Gig Ekonomisi ve Prekarite Literatüründe Erkeklik ve Duygulanım: Eleştirel bir Derleme

Dijital platformlar aracılığıyla örgütlenen gig ekonomisi, son on yılda emek süreçlerini köklü biçimde dönüştürmüş; esneklik, özerklik ve girişimcilik söylemleriyle meşrulaştırılan bu çalışma biçimleri, artan güvencesizlik ve belirsizlikle birlikte prekarite kavramı etrafında yoğun biçimde tartışılmaya başlanmıştır. Bu derleme makale ise mevcut tartışmalarda erkekliğin ve duygulanımın analitik konumunu keşfetmeye yöneliktir ve iki aşamalı bir yöntem izlemektedir. İlk aşamada, gig ekonomisi ve prekarite literatürü eleştirel bir okuma ile alanın baskın analitik yönelimleri ve ikincil noktaları açısından betimlenmiştir. İkinci aşamada ise, erkeklik ve/veya duygulanımı deneyimsel ya da analitik düzeyde ele alan çalışmalar metin üzerinden odaklı tematik-analitik bir sentezle incelenmiştir. Bulgular, literatürde erkekliğin nadiren açık bir analitik kategori olarak ele alındığını; buna karşılık erkekliğe içkin norm ve beklentilerin öz-yönetim, dayanıklılık, risk alma ve duygusal kontrol gibi duyguların düzenlendiği duygulanım rejimleri üzerinden fiilen çalıştığını göstermektedir. Duygular (stres, tükenmişlik, iyi oluş, zihinsel sağlık) sıkça ölçülmekte; ancak bu duyguların hangi ilişkisel ve normatif düzenlemeler içinde üretildiğini tartışan duygulanım analizleri sınırlı kalmaktadır.

The gig economy, organized through digital platforms, has profoundly reshaped labor processes over the past decade. Legitimated through discourses of flexibility, autonomy, and entrepreneurship, these forms of work have increasingly been debated through the lens of precarity, particularly in relation to rising insecurity and uncertainty. This review article examines the analytical positioning of masculinity and affect within these debates through a two-stage approach. First, the gig economy and precarity literature is critically reviewed to identify dominant analytical orientations and marginal themes. Second, studies engaging with masculinity and/or affect at experiential or analytical levels are examined through a focused thematic-analytical synthesis. The findings show that masculinity is rarely treated as an explicit analytical category. Instead, masculine norms and expectations operate implicitly through affective regimes that organize self-management, resilience, risk-taking, and emotional control. While emotions such as stress, burnout, well-being, and mental health are frequently measured, analyses that interrogate the relational and normative conditions under which these emotions are produced remain limited.