DOĞRUDAN YABANCI SERMAYE YATIRIMLARINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER: TÜRKİYE ÖRNEĞİ
Öz
Doğrudan yabancı sermaye
yatırımları, yatırım yapılan ülkeye ciddi anlamda ekonomik ve sosyal fayda
sağlamaktadır. Yani o ülke için, istidam artışı, doğal kaynakların etkin
kullanılması, bilgi gelişimi, dış ticaret açığının azaltılması, ekonomik büyüme
gibi birçok makroekonomik gelişmeye katkıda bulunmaktadır. Doğrudan yabancı
sermaye yatırımı, yatırımı yapan ülke açısından ise, yeni pazar elde etme,
hammadde kaynaklarına yakınlık ve ucuz girdi sağlama gibi avantajlar
sunmaktadır. Çalışmada doğrudan yabancı sermaye yatırımları ile bu yatırımların
temel belirleyicileri olan kişi başına düşen gelir,
dışa açıklık oranı, işgücü maliyetleri ve enflasyon oranı arasındaki ilişki
ekonometrik testler ile analiz edilmektedir. Analizler sonucu elde edilen
bulgulara göre; Engle-Granger eşbütünleşme testine göre değişkenler arasında uzun dönemli ilişki bulunmaktadır. FMOLS katsayı
tahmincisine göre enflasyon
ve işgücü maliyeti doğrudan yabancı sermaye yatırımlarını negatif yönde
etkilerken kişi başına düşen gelir pozitif yönde etkilemektedir. Toda-Yamamoto
nedensellik testi sonuçlarına göre ise dışa açıklık oranından doğrudan yabancı sermaye
yatırımlarına doğru tek yönlü Toda ve Yamamoto nedensellik ilişkisi
bulunmaktadır
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- ALTINTAŞ, H. (2007). Türkiye’de Doğrudan Yabancı Sermaye Girişi ve Dış Ticaret Arasındaki İlişkinin Ekonometrik Analizi: 1996-2007. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi 64-2.
- ALAGÖZ, M, ERDOĞAN, S ve TOPALLI, N. (2008). Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları ve Ekonomik Büyüme: Türkiye Deneyimi 1992-2007. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7(1):79-89.
- ALICI AKGÜÇ, A. ve UCAL, M.Ş. (2003), “ Foreign Direct Invesment, Export and Output Growth of Turkey: Causality Analysis”, Paper to be presented at the European Trade Study Group(ETSG) Fifth Annual Conference, Universidad Carlos III de Madrid, 11‐13 September 2003.
- ANBAR, A. ve SULEYMANLI, J. (2016).‘’Azerbaycan’da Doğrudan Yabancı Yatırımları Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesine Yönelik Bir Uygulama’’, İktisat ve Girişimcilik Üniversitesi Akademik Bakış Dergisi, Sayı 57.
- BARIŞIK, S. VE DEMİRCİOĞLU, E. (2006). Türkiye’de döviz kuru rejimi, konvertibilite, ihracat-ithalat ilişkisi (1980-2001). ZKÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 2(3), 71-84.
- BEVAN, A.A. ve ESTRİN, S. (2004), “The Determinants of Foreign Direct Investment into European Transiti¬on Economies”, Journal of Comparative Economics, Vol.32, 775-787.
- BOSWORTH, B. P., COLLİNS, S. M. and REİNHART, C. M. (1999). Capital Flows to Developing Economies: Implications for Saving and Investment. Brookings Papers on Economic Activity, 1999(1), 143-180.
- BÜYÜKŞALVARCI, A.(2007). Türkiye’de Doğrudan Yabancı Yatırımlar ve Bankacılık Sektörü Örneği (1990–2005). Yayınlanmamış doktora tezi, Selçuk Üniversitesi, Konya.
- BASU, P., C.CHAKRABORTY ve REAGLE, D. (2003). Liberalization, FDI and Growth in Developing Countries: A Panel Cointegration Approach”, Economic Inquiry, 41(3), 510‐516.
- BOSWORTH, B. ve COLLİNS, S. M. (1999). Capital Flows to Developing Economies: Implications for Saving and Invesment. Brookings Papers on Economic Activity,1, 143‐169.