GELENEK KAVRAMI VE ÇAĞDAŞ TÜRK RESİM SANATÇILARININ ESERLERİ BAĞLAMINDA BİR İNCELEME

Öz

İnsan belirli bir kültür içine doğar. Gelenek, toplumsal bir varlık olan insan hayatında, kaçınılmaz olarak etkileri olan bir kavramdır. İnsan yaşamında geniş etkileri olan kavram Resim sanatında çeşitli yöntemlerle varlık bulmuştur. Türk resim sanatçılarının geleneği sorgulayıp araştırması ve eserlerine çeşitli yollar ile sentezlemesi bugüne ait bir kavram değildir. Batılılaşma sürecinde, Türk Resim Sanatçıları geleneğin çağdaş yorumunu araştırarak, kuram ve uygulamalarına konu etmişlerdir. Sanatçıların eserlerinde sorgulanarak deneyimlenmiş olan gelenek kavramı, sanatçılara ait kişisel imge dünyasında yer edinmiştir. Araştırma kapsamında Ressam ve Sanatçı Selim Turan, Süleyman Saim Tekcan, Hüsamettin Koçan ve Bedri Rahmi Eyüboğlu seçilmiştir. Sanatçıların eserlerinde geleneğin gösterimi öncelikle biçimsel olarak yorumlanmaya çalışılmıştır. Ayrıca, gelenekten ne şekilde yararlandıkları ve yansıtma biçimleri üzerinde betimsel analizler yapılmıştır. Bu makale kapsamında, Çağdaş sanat ile etkileşimi ve kültürün bir parçası olarak varlığını sürdüren geleneği yansıtma biçimleri, literatür analizi ile gerçekleştirilmiştir. Bu bağlamda makalede incelenen eserlere göre; Gelenek, Türk resim sanatı içerisinde farklı ifade biçimlerine dönüşerek varlık bulmuştur. Sonuç olarak, Sanatçılar gelenek bağlamında ele aldıkları konuları ve öğeleri, çağdaş ifade biçimleriyle yorumlayarak bir sentez oluşturmuştur. Çağdaş kişisel üslupları ile yapıtlarında gelenek ile sentezledikleri yeni kavramları, bağımsız olarak uygulamalarına aktarmışlarıdır.

Anahtar Kelimeler

• gelenek
• türk resmi
• çağdaş sanat
• sanatçı
• ressam

A RESEARCH IN CONTEXT OF THE NOTION OF TRADITION AND THE WORKS OF CONTEMPORARY TURKISH PAINTING ARTISTS

Öz

Human is born into a certain culture. Tradition is a concept that inevitably has effects on human life as a social entity. The concept, which has wide effects on human life, has found existence in the art of painting with various methods. Questioning, researching and synthesizing of tradition via several ways by Turkish Painters is not a concept belonging today. In the process of westernization, Turkish painting artists have researched the contemporary exposition of tradition and issued their theorems and practices. The concept, which has been questioned and experienced in the works of artists, has taken its place in the personal image world of the artists. Within the scope of the researh; Selim Turan, Süleyman Saim Tekcan, Hüsamettin Koçan and Bedri Rahmi Eyüboğlu were elected as painters. The representation of tradition in the works of artists has been tried to be interpreted primarily through what they do formally. In addition, descriptive analyzes were made on how they benefited from the tradition and how they reflected it. Within the scope of this article, the interaction with contemporary art and the ways of reflecting the tradition that continues to exist as a part of culture have been realized through literature analysis. In this context, according to the works examined in the article; Tradition has found existence by transforming into different forms of expression in Turkish painting. As a result, the Artists have formed a synthesis by interpreting the subjects and elements they have dealt with in the context of tradition with contemporary expressions. They independently transferred the new concepts that they synthesized with tradition in their contemporary personal styles and works into their practices.

Anahtar Kelimeler

• Tradition
• Turkish Painting
• Contemporary Art
• Artist
• Painter

Kaynakça

1. Abatay, D. (2021). Çağdaş Türk Resim Sanatında Gelenek (Yayınlanmamış Lisansüstü Tezi), Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tekirdağ.
2. Akay, A. (2013). Postmodernizmin ABC’si, İstanbul: Say Yayıncılık.
3. Çeken, B. (2004). Resim Sanatında Halk bilimsel Öğelerden Yararlanma, Milli Folklor, Sayı:14, s.96.
4. Erzen, J. (2018). Türkiye’ de Sanat ve Resim Üzerine, Ankara: Akılçelen Kitaplar.
5. Eyüboğlu, B.R. (2012). Resme Başlarken, İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
6. Giray, K. (2010). Ziraat Bankası Yüzyılın Sergisi, Ankara: Başak Matbaacılık ve Tanıtım.
7. Herbert, R. (2014). Sanatın Anlamı, İstanbul: Hayalperest Yayınevi.
8. Özsezgin, K. (2001). Cumhuriyet’in 75 yılında Türk Resmi, İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.

9. Sönmez, N.(2016). Selim Turan, Tez,Antitez, Sentez, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
10. Takış,T. (2003). Doğu Batı Düşünce Dergisi, İstanbul: Doğu Batı Yayınları.
11. Tansuğ, S. (1982). Herkes İçin Sanat, İstanbul: Altın Kitaplar Yayınevi.
12. Tansuğ, S.(1997). Gelenek Işığında Çağdaş Sanat, İstanbul: İz Yayıncılık.
13. Walter, B. (2011). Fotoğrafın Kısa Tarihi, İstanbul: Agora Kitaplığı.