Teorik Makale
BibTex RIS Kaynak Göster

Modernizmin Bir Yansıması Olarak Akıllı Kentler, Uygulamaları ve Örnekleri

Yıl 2025, Cilt: 5 Sayı: 2, 100 - 124, 30.12.2025
https://doi.org/10.71284/sjissr.2025522
https://izlik.org/JA96BC75FZ

Öz

Kentlerin ortaya çıkışıı ve insanların kırsal alandan kentlere doğru yoğun göçlerle yerleşmeleri kentsel alanların yapısını ve işlevini birçok yönden etkilenmiştir. Kentlerde daha iyi ve gelişmiş bir hayat tarzıyla ilişkili olarak modern ilke ve uygulamalar kent mekânlarında ortaya çıkmıştır. Kent kaynaklarının verimli kullanılması, çevresel ve kentsel sürdürülebilirliğin gerçekleştirilmesi ile yaşam koşullarının iyileştirilmesi akıllı kent sistemleri ile de olanaklı hale gelmektedir. Teknoloji bu çerçevede kentin birçok alanında ön plan çıkmaktadır. Dijital teknolojilerin günümüzde akıllı kent sistemlerinin kurulmasında ve işlevsel hale gelmesinde büyük etkileri vardır. Günümüzde modern hayatın akıllı kent sistemleri ile doğrudan bir ilişkisi bulunmaktadır. Kentsel sürdürülebilirlik bu çerçevede teknolojiyle doğrudan ilgilidir. Çalışmada akıllı kent kavramı ile buna yönelik uygulamalar üzerinde durulmuştur. Akıllı kent olgusuna değinilmesi ile beraber kentsel kaynakların kullanımı ve yaşam kalitesinin iyileştirilmesine yönelik bilgi düzeylerinin artırılması amaçlanmıştır. Kentlerin nüfusun büyük bir bölümünün yaşadığı alanlar olması bu kapsamda çalışmanın önemini artırmıştır. Bu kapsamda kent kavramı, akılı kent olgusu, modern kent kavramı, akıllı kent uygulamalarının Dünyadaki ve Türkiye’deki örnekleri kentsel devamlılık ilkesi açısından değerlendirilmiştir. Çalışmada akıllı kent olgusunun son yıllarda yaygın bir hale geldiği ve kent alanlarının insanların beklenti ve ihtiyaçlarına göre dizayn edilmesi amacına yönelik politika ile planlamaların arttığı görülmektedir. Bu durum, zaman kaybının azaltılması ve kaynakların daha verimli kullanılması için teknolojik imkânların kentsel alanın daha fazla sağlıklaştırılması amacıyla kullanılmayan alanlarda da kullanılmasını gözler önüne sermektedir. Çalışmanın yöntemi akıllı kent kavramınn birçok yönüyle inclelenmesine ve modernizmle paralel bir şekilde gelişimine dayandırılmıştır.

Kaynakça

  • Akıllı Şehir, (2006). Dünyadan akıllı şehir örnekleri. 11.10.2024 tarihinde https://www.akillisehir.com/idet/4/31/amsterdam adresinden erişilmiştir.
  • Akpınar, M. T. (2022). Akıllı şehir mobil uygulamaları için teknoloji kabul model önerisi (Yayın No.744564) [Doktora tezi, Gazi Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Akşit, A. (2018). Postmodern yerleşmelere doğru: Akıllı kentler towards postmodern settlements: Smart Cities. GSI Journals Serie C: Advancements in Information Sciences and Technologies, 1(1), 1-11.
  • Aldemir, A. A. (2018). Geleneksel şehir sistemlerinin akıllı şehir sistemlerine geçiş süreçlerinin yönetilmesi (Yayın No.522516) [Yüksek lisans tezi, Bahçeşehir Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Alevok İzci, N., & Akkuş, B. (2017). Modernizm, postmodernizm ve Türkiye’de kamu yönetiminde uygulamaları. Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6, 309-324.
  • Altun, F. (2021). Modernite ve modernizm: Batı-içi bir tartışma. İbn Haldun Çalışmaları Dergisi, 6(2), 95-120.
  • Amsterdam Smart City, (2022, November, 14). Amsterdam smart city:A world leader in smart city development. 08.07.2025 tarihinde https://www-beesmart-city.translate.goog/en/smart-city-blog/smart-city-portrait-amsterdam?_x_tr_sl=en&_x_tr_tl=tr&_x_tr_hl=tr&_x_tr_pto=tc adresinden erişilmiştir.
  • Armağan, V. (2018). Bilgi toplumunda akıllı şehirler ve katılımcı yurttaşlık (Yayın No.525638) [Doktora tezi, Gazi Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Arslan, M. (2024). Belediye birliklerinin akıllı şehircilik faaliyetleri: Türkiye, Almanya ve Hollanda örneklerinin incelenmesi. TESAM Akademi Dergisi, 11(1), 169-211.
  • Ateş, M., & Erinsel Önder, D. (2019). ‘Akıllı şehir’ kavramı ve dönüşen anlamı bağlamında eleştiriler. Megaron, 14(1), 41-50.
  • Avcı, E. (2024). Akıllı şehirler için üretken yapay zekâ kavramsal çerçevesi. Kent Akademisi, 17(5), 1654-1675.
  • Batu, M., & Tos, O. (2017). Tüketim kültürü odağında modernizm ve postmodernizmin karşılaştırılması. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 5(2), 991-1023.
  • Berkani, A., & Köymen, E. (2023). The role of city information modeling (CIM) in design and development of smart cities: The case of Amsterdam. PLANARCH - Design and Planning Research, 7(2), 163-170.
  • Bozlağan, R. (2005). Sürdürülebilir gelişme düşüncesinin tarihsel arka planı. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi, (50), 1011-1028.
  • Bulut, A., & Adıgüzel, Ş. (2023). Akıllı kent yaklaşımı ve büyükşehir belediyelerinde uygulama imkânları: Gaziantep ve Hatay Büyükşehir Belediyeleri örnekleri. Uluslararası Akademik Birikim Dergisi, 6(2), 196-218.
  • Bursa 3 Boyutlu Mobil Turizm Atlası, (2024, October, 11). 08.07.2025 tarihinde https://www.bursa.bel.tr/haber/buyuksehirden-bursa-3-boyutlu-mobil-turizm-atlasi-projesi-13601 adresinden erişilmiştir.
  • Candan, H., & Erol Maltaş, A. (2016). Karaman kent dinamiklerinin çevresel duyarlılık düzeylerinin belirlenmesine yönelik bir araştırma. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(1), 94-112.
  • Candan, H., Oktay, E., Maltaş Erol, A., Kaya, T. P. (2018). Kent estetik kurullarının işlevselliğine yönelik karşılaştırmalı bir araştırma ve Karaman için bir model önerisi. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 20(35), 36-48.
  • Candan, H., Oktay, E., & Sürmeli, İ. (2018). Sanayileşme ve göç olgusunun kent planları üzerine etkisi: Karaman Örneği. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(60), 868-879.
  • Childe, G. (1950). The urban revolution. The Town Planning Review, 21(1), 3-17.
  • Chun, C. C., Sue Ching, J., & Ming-Kuang, C. (2021). Provincialising smart urbanism in Taipei: The smart city as a strategy for urban regime transition. Urban Studies, 58(3), 559-580.
  • Cömertler, S., & Cömertler, N. (2021). Akıllı kentlerde çevresel, sosyal ve ekonomik sürdürülebilirlik, Kopenhag örneği. Journal of Architectural Sciences and Applications, 6(1), 317-333.
  • Çakıcı, K., & Kızılboğa Özaslan, R. (2021). Birleşmiş Milletler 2030 sürdürülebilir kalkınma amaçlarının akıllı kent uygulamalarındaki karşılığı: İstanbul Büyükşehir Belediyesi örneği. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12(2), 209-233.
  • Çelikbilek, A. (2017). Modern kentlerin yaratılmış güzellik algısı: Türkiye’deki inşaat sektörünün modernizm pazarlaması üzerine bir inceleme. Medeniyet Sanat, İMÜ Sanat, Tasarım ve Mimarlık Fakültesi Dergisi, 3(1), 79-103.
  • Çetin, M., & Çiftçi, Ç. (2019). Literatüre göre dünya ve ülkemizden örneklerle akıllı kent kavramının irdelenmesi. Ulusal Çevre Bilimleri Araştırma Dergisi, 2(3), 134-143.
  • Dal, M., & Özdemir, Y. (2020). Dijital çağda neden bir kent sürdürülebilir akıllı şehir olmalıdır?. Uluslararası Doğu Anadolu Fen Mühendislik ve Tasarım Dergisi, 2(2), 205-215.
  • Doruk, B. (2022). Teknoloji ile bütünleşen şehirlerde akıllı şehir yönetiminin analizi (Yayın No.732241) [Yüksek lisans tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Dutta, A. B. (2019, October, 11). Finland: A case study in creating smart cities. 08.07.2025 tarihinde https://www.stirworld.com/think-opinions-finland-a-case-study-in-creating-smart-cities adresinden erişilmiştir.
  • Erkek, S. (2017). ‘Akıllı şehircilik’ anlayışı ve belediyelerin inovatif uygulamaları. Medeniyet ve Toplum Dergisi, 1(1), 55-72.
  • Ferrer, J. R. (2017). Barcelona’s smart city vision: An opportunity for transformation. The Journal of Field Actions, 16, 70-75.
  • Frost & Sullivan. (2024, October, 11). Smart cities frost and sullivan value proposition. 08.07.2025 tarihinde https://www.frost.com/wp-content/uploads/2019/01/SmartCities.pdf adresinden erişilmiştir.
  • Göksoy Sevinçli, B. (2023). Akıllı kent uygulamalarına yönelik ölçek geliştirme ve geçerlik çalışması. Kent Akademisi Dergisi, 16(3), 1497-1524.
  • Güleç Solak, S., & Görmez, K. (2017). Kentte mekân kimlik etkileşimine dair bir çözümleme. Paradoks Ekonomi Sosyoloji ve Politika Dergisi, 13(1), 47-64.
  • Gürcan, C., & Açıksöz, S. (2023). Akıllı atık yönetimi ve örnek uygulamalar. Kent Akademisi Dergisi, 16(1), 577-594.
  • Güroğlu Ağdaş, M. (2024). Yaşanabilir kent kavramını sosyal sürdürülebilirlik çerçevesinde yeniden düşünmek: Lüleburgaz kenti örneğinde bir değerlendirme (Yayın No. 887295) [Doktora tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Gürsoy, O. (2019). Akıllı kent yaklaşımı ve Türkiye’deki büyükşehirler için uygulama imkânları (Yayın No.536911) [Yüksek lisans tezi, Hacettepe Üniversitesi] YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Herzberg, C. (2017). Akıllı şehirler dijital ülkeler (N. Özata, Çev.). Optimist Kitap.
  • İncedere, L. (2023). Modernizmden postmodernizme kentsel mekân. International Social Sciences Studies Journal, 9(111), 6840-6847.
  • Kafalı, F. (2023). Akıllı şehir endeks modelinin kurgulanması ve uygulanabilirliğinin irdelenmesi (Yayın No.833128)[Doktora tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Karakurt, E. (2006). Kentsel mekânı düzenleme önerileri: Modern kent planlama anlayışı ve postmodern kent planlama anlayışı. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, (26), 1-25.
  • Karayılmaz, C., & Özker, A. N. (2020). Kamusal nitelikli özel malların sunumunda akıllı şehirler olgusu: Akıllı şehir uygulamalarında küresel değişimler. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 22(38), 82-100.
  • Kaya Altan, İ., & Gökgür, P. (2019). “Akıllı şehir” kavramının orta ölçekli şehirlerin gelişmesindeki araçsallığı. Artium, 7(2), 115-123.
  • Kaya, Ş. (2024). Akıllı kent uygulamalarının kent kimliğinde ortaya çıkardığı dönüşüm: Amsterdam örneği (Yayın No.861732)[Doktora tezi, Sakarya Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Kaypak, Ş. (2013). Modernizmden postmodernizme değişen kentleşme. Küresel İktisat ve İşletme Çalışmaları Dergisi, 2(4), 80-95.
  • Kemeç, A. (2021). Akıllı kent uygulamaları: Antalya Büyükşehir Belediyesi örneği (Yayın No.710082) [Doktora tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Kemeç, A. (2023). Sıfırdan akıllı bir kent yaratmak ütopya mı? Distopya mı?, Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(2), 321-340.
  • Kılınç, A. (2019). Akıllı kent: Öğreten kentlerden öğrenen kentlilere. Gaziantep University Journal of Social Sciences, 18(3), 1101-1112.
  • Kılınç Gül, Ç., & Alkan Meşhur, F. (2023). Modernizmden postmodernizme geçiş sürecinde kentsel kimlik ve mekânın değişen anlamı. Eksen Dokuz Eylül Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Dergisi, 4(2), 104-123.
  • Kiraz, S. (2020). Frankfurt Okulu ve romantizmin modernizm eleştirisi temelinde bir gelecek projeksiyonu: Modernizm ve toplumsal değişme. JOMOPS, 1(1), 21-29.
  • Kocakaya, K., & Taylan, E. (2020). 22@Barcelona projesi analizi; Bandırma ölçeğinde uygulanabilirliği. Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Uygulamaları Dergisi, 3(1), 71-93.
  • Kocaman, M. S. (2020). Akıllı şehir kriterleri ile akıllı kampüs indeksi oluşturulması. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 2(3), 1-6.
  • Kortan Saraçoğlu, I., & Saraçoğlu, S. (2023). Sürdürülebilir kalkınma ve sağlık: Türkiye üzerine bölgesel bir değerlendirme. Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 58(1), 667-688.
  • Kourtit, K., Nijkamp, P., & Arribas, D. (2012). Smart cities in perspective-a comparative European study by means of self-organizing maps. Innovation: The European Journal of Social Science Research, 25(2), 229-246.
  • Köseoğlu, Ö., & Demirci, Y. (2018). Akıllı şehirler ve yerel sorunların çözümünde yenilikçi teknolojilerin kullanımı. Uluslararası Politik Araştırmalar Dergisi, 4(2), 40-57.
  • Laleoğlu, B. (2021). Akıllı şehirler, değişen şehir yönetimi ve Türkiye. SETA Yayınları.
  • Macke, J., Casagrande, R. M., Sarate, J. A. R., & Silva, K. A. (2018). Smart city and quality of life: citizens’ perception in a Brazilian case study. Journal of Cleaner Production, 182, 717-726.
  • Madden, D. J. (2012). City becoming world: Nancy, Lefebvre and the global-urban imagination. Environment and Planning D Society and Space, 30(5), 772-787.
  • Memiş, L. (2017). Akıllı teknolojiler, akıllı kentler ve belediyelerde dönüşüm. Yasama Dergisi, (36), 66-92.
  • Memiş, L., & Babaoğlu, C. (2018). Kentleri akıllandıran yollar: Akıllı kentler üzerine bir değerlendirme. Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10(4), 151-157.
  • Mirghaemi, S. A. (2019). Akıllı kentler üzerine bir inceleme: Türkiye örneği. Beykent Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi, 12(2), 37-46.
  • Mosannehzadeh, F., & Vettorato, D. (2014). Defining smart city: A conceptual framework based on keyword analysis. TeMA - Journal of Land Use, Mobility and Environment, Special Issue, 683-694.
  • Mumford, L. (1961). The city in history. Its origins, its transformations, and its prospects. Harcourt.
  • Naiboğlu, N. (2019). Kentleşmenin kökeni Mezopotamya’da ilk kentler. MSGSÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 3(20), 211-224.
  • Nam, T., & Pardo, T. A. (2014). The changing face of a city government: A case study of Philly311. Government Information Quarterly, 31, 1-9.
  • Nohutçu, A., & Akpınar, A. (2022). Türkiye’de yerel yönetimler akıllı şehirler için ne kadar hazır?: Politika belgeleri üzerinden bir inceleme. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 48, 1-21.
  • Ölmez, M., & Bayrak, B. (2025). Doğal afetler sonrası sürdürülebilir bir akıllı kent planlamasında yerel yönetişimin rolü: Tokyo kent örneği ve Malatya’nın akıllı kent planlamasına öneriler. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 27(48), 185-209.
  • Örselli, E., & Akbay, C. (2019). Teknoloji ve kent yaşamında dönüşüm: Akıllı kentler. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 2(1), 228-241.
  • Örselli, E., & Dinçer, S. (2019). Akıllı kentleri anlamak: Konya ve Barcelona üzerinden bir değerlendirme. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 2(1), 90-110.
  • Özışık Yapıcı, O. (2022). Akıllı şehir kapsamında Bursa’nın akıllı turizm uygulamalarının değerlendirilmesi: GoBursa örneği. Journal of Tourism Intelligence and Smartness, 5(1), 38-49.
  • Özkan, N. A. Ş. (2022). Belediye hizmetlerinin sunumu bağlamında akıllı şehirler: Çanakkale Belediyesi örneği (Yayın No.744882)[Yüksek lisans tezi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Öztopcu, A., & Salman, A. (2019). Sürdürülebilir kalkınmada akıllı kentler. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, 41, 167-188.
  • Partigöç, N. S. (2023). Sürdürülebilir kentsel planlama süreçlerinde akıllı şehir yaklaşımının rolü. Çevre, Şehir ve İklim Dergisi, (3), 174-189.
  • Pekküçükşen, Ş., Güleç Solak, S., & Oktay, E. (2018). Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Öğrencilerinin Karaman kent algısı. Turkish Studies Economics, Finance and Politics, 13(14), 153-174.
  • Sarıgül, M. M. (2022). Yapay zekâ teknolojilerinin akıllı şehirlerdeki uygulamalarına yönelik bir araştırma: Konya ili örneği (Yayın No.743069)[Yüksek lisans tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Sınmaz, S. (2013). Yeni gelişen planlama yaklaşımları çerçevesinde akıllı yerleşme kavramı ve temel ilkeleri. MEGARON, 8(2), 76-86.
  • Şahin, A., & Yılmaz, F. H. (2019). Akıllı kent uygulamaları: Stockholm ve Bursa üzerinden bir değerlendirme. International Journal of Social and Humanities Sciences Research, 6(43), 2897-2915.
  • Tamer, H. Y. (2022). Akıllı şehirlerde veri yönetimi yaklaşımları. Abant Sosyal Bilimler Dergisi, 22(2), 519-534.
  • Tekeli, İ. (2011). Kent, kentli hakları, kentleşme ve kentsel dönüşüm. Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
  • Uğurlu, Ö. (2010). Kentlerin tarihsel gelişimi. Türkiye perspektifinden kent sosyolojisi çalışmaları, Ö. Uğurlu, N. Ş. Pınarcıoğlu, A. Kanbak & M. Şiriner (Editörler), Türkiye Perspektifinden Kent Sosyolojisi Çalışmaları içinde (ss:25-69). Örgün Yayınevi.
  • Ulusoy, M. (2017). Akıllı şehirler (Yayın No.496002) [Yüksek lisans tezi, İstanbul Bilgi Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • United Nations, (2019, December, 22). World urbanization prospects 2018 revision. 09.10.2025 tarihinde https://www.un.org/en/desa/2018-revision-world-urbanization-prospects adresinden erişilmiştir.
  • Uzer, O., & Özaslan, A. (2023). Bursa ve Antalya’nın akıllı kentiçi ulaşım denemeleri. Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Uygulamaları Dergisi, 6(2), 238-252.
  • Varol, Ç. (2017). Sürdürülebilir gelişmede akıllı kent yaklaşımı: Ankara’daki belediyelerin uygulamaları. Çağdaş Yerel Yönetimler, 26(1), 43-58.
  • Yalçın, E. (2023). Modern ve postmodern kent. Toplum, Ekonomi ve Yönetim Dergisi, 4(1), 163-180.
  • Yayman Ataseven, S. (2018). Modernizmin sanatsal ve toplumsal gelişimi. Jass Studies-The Journal of Academic Social Science Studies, (68), 173-182.
  • Yıldırım, A. (2022). Kentlerin sürdürülebilirliğinin sağlanmasında akıllı kent uygulamalarının rolü. YDÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 15(1), 97-123.
  • Yılmaz, M. (2021). Akıllı kent uygulamalarının yeşil ekonomi açısından değerlendirilmesi. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 6(12), 228-239.
  • Yimsek, F. S., & Yakar, M. (2023). Akıllı kentlere genel bir bakış. Türkiye Arazi Yönetimi Dergisi, 5(1), 49-56.

Smart Cities as A Reflection of Modernism, Their Applications And Examples

Yıl 2025, Cilt: 5 Sayı: 2, 100 - 124, 30.12.2025
https://doi.org/10.71284/sjissr.2025522
https://izlik.org/JA96BC75FZ

Öz

The emergence of cities and the massive migration of people from rural areas to urban areas have affected the structure and function of urban areas in many ways. Modern principles and practices have emerged in urban spaces, related to a better and more developed lifestyle. Efficient use of urban resources, achieving environmental and urban sustainability, and improving living conditions are also made possible by smart city systems. Technology is at the forefront in many areas of the city within this framework. Digital technologies have a significant impact on the establishment and operationalization of smart city systems today. Modern life is directly related to smart city systems. Urban sustainability, in this context, is directly related to technology. This study focuses on the concept of the smart city and its related applications. By addressing the smart city phenomenon, the aim is to increase knowledge about the use of urban resources and improving quality of life. The fact that cities are areas where a large portion of the population lives has increased the importance of this study. In this context, the concept of the city, the smart city phenomenon, the concept of the modern city, and examples of smart city applications from around the world and in Turkey are evaluated in terms of the principle of urban continuity. The study demonstrates that the smart city phenomenon has become widespread in recent years, and that policies and plans aimed at designing urban spaces in accordance with people's expectations and needs have increased. This demonstrates the importance of utilizing technological resources in underutilized areas to further enhance urban health, reduce time loss, and utilize resources more efficiently. The study's methodology is based on examining the concept of the smart city in its many facets and its evolution parallel to modernism.

Kaynakça

  • Akıllı Şehir, (2006). Dünyadan akıllı şehir örnekleri. 11.10.2024 tarihinde https://www.akillisehir.com/idet/4/31/amsterdam adresinden erişilmiştir.
  • Akpınar, M. T. (2022). Akıllı şehir mobil uygulamaları için teknoloji kabul model önerisi (Yayın No.744564) [Doktora tezi, Gazi Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Akşit, A. (2018). Postmodern yerleşmelere doğru: Akıllı kentler towards postmodern settlements: Smart Cities. GSI Journals Serie C: Advancements in Information Sciences and Technologies, 1(1), 1-11.
  • Aldemir, A. A. (2018). Geleneksel şehir sistemlerinin akıllı şehir sistemlerine geçiş süreçlerinin yönetilmesi (Yayın No.522516) [Yüksek lisans tezi, Bahçeşehir Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Alevok İzci, N., & Akkuş, B. (2017). Modernizm, postmodernizm ve Türkiye’de kamu yönetiminde uygulamaları. Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6, 309-324.
  • Altun, F. (2021). Modernite ve modernizm: Batı-içi bir tartışma. İbn Haldun Çalışmaları Dergisi, 6(2), 95-120.
  • Amsterdam Smart City, (2022, November, 14). Amsterdam smart city:A world leader in smart city development. 08.07.2025 tarihinde https://www-beesmart-city.translate.goog/en/smart-city-blog/smart-city-portrait-amsterdam?_x_tr_sl=en&_x_tr_tl=tr&_x_tr_hl=tr&_x_tr_pto=tc adresinden erişilmiştir.
  • Armağan, V. (2018). Bilgi toplumunda akıllı şehirler ve katılımcı yurttaşlık (Yayın No.525638) [Doktora tezi, Gazi Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Arslan, M. (2024). Belediye birliklerinin akıllı şehircilik faaliyetleri: Türkiye, Almanya ve Hollanda örneklerinin incelenmesi. TESAM Akademi Dergisi, 11(1), 169-211.
  • Ateş, M., & Erinsel Önder, D. (2019). ‘Akıllı şehir’ kavramı ve dönüşen anlamı bağlamında eleştiriler. Megaron, 14(1), 41-50.
  • Avcı, E. (2024). Akıllı şehirler için üretken yapay zekâ kavramsal çerçevesi. Kent Akademisi, 17(5), 1654-1675.
  • Batu, M., & Tos, O. (2017). Tüketim kültürü odağında modernizm ve postmodernizmin karşılaştırılması. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 5(2), 991-1023.
  • Berkani, A., & Köymen, E. (2023). The role of city information modeling (CIM) in design and development of smart cities: The case of Amsterdam. PLANARCH - Design and Planning Research, 7(2), 163-170.
  • Bozlağan, R. (2005). Sürdürülebilir gelişme düşüncesinin tarihsel arka planı. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi, (50), 1011-1028.
  • Bulut, A., & Adıgüzel, Ş. (2023). Akıllı kent yaklaşımı ve büyükşehir belediyelerinde uygulama imkânları: Gaziantep ve Hatay Büyükşehir Belediyeleri örnekleri. Uluslararası Akademik Birikim Dergisi, 6(2), 196-218.
  • Bursa 3 Boyutlu Mobil Turizm Atlası, (2024, October, 11). 08.07.2025 tarihinde https://www.bursa.bel.tr/haber/buyuksehirden-bursa-3-boyutlu-mobil-turizm-atlasi-projesi-13601 adresinden erişilmiştir.
  • Candan, H., & Erol Maltaş, A. (2016). Karaman kent dinamiklerinin çevresel duyarlılık düzeylerinin belirlenmesine yönelik bir araştırma. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(1), 94-112.
  • Candan, H., Oktay, E., Maltaş Erol, A., Kaya, T. P. (2018). Kent estetik kurullarının işlevselliğine yönelik karşılaştırmalı bir araştırma ve Karaman için bir model önerisi. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 20(35), 36-48.
  • Candan, H., Oktay, E., & Sürmeli, İ. (2018). Sanayileşme ve göç olgusunun kent planları üzerine etkisi: Karaman Örneği. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(60), 868-879.
  • Childe, G. (1950). The urban revolution. The Town Planning Review, 21(1), 3-17.
  • Chun, C. C., Sue Ching, J., & Ming-Kuang, C. (2021). Provincialising smart urbanism in Taipei: The smart city as a strategy for urban regime transition. Urban Studies, 58(3), 559-580.
  • Cömertler, S., & Cömertler, N. (2021). Akıllı kentlerde çevresel, sosyal ve ekonomik sürdürülebilirlik, Kopenhag örneği. Journal of Architectural Sciences and Applications, 6(1), 317-333.
  • Çakıcı, K., & Kızılboğa Özaslan, R. (2021). Birleşmiş Milletler 2030 sürdürülebilir kalkınma amaçlarının akıllı kent uygulamalarındaki karşılığı: İstanbul Büyükşehir Belediyesi örneği. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12(2), 209-233.
  • Çelikbilek, A. (2017). Modern kentlerin yaratılmış güzellik algısı: Türkiye’deki inşaat sektörünün modernizm pazarlaması üzerine bir inceleme. Medeniyet Sanat, İMÜ Sanat, Tasarım ve Mimarlık Fakültesi Dergisi, 3(1), 79-103.
  • Çetin, M., & Çiftçi, Ç. (2019). Literatüre göre dünya ve ülkemizden örneklerle akıllı kent kavramının irdelenmesi. Ulusal Çevre Bilimleri Araştırma Dergisi, 2(3), 134-143.
  • Dal, M., & Özdemir, Y. (2020). Dijital çağda neden bir kent sürdürülebilir akıllı şehir olmalıdır?. Uluslararası Doğu Anadolu Fen Mühendislik ve Tasarım Dergisi, 2(2), 205-215.
  • Doruk, B. (2022). Teknoloji ile bütünleşen şehirlerde akıllı şehir yönetiminin analizi (Yayın No.732241) [Yüksek lisans tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Dutta, A. B. (2019, October, 11). Finland: A case study in creating smart cities. 08.07.2025 tarihinde https://www.stirworld.com/think-opinions-finland-a-case-study-in-creating-smart-cities adresinden erişilmiştir.
  • Erkek, S. (2017). ‘Akıllı şehircilik’ anlayışı ve belediyelerin inovatif uygulamaları. Medeniyet ve Toplum Dergisi, 1(1), 55-72.
  • Ferrer, J. R. (2017). Barcelona’s smart city vision: An opportunity for transformation. The Journal of Field Actions, 16, 70-75.
  • Frost & Sullivan. (2024, October, 11). Smart cities frost and sullivan value proposition. 08.07.2025 tarihinde https://www.frost.com/wp-content/uploads/2019/01/SmartCities.pdf adresinden erişilmiştir.
  • Göksoy Sevinçli, B. (2023). Akıllı kent uygulamalarına yönelik ölçek geliştirme ve geçerlik çalışması. Kent Akademisi Dergisi, 16(3), 1497-1524.
  • Güleç Solak, S., & Görmez, K. (2017). Kentte mekân kimlik etkileşimine dair bir çözümleme. Paradoks Ekonomi Sosyoloji ve Politika Dergisi, 13(1), 47-64.
  • Gürcan, C., & Açıksöz, S. (2023). Akıllı atık yönetimi ve örnek uygulamalar. Kent Akademisi Dergisi, 16(1), 577-594.
  • Güroğlu Ağdaş, M. (2024). Yaşanabilir kent kavramını sosyal sürdürülebilirlik çerçevesinde yeniden düşünmek: Lüleburgaz kenti örneğinde bir değerlendirme (Yayın No. 887295) [Doktora tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Gürsoy, O. (2019). Akıllı kent yaklaşımı ve Türkiye’deki büyükşehirler için uygulama imkânları (Yayın No.536911) [Yüksek lisans tezi, Hacettepe Üniversitesi] YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Herzberg, C. (2017). Akıllı şehirler dijital ülkeler (N. Özata, Çev.). Optimist Kitap.
  • İncedere, L. (2023). Modernizmden postmodernizme kentsel mekân. International Social Sciences Studies Journal, 9(111), 6840-6847.
  • Kafalı, F. (2023). Akıllı şehir endeks modelinin kurgulanması ve uygulanabilirliğinin irdelenmesi (Yayın No.833128)[Doktora tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Karakurt, E. (2006). Kentsel mekânı düzenleme önerileri: Modern kent planlama anlayışı ve postmodern kent planlama anlayışı. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, (26), 1-25.
  • Karayılmaz, C., & Özker, A. N. (2020). Kamusal nitelikli özel malların sunumunda akıllı şehirler olgusu: Akıllı şehir uygulamalarında küresel değişimler. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 22(38), 82-100.
  • Kaya Altan, İ., & Gökgür, P. (2019). “Akıllı şehir” kavramının orta ölçekli şehirlerin gelişmesindeki araçsallığı. Artium, 7(2), 115-123.
  • Kaya, Ş. (2024). Akıllı kent uygulamalarının kent kimliğinde ortaya çıkardığı dönüşüm: Amsterdam örneği (Yayın No.861732)[Doktora tezi, Sakarya Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Kaypak, Ş. (2013). Modernizmden postmodernizme değişen kentleşme. Küresel İktisat ve İşletme Çalışmaları Dergisi, 2(4), 80-95.
  • Kemeç, A. (2021). Akıllı kent uygulamaları: Antalya Büyükşehir Belediyesi örneği (Yayın No.710082) [Doktora tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Kemeç, A. (2023). Sıfırdan akıllı bir kent yaratmak ütopya mı? Distopya mı?, Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(2), 321-340.
  • Kılınç, A. (2019). Akıllı kent: Öğreten kentlerden öğrenen kentlilere. Gaziantep University Journal of Social Sciences, 18(3), 1101-1112.
  • Kılınç Gül, Ç., & Alkan Meşhur, F. (2023). Modernizmden postmodernizme geçiş sürecinde kentsel kimlik ve mekânın değişen anlamı. Eksen Dokuz Eylül Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Dergisi, 4(2), 104-123.
  • Kiraz, S. (2020). Frankfurt Okulu ve romantizmin modernizm eleştirisi temelinde bir gelecek projeksiyonu: Modernizm ve toplumsal değişme. JOMOPS, 1(1), 21-29.
  • Kocakaya, K., & Taylan, E. (2020). 22@Barcelona projesi analizi; Bandırma ölçeğinde uygulanabilirliği. Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Uygulamaları Dergisi, 3(1), 71-93.
  • Kocaman, M. S. (2020). Akıllı şehir kriterleri ile akıllı kampüs indeksi oluşturulması. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 2(3), 1-6.
  • Kortan Saraçoğlu, I., & Saraçoğlu, S. (2023). Sürdürülebilir kalkınma ve sağlık: Türkiye üzerine bölgesel bir değerlendirme. Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 58(1), 667-688.
  • Kourtit, K., Nijkamp, P., & Arribas, D. (2012). Smart cities in perspective-a comparative European study by means of self-organizing maps. Innovation: The European Journal of Social Science Research, 25(2), 229-246.
  • Köseoğlu, Ö., & Demirci, Y. (2018). Akıllı şehirler ve yerel sorunların çözümünde yenilikçi teknolojilerin kullanımı. Uluslararası Politik Araştırmalar Dergisi, 4(2), 40-57.
  • Laleoğlu, B. (2021). Akıllı şehirler, değişen şehir yönetimi ve Türkiye. SETA Yayınları.
  • Macke, J., Casagrande, R. M., Sarate, J. A. R., & Silva, K. A. (2018). Smart city and quality of life: citizens’ perception in a Brazilian case study. Journal of Cleaner Production, 182, 717-726.
  • Madden, D. J. (2012). City becoming world: Nancy, Lefebvre and the global-urban imagination. Environment and Planning D Society and Space, 30(5), 772-787.
  • Memiş, L. (2017). Akıllı teknolojiler, akıllı kentler ve belediyelerde dönüşüm. Yasama Dergisi, (36), 66-92.
  • Memiş, L., & Babaoğlu, C. (2018). Kentleri akıllandıran yollar: Akıllı kentler üzerine bir değerlendirme. Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10(4), 151-157.
  • Mirghaemi, S. A. (2019). Akıllı kentler üzerine bir inceleme: Türkiye örneği. Beykent Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi, 12(2), 37-46.
  • Mosannehzadeh, F., & Vettorato, D. (2014). Defining smart city: A conceptual framework based on keyword analysis. TeMA - Journal of Land Use, Mobility and Environment, Special Issue, 683-694.
  • Mumford, L. (1961). The city in history. Its origins, its transformations, and its prospects. Harcourt.
  • Naiboğlu, N. (2019). Kentleşmenin kökeni Mezopotamya’da ilk kentler. MSGSÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 3(20), 211-224.
  • Nam, T., & Pardo, T. A. (2014). The changing face of a city government: A case study of Philly311. Government Information Quarterly, 31, 1-9.
  • Nohutçu, A., & Akpınar, A. (2022). Türkiye’de yerel yönetimler akıllı şehirler için ne kadar hazır?: Politika belgeleri üzerinden bir inceleme. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 48, 1-21.
  • Ölmez, M., & Bayrak, B. (2025). Doğal afetler sonrası sürdürülebilir bir akıllı kent planlamasında yerel yönetişimin rolü: Tokyo kent örneği ve Malatya’nın akıllı kent planlamasına öneriler. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 27(48), 185-209.
  • Örselli, E., & Akbay, C. (2019). Teknoloji ve kent yaşamında dönüşüm: Akıllı kentler. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 2(1), 228-241.
  • Örselli, E., & Dinçer, S. (2019). Akıllı kentleri anlamak: Konya ve Barcelona üzerinden bir değerlendirme. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 2(1), 90-110.
  • Özışık Yapıcı, O. (2022). Akıllı şehir kapsamında Bursa’nın akıllı turizm uygulamalarının değerlendirilmesi: GoBursa örneği. Journal of Tourism Intelligence and Smartness, 5(1), 38-49.
  • Özkan, N. A. Ş. (2022). Belediye hizmetlerinin sunumu bağlamında akıllı şehirler: Çanakkale Belediyesi örneği (Yayın No.744882)[Yüksek lisans tezi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Öztopcu, A., & Salman, A. (2019). Sürdürülebilir kalkınmada akıllı kentler. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, 41, 167-188.
  • Partigöç, N. S. (2023). Sürdürülebilir kentsel planlama süreçlerinde akıllı şehir yaklaşımının rolü. Çevre, Şehir ve İklim Dergisi, (3), 174-189.
  • Pekküçükşen, Ş., Güleç Solak, S., & Oktay, E. (2018). Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Öğrencilerinin Karaman kent algısı. Turkish Studies Economics, Finance and Politics, 13(14), 153-174.
  • Sarıgül, M. M. (2022). Yapay zekâ teknolojilerinin akıllı şehirlerdeki uygulamalarına yönelik bir araştırma: Konya ili örneği (Yayın No.743069)[Yüksek lisans tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • Sınmaz, S. (2013). Yeni gelişen planlama yaklaşımları çerçevesinde akıllı yerleşme kavramı ve temel ilkeleri. MEGARON, 8(2), 76-86.
  • Şahin, A., & Yılmaz, F. H. (2019). Akıllı kent uygulamaları: Stockholm ve Bursa üzerinden bir değerlendirme. International Journal of Social and Humanities Sciences Research, 6(43), 2897-2915.
  • Tamer, H. Y. (2022). Akıllı şehirlerde veri yönetimi yaklaşımları. Abant Sosyal Bilimler Dergisi, 22(2), 519-534.
  • Tekeli, İ. (2011). Kent, kentli hakları, kentleşme ve kentsel dönüşüm. Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
  • Uğurlu, Ö. (2010). Kentlerin tarihsel gelişimi. Türkiye perspektifinden kent sosyolojisi çalışmaları, Ö. Uğurlu, N. Ş. Pınarcıoğlu, A. Kanbak & M. Şiriner (Editörler), Türkiye Perspektifinden Kent Sosyolojisi Çalışmaları içinde (ss:25-69). Örgün Yayınevi.
  • Ulusoy, M. (2017). Akıllı şehirler (Yayın No.496002) [Yüksek lisans tezi, İstanbul Bilgi Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
  • United Nations, (2019, December, 22). World urbanization prospects 2018 revision. 09.10.2025 tarihinde https://www.un.org/en/desa/2018-revision-world-urbanization-prospects adresinden erişilmiştir.
  • Uzer, O., & Özaslan, A. (2023). Bursa ve Antalya’nın akıllı kentiçi ulaşım denemeleri. Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Uygulamaları Dergisi, 6(2), 238-252.
  • Varol, Ç. (2017). Sürdürülebilir gelişmede akıllı kent yaklaşımı: Ankara’daki belediyelerin uygulamaları. Çağdaş Yerel Yönetimler, 26(1), 43-58.
  • Yalçın, E. (2023). Modern ve postmodern kent. Toplum, Ekonomi ve Yönetim Dergisi, 4(1), 163-180.
  • Yayman Ataseven, S. (2018). Modernizmin sanatsal ve toplumsal gelişimi. Jass Studies-The Journal of Academic Social Science Studies, (68), 173-182.
  • Yıldırım, A. (2022). Kentlerin sürdürülebilirliğinin sağlanmasında akıllı kent uygulamalarının rolü. YDÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 15(1), 97-123.
  • Yılmaz, M. (2021). Akıllı kent uygulamalarının yeşil ekonomi açısından değerlendirilmesi. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 6(12), 228-239.
  • Yimsek, F. S., & Yakar, M. (2023). Akıllı kentlere genel bir bakış. Türkiye Arazi Yönetimi Dergisi, 5(1), 49-56.
Toplam 88 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Kentleşme Politikaları
Bölüm Teorik Makale
Yazarlar

Ali Tosun 0000-0001-7908-964X

Gönderilme Tarihi 2 Kasım 2025
Kabul Tarihi 6 Aralık 2025
Yayımlanma Tarihi 30 Aralık 2025
DOI https://doi.org/10.71284/sjissr.2025522
IZ https://izlik.org/JA96BC75FZ
Yayımlandığı Sayı Yıl 2025 Cilt: 5 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA Tosun, A. (2025). Modernizmin Bir Yansıması Olarak Akıllı Kentler, Uygulamaları ve Örnekleri. Scientific Journal of Innovation and Social Sciences Research, 5(2), 100-124. https://doi.org/10.71284/sjissr.2025522

Scientific Journal of Innovation and Social Sciences Research (SJISSR), işletme ve yönetim bilimleri alanında faaliyet gösteren, uluslararası, hakemli ve açık erişimli bir dergidir. Dergi, yılda iki sayı (Haziran ve Aralık) yayımlanmaktadır. SJISSR’de yayımlanan tüm makaleler Creative Commons Atıf-GayriTicari-AynıLisanslaPaylaş 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY-NC-SA 4.0) kapsamında lisanslanmaktadır. Dergi, COPE, DOAJ ve ÜAK etik yayıncılık ilkelerini esas almaktadır.