İnceleme Makalesi

Hâlid b. Velîd'in Savaş Taktikleri

Sayı: 8 30 Haziran 2023
PDF İndir
EN TR

Hâlid b. Velîd'in Savaş Taktikleri

Öz

Savaşlarda kullanılan taktikler savaşın sonucu açısından önemlidir. Müslümanlar farklı coğrafyalarda fetih faaliyetlerini sürdürürken çeşitli şartları göz önünde bulundurdular. Bunun sonucu olarak da farklı savaş taktiklerini kullandılar. Hz. Peygamber, Hz. Ebû Bekir ve Hz. Ömer’in savaşın zorluklarını ve harp sanatını bilen komutanlar tayin ettiklerini görmekteyiz. Hâlid b. Velîd, Hz. Peygamber’in “seyfullah” lakabı verdiği sahabi ve meşhur komutandır. O, gösterdiği kahramanlıklar, kullandığı üstün savaş teknikleri ve ileri görüşlülüğü ile çağdaşları içerisinden temayüz etmiştir. Hâlid, Müslüman olduktan sonra üç yıl Hz. Peygamberin sohbetinde ve emrinde bulundu. Daha sonra Hz. Ebû Bekir ve Hz. Ömer dönemlerinde de İslâm toplumuna hizmet etti. Günümüze değin Hâlid’in hayatı hakkında birçok eser kaleme alındığı halde, onun savaş taktiklerini anlatan müstakil bir çalışma yapılmamıştır. Bu çalışmanın amacı, savaş esnasında vaziyet ve şartlara göre strateji üretme becerisine sahip olan Hâlid’in kullandığı savaş taktiklerini tanıtmaktır. O, yaptığı savaşlar esnasında vur-kaç, istihbarat toplama, orduyu birliklere ayırma, kuşatma ve psikolojik savaş taktiği gibi birçok savaş taktiğini kullanmıştır. Hâlid’in askeri faaliyetleri arasında istihbarat çalışmalarının da ayrı bir yeri vardır. Cezîre bölgesinin fethi aşamasında, onun yaptırdığı istihbarat faaliyetleri sayesinde İslam ordusunun hızlıca ilerlemesi mümkün olabilmiştir. Ayrıca Hâlid’in, Mûte harbinde uyguladığı askeri birliklerin yerlerini değiştirme ve vur-kaç yöntemi, İslam ordusunu tamamen yok olmaktan kurtarmıştır. Hâlid, Yermük savaşında ordunun merkez, sağ ve sol kanatlarını bölüklere ayırmış, her birinin başına bir komutan tayin ederek daha önce Müslümanlar tarafından bilinmeyen bir taktik geliştirmiştir. Çalışmada zikri geçen bu vb. hususlar detaylı şekilde ele alınacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ağırman, Mustafa. Hz. Peygamber’in Savaş Stratejisi. Erzurum: Atatürk Üniversitesi, Doktora Tezi, 1992.
  2. Akbaş, Mehmet. “Seyfullah Lakabının Halid b. Velid’in Cihadına Yansıması”. Fırat Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 17/2 (2012), 91-109.
  3. Algül, Hüseyin. “Mûte Savaşı”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. C. 31. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 2020.
  4. Arı, Ümmühan. İlk Dönem İslam Tarihinde Yemâme. Malatya: İnönü Üniversitesi, Yüksek Lisans Tezi, 2020.
  5. Aseli, Bessam. Hâlid b. Velid. Beyrut : Dârü’n-Nefâis, 1991.
  6. Aselî, Bessâm. el-Mezhebü’l-askeriyyi’l-İslâmî. Lübnan: Dâr’u-l Nefâis, 1993.
  7. Aselî, Bessâm. Kâdetü fethu bilâdü’ş-Şam ve’l-Irak. Dâr’u-l Nefâis, 2012.
  8. Asiler, Çiğdem. İslam Tarihinde İşkence (Emevilere Kadar). Çorum: Hitit Üniversitesi, Yüksek Lisans Tezi, 2018.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Din Araştırmaları

Bölüm

İnceleme Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2023

Gönderilme Tarihi

30 Nisan 2023

Kabul Tarihi

9 Haziran 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Sayı: 8

Kaynak Göster

ISNAD
Gök, Bilal - Zeybek, Merve. “Hâlid b. Velîd’in Savaş Taktikleri”. Akademik Siyer Dergisi. 8 (01 Haziran 2023): 67-86. https://doi.org/10.47169/samer.1290200.

Cited By