Christina Wilkins, Embodying Adaptation: Character and the Body, Birmingham, Palgrave Macmillan, 2022, 1. baskı, 178 s., ISBN: 978-3-031-08532-1.
Öz
Christina Wilkins’in Embodying Adaptation: Character and the Body (2022) adlı çalışması, uyarlama çalışmalarına beden merkezli bir perspektif getirerek karakter kavramını yeniden düşünmeye davet eden teorik bir incelemedir. Altı bölümden oluşan ve henüz Türkçeye çevrilmemiş olan kitap, uyarlamayı yalnızca metinlerarası bir aktarım ya da anlatısal dönüşüm olarak değil, oyuncunun bedeni, performans pratikleri ve izleyici algısı üzerinden kurulan çok katmanlı bir süreç olarak ele alır. Wilkins’in temel iddiası, karakterin uyarlama sürecinde sabit bir öz değil; beden aracılığıyla yeniden üretilen, dönüştürülen ve metin dışı unsurlarla melezleşen bir yapı olduğudur.
Çalışma, kuramsal referanslarını performans çalışmaları ve tiyatro literatüründen alsa da analitik olarak büyük ölçüde sinema ve televizyon oyunculuğu örneklerine dayanır. Bu yönüyle kitap, oyuncunun bedenini pasif bir “taşıyıcı” olarak değil, uyarlamanın anlam üretiminde etkin bir “üretici” olarak konumlandırır. Oyuncu bedeni, yıldız imajı, kültürel kodlar, toplumsal normlar ve ideolojik anlamlar gibi önceden yüklenmiş katmanlarla birlikte karakterin algılanışını ve yorumlanışını doğrudan etkiler.
Wilkins, uyarlama eleştirisinde sıklıkla merkezi bir yer tutan “sadakat” (fidelity) kavramını da eleştirel biçimde tartışmaya açar. Sadakatin çoğu zaman “öz”, “ruh” ya da “doğru temsil” gibi özcü varsayımlar üzerinden işletildiğini göstererek, bu refleksi reddetmekten ziyade bedenin değişken ve bağlamsal doğası üzerinden yeniden düşünmeyi önerir. Ayrıca typecasting, yıldız oyuncu bedeni ve stereotip gibi kavramları uyarlama bağlamında yeniden ele alır.
Kitabın en özgün katkılarından biri, oyuncu ve karakter arasındaki hiyerarşiyi sorgulayan charactor kavramıdır. Bu kavram, karakteri bağlama, bedene ve izleyici alımlamasına bağlı olarak sürekli dönüşen bir süreç olarak tanımlar. Sonuç olarak Wilkins’in çalışması, uyarlamayı metinsel sınırların ötesine taşıyarak bedenler arasında gerçekleşen kültürel, ideolojik ve estetik bir süreç olarak kavramsallaştıran güçlü bir teorik çerçeve sunar.
Anahtar Kelimeler
Christina Wilkins, Embodying Adaptation: Character and the Body, Birmingham, Palgrave Macmillan, 2022, 1st ed. 178 pp., ISBN: 978-3-031-08532-1.
Öz
Christina Wilkins’s Embodying Adaptation: Character and the Body (2022) is a theoretical study that invites a reconsideration of the concept of character by introducing a body-centred perspective to adaptation studies. Comprising six chapters and not yet translated into Turkish, the book approaches adaptation not merely as an intertextual transfer or a narrative transformation, but as a multi-layered process shaped through the actor’s body, performance practices, and audience perception. Wilkins’s central claim is that character in the process of adaptation is not a fixed essence; rather, it is a structure that is continually reproduced and transformed through the body and hybridised through the inclusion of extra-textual elements.
Although the study draws its theoretical references from performance studies and theatre scholarship, its analytical focus rests largely on examples from film and television acting. From this perspective, the book positions the actor’s body not as a passive “carrier” of character, but as an active “producer” of meaning within adaptation. The actor’s body, together with pre-inscribed layers such as star image, cultural codes, social norms, and ideological meanings, directly shapes how character is perceived and interpreted.
Wilkins also critically interrogates the concept of “fidelity,” which has long occupied a central position in adaptation criticism. By demonstrating how fidelity is frequently articulated through essentialist assumptions such as “essence,” “spirit,” or “correct representation,” she proposes not a wholesale rejection of this critical reflex, but rather a rethinking of it through the variable and contextual nature of the body. In addition, the book reconsiders concepts such as typecasting, the star body, and stereotype within the framework of adaptation.
One of the book’s most original contributions is the concept of charactor, which challenges the hierarchical distinction between actor and character. This concept defines character as a process that is continually transformed in relation to context, embodiment, and audience reception. Ultimately, Wilkins’s study offers a powerful theoretical framework that moves adaptation beyond textual boundaries, conceptualising it as a cultural, ideological, and aesthetic process that takes place between bodies.
Anahtar Kelimeler
