Endüstri 4.0 Kapsamında Akıllı Fabrikalar ve Çalışma İlişkileri Üzerindeki Etkileri
Öz
Bu çalışmada Endüstri 4.0’ın ve en önemli bileşenlerinden biri olan akıllı fabrikaların çalışma ilişkileri üzerindeki etkileri araştırılmaya çalışılmaktadır. Bu bağlamda özellikle otomasyonun gelişmesiyle bazı mesleklerin ortadan kaybolacağı ve bazı yeni mesleklerin ortaya çıkacağı beklenmektedir. Ayrıca bu sürecin, çalışma koşulları, mesleklerin dönüşümü, istihdam, işsizlik, sendikalaşma, ücretler ve gelir dağılımı üzerindeki etkileri başta olmak üzere çalışma ilişkilerini birçok yönden etkileyeceği görülmektedir. Dijitalleşmenin ve otomasyonun işgücü piyasalarında olumsuz etkiler oluşturmaması için; işgücünün niteliğini artırıcı eğitimlerin artırılması, iş hayatında ihtiyaç duyulacak mesleklere göre bir insan kaynakları planlamasının yapılması, ücretlerde yaşanacak düşüşlerin önüne geçilmesi ve ayrıca yeni üretim sürecinin gerektirdiği tüm yasal ve kurumsal düzenlemelerin yapılarak ortaya çıkabilecek sorunların önüne geçilmesi önerilebilir. Bu bağlamda hükümetlere, sendikalara, sivil toplum örgütlerine ve bilim insanlarına önemli sorumluluklar düşmektedir.
Anahtar Kelimeler
Endüstri 4.0, Dijitalleşme, Akıllı Fabrikalar, Çalışma İlişkileri
Kaynakça
- AKIN, Ö. (2017), “Hızla Artan Endüstriyel Robotların Üretim Süreçlerinde Yarattığı Değişimler ve Türkiye İşgücü Piyasasında Yaratacağı Olası Etkilerin Değerlendirilmesi”, İş ve Hayat Dergisi, Cilt:3, Sayı:6, ss.42-71.
- AKKUŞÇU, H. İ., (2019), Endüstri 4.0’ın Çalışma Hayatına Etkisi: Bursa Örneği, Uludağ Üniversitesi SBE, Yüksek Lisans Tezi, Bursa.
- ALÇIN, S. (2016), “Üretim İçin Yeni Bir İzlek: Sanayi 4.0, Journal of life Economics, Cilt:3, Sayı:2, ss.19-30.
- ARDİTO, L., PETRUZZELLİ, A. M., PANNİELLO, U., & GARAVELLİ, A. C. (2019), “Towards Industry 4.0’’, Business Process Management Journal, 25(2), ss. 323-346.
- ARKAN, Ö. (2018), Endüstri 4.0 Kavramı ve Endüstri 4.0 Dönüşümünün Üretim Maliyetlerine Etkisi Üzerine Bir Vaka Çalışması: Bebek Bezi Üretimi, İstanbul Arel Üniversitesi, SBE, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
- AYAN, B. (2020), Teknolojik ve Sosyo-Mekânsal Dönüşüm: Türkiye’de Akıllı Fabrikalar, Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniver. SBE, Yüksek Lisans Tezi, Nevşehir.
- AYDINBAŞ, G. ve ERDİNÇ, Z. (2023). “Endüstri 4.0 Yolunda Türkiye Ekonomisi Üzerine Bir Değerlendirme”, Sakarya İktisat Dergisi, 12(2), ss.187-211. https://dergipark.org.tr/tr/pub/sid/issue/78288/1253197.
- BARTODZİEJ, C. J. (2017), “The Concept İndustry 4.0’’, In The Concept İndustry 4.0, pp.27-50.
- BAYRAM, M., 2018, “Türkiye Bu Treni Kaçırmamalı. Endüstri 4.0 ya da X.X”, Güncel Boss, Şubat 2018, ss.64-74.
- ÇELİK, K., GÜLERYÜZ, S. & ÖZKÖSE, H. (2018), “4. Endüstri Devrimine Kuramsal Bakış”, Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 5(9), ss.86-95.