TÜRKİYE’DE TEKNOLOJİ YATIRIMLARIN EKONOMİK BÜYÜME VE İHRACAT ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: SANAYİ 4.0 BAĞLAMINDA BİR UYGULAMA
Öz
Sanayi
devrimleriyle birlikte dünya ekonomisi; üretim, yatırım, rekabet, uluslararası
ticaret ve tüketim kalıpları yani kısaca mikro ve makro ekonomik örüntüleri
açısından önemli boyutlarda etkilenmiştir. Bu bağlamda çalışmada, dünyada
ekonomisinin en aktüel üretim stratejisi olan Sanayi 4.0 uygulamalarının
Türkiye ekonomisi özelinde değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Elde edilen
istatiksel bulgulara göre, Türkiye ekonomisi için emek yoğun malların toplam üretim
ve ihracat içindeki payı düşmesine rağmen, emek yoğun mal üretiminde uzmanlaşan
sektörler hala öncü sektörler olma niteliğini korumaktadır. Türkiye’nin uzun
süredir devam eden yapısal sorunları arasında yüksek katma değerli teknoloji
ürünlerinin üretim ve ihracat içerisinde payının düşük olması, Türkiye
ekonomisinin dördüncü sanayi devrime ne kadar hazır olduğunu göstermesi
açısından oldukça değerlidir. Eş bütünleşme sonucuna göre, teknoloji
gelişmenin ve inovasyonun belirleyicileri olarak kabul edilen yüksek teknolojili
ürün ihracatı, Ar-Ge harcamaları, patent sayısı ve Ar-Ge alanında istihdam
edilen personel sayısındaki artış ile ihracat ve ekonomik büyüme performansı
arasında uzun dönemde pozitif yönlü bir ilişki söz konusudur. Yani, bu
sektörlere yapılacak yatırımlar ihracat ve ekonomik büyüme performansını olumlu
yönde etkileyecektir. Sonuç olarak, Türkiye ekonomisinin teknoloji
yatırımlara ayırmış olduğu pay arttıkça bunun makro ekonomik göstergeler
üzerindeki yansıması pozitif yönlü olacaktır. Ancak henüz bu alanlara tahsis
edilen yatırımlar birçok ülke ekonomisine kıyasla düşük seviyelerdedir. Bu
üretim stratejisi, birçok parametrenin yanında özellikle katma değeri yüksek
ürünlerde rekabetçi olma konusunda Türkiye ekonomisini aşağıya çekmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- AĞIR, H. ve UTLU, S. (2011), Ar-Ge Harcamaları ile Ekonomik Büyüme Arasındaki Nedensellik İlişkisi: OECD Ülkeleri Örneği, 9. Bilgi, Ekonomi ve Yönetim Konferansı: 269-279.
- AKINCI M. ve SEVİNÇ H. (2013). Ar-Ge Harcamaları ile Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişki: 1990-2011 Türkiye Örneği. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 6(27):7-17.
- AKSOY S. (2017), Değişen Teknolojiler ve Sanayi 4.0: Endüstri 4,0’ı Anlamaya Dair Giriş, SAV Katkı, s. 34-44.
- BUJARİ, A., ve MARTÍNEZ, V. F., (2016). Technological Innovation and Economic Growth in Latin America. Revista Mexicana de Economía y Finanzas. Nueva Época/Mexican Journal of Economics and Finance, 11(2).
- JOHANSEN, S. (1988). Statistical analysis of cointegration vectors. Journal of Economics Dynamic and Control, 12(2-3), 231–254.
- JOHANSEN, S., & JUSELIUS, K. (1990). Maximum likelihood estimation and inference on cointegration with application to the demand of money. Oxford Bulletin of Economics and Statistics, 52(2), 169–210.
- JOHNSTON, J. and DİNARDO, J.; (1997). Econometric Methods, Fourth Edition, McGraw-Hill Companies, United States.
- GOEL, R.K., Payne J.E. ve Ram R. (2008). R&D Expenditures and U.S. Economic Growth: A Disaggregated Approach. Journal of Policy Modelling, 30:237-250.
- GRANGER, C. W. J. (1969) “Investigating causal relations by econometric models and cross-spectral methods”, Econometrica, 37, 424-438.
- KÖSE Z. ve YILDIRIM M. (2015). Ar-Ge Harcamaları ile Dış Ticaret Arasındaki İlişki Üzerine Ampirik Bir Analiz: Türkiye Örneği, Akademik Bakış Dergisi, Sayı: 52. ss. 2019-227