Fransa'nın Aslan, derin ekonomik bağımlılıkları nedeniyle çatışmadan kaçınan Almanya'nın Güvercin ve sistemin normatif yapısından duyduğu memnuniyetsizlik nedeniyle revizyonist güçten kazanım devşirmeye çalışan Macaristan'ın Çakal davranış örüntüsüyle örtüştüğünü göstermektedir. Elde edilen bulgular, AB'nin dış politikasındaki parçalanmışlığın konjonktürel bir yönetim zafiyeti değil; üye devletlerin ulusal çıkarları ve kapasite kısıtları temelinde şekillenen yapısal bir "yetersiz dengeleme" (underbalancing) sorunu olduğunu ortaya koymaktadır.
Anahtar Kelimeler
Neoklasik Realizm, Çıkar Dengesi Teorisi, Avrupa Birliği, Stratejik Ayrışma, Randall Schweller
What Are We Now? An Analysis of the Divergence Among EU Members in the Context of Balance of Interests Theory
Öz
This study examines why the European Union (EU) has failed to develop a cohesive foreign policy against rising revisionist powers during the transition to a multipolar system, through the lens of Neoclassical Realism. While Structural Realism predicts an automatic "balancing" reflex against systemic threats, the strategic divergence observed in the EU case necessitates shifting the level of analysis from the systemic to the unit level. Drawing on Randall Schweller's Balance of Interests Theory, this study argues that foreign policy is shaped not by systemic pressures alone but as these pressures pass through states' domestic filters, specifically "status quo satisfaction" and "capacity." Although NATO membership, transatlantic relations, and Russia's growing assertiveness also shape EU member states' preferences, China's systemic challenge, however, serves as the primary independent variable, as it most clearly exposes divergences across member states. France, Germany, and Hungary, the cases that most analytically distinguish the three behavioral models in Schweller's typology, are examined through a comparative case study. The analysis shows that France's willingness to bear costs to preserving the existing security architecture aligns with the Lion; Germany's conflict-averse stance due to economic dependencies corresponds to the Dove; and Hungary's pursuit of gains from the rising revisionist power reflects the Jackal behavioral pattern. The findings suggest that fragmentation in EU foreign policy represents not a conjunctural management failure but a structural "underbalancing" problem shaped by the national interests and capacity constraints of member states.
Anahtar Kelimeler
Neoclassical Realism, Balance of Interests Theory, European Union, Strategic Divergence, Randall Schweller