Elektrokoagülasyon prosesi ile üretilen arıtma çamurlarının reaktif boyar madde gideriminde adsorban olarak kullanılabilirliği

Olcay Tünay; Emine Metin; Işık Kabdaşlı; Tuğba Ölmez-hancı

Elektrokoagülasyon prosesi ile üretilen arıtma çamurlarının reaktif boyar madde gideriminde adsorban olarak kullanılabilirliği

Öz

Bu çalışmada, elektrokoagülasyon (EK) prosesinden kaynaklanan arıtma çamurlarının tekstil son işlemleri boya banyolarında yaygın olarak kullanılan reaktif boyarmaddelerin adsorpsiyon yöntemi ile gideriminde adsorban olarak kullanılabilirliği araştırılmıştır. Elektrolit olarak 1500 mg/L NaCl kullanılarak, 22.5 mA/cm2 akım yoğunluğunda EK uygulamaları yürütülmüş ve 10 ile 90 dakika arasında değişen sürelerde elektrokoagülatörden alınan çamurların adsorban olarak kullanılabilirliği çelik ve alüminyum elektrodların kullanılması durumları için ayrı ayrı incelenmiştir. Çalışma kapsamında adsorpsiyon özellikleri incelenen Reactive Black 5, Crimson HEXL ve Yellow HE4R reaktif boyar maddeleri, çelik elektrodların kullanıldığı elektrokoagülasyon uygulamalarında üretilen arıtma çamurları ile %90’ın üzerinde verimlerle giderilmişlerdir. EK prosesi ile üretilen Fe(OH)3 çamurunun proseste gerçekleşen oksidasyon redüksiyon reaksiyonları çerçevesinde yüzeyinin modifiye olup olmadığının araştırılması ve karşılaştırma yapmak amacı ile FeCl3 kullanılarak gerçekleştirilen koagülasyon ve bu prosesle oluşturulan taze Fe(OH)3 floklarının kullanımıyla yürütülen adsorpsiyon deneylerinde elde edilen giderim verimleri ise Reactive Black 5 için %2-14, Crimson HEXL için %10-12, Yellow HE4R için ise %13-18 olarak bulunmuştur. Elde edilen bu sonuçlar ışığında EK uygulaması esnasında taze oluşturulan Fe(OH)3 floklarının yüzeylerinin modifiye olduğu söylenebilmektedir. Alüminyum elektrodların kullanılması durumunda ise Reactive Black 5 boyar maddesi için ancak 5 g/L gibi çok yüksek absorban dozajında %63 gibi bir giderme verimi elde edilebilmiştir. Crimson HEXL ve Yellow HE4R için ise 1 g/L adsorban dozajında %95’in üzerinde boyar madde gideriminin olduğu tespit edilmiştir. Alüminyum elektrodlar kullanıldığı EK prosesi ile oluşturulan Al(OH)3 çamurunun adsorbsiyon kapasitesinin çelik elektrotlar ile oluşturulan Fe(OH)3 çamuruna göre çok daha düşük olduğu elde edilen sonuçlar ışığında söylenebilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

İTÜ Araştırma Fonu

Kaynakça

Al-Degs, Y.S., El-Barghouthi, M.I., El- Sheikh, A. ve Walker, G.M., (2008). Effect of solution pH, ionic strenght, and temperature on adsorption behavior of reactive dyes on activated carbon, Dyes and Pigments, 77, 1, 16-23.
APHA, (2005). Standard methods for the examination of water and wastewater, 21th edition, American Public Health Association/American Water Works Association/Water Environment Federation, Washington DC, USA.
Chen, G., (2004). Electrochemical technologies in wastewater treatment, Seperation and Purification Technology, 38, 11-41.
Joo, D.J., Shin, W.S., Choi, J.-H., Choi, S.J., Kim, M.C., Han, M.H., Ha, T.W. ve Kim, Y.H., (2007). Decolorization of reactive dyes using inorganic coagulants and synthetic polymer, Dyes and Pigments, 73, 59-64.
Kabdaşlı, I., Ölmez, T. ve Tünay, O., (2002). Factors affecting colour removal from reactive dye bath by ozonation, Water Science and Technology, 45, 12, 261-270.
Metin, E., (2009). Kimyasal çöktürme çamurlarının organik madde adsorpsiyonunda kullanımı, Yüksek Lisans Tezi, İTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
Mollah, M.Y.A., Schennach, R., Parga, J.R. ve Cocke, D.L., (2001). Electrocoagulation (EC)-science and applications, Journal of Hazardous Materials, B84, 29-41.
Namasivayam, C., Jeyakumar, R. ve Yamuna, N.T., (1994). Dye removal from wastewater by adsorption on ‘waste’ Fe(III)/Cr(III) hydroxide, Waste Management, 14, 7, 643-648.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Su Kaynakları ve Su Yapıları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Olcay Tünay ^* Bu kişi benim
Türkiye

Emine Metin Bu kişi benim
Türkiye

Işık Kabdaşlı Bu kişi benim
Türkiye

Tuğba Ölmez-hancı Bu kişi benim
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2010

Gönderilme Tarihi

19 Aralık 2009

Kabul Tarihi

2 Nisan 2010

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2010 Cilt: 20 Sayı: 1

IZ

https://izlik.org/JA46NN79DD

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Tünay, O., Metin, E., Kabdaşlı, I., & Ölmez-hancı, T. (2010). Elektrokoagülasyon prosesi ile üretilen arıtma çamurlarının reaktif boyar madde gideriminde adsorban olarak kullanılabilirliği. Su Kirlenmesi Kontrolü Dergisi, 20(1), 49-56. https://izlik.org/JA46NN79DD

AMA

1.Tünay O, Metin E, Kabdaşlı I, Ölmez-hancı T. Elektrokoagülasyon prosesi ile üretilen arıtma çamurlarının reaktif boyar madde gideriminde adsorban olarak kullanılabilirliği. Su Kirlenmesi Kontrolü Dergisi. 2010;20(1):49-56. https://izlik.org/JA46NN79DD

Chicago

Tünay, Olcay, Emine Metin, Işık Kabdaşlı, ve Tuğba Ölmez-hancı. 2010. “Elektrokoagülasyon prosesi ile üretilen arıtma çamurlarının reaktif boyar madde gideriminde adsorban olarak kullanılabilirliği”. Su Kirlenmesi Kontrolü Dergisi 20 (1): 49-56. https://izlik.org/JA46NN79DD.

EndNote

Tünay O, Metin E, Kabdaşlı I, Ölmez-hancı T (01 Aralık 2010) Elektrokoagülasyon prosesi ile üretilen arıtma çamurlarının reaktif boyar madde gideriminde adsorban olarak kullanılabilirliği. Su Kirlenmesi Kontrolü Dergisi 20 1 49–56.

IEEE

[1]O. Tünay, E. Metin, I. Kabdaşlı, ve T. Ölmez-hancı, “Elektrokoagülasyon prosesi ile üretilen arıtma çamurlarının reaktif boyar madde gideriminde adsorban olarak kullanılabilirliği”, Su Kirlenmesi Kontrolü Dergisi, c. 20, sy 1, ss. 49–56, Ara. 2010, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA46NN79DD

ISNAD

Tünay, Olcay - Metin, Emine - Kabdaşlı, Işık - Ölmez-hancı, Tuğba. “Elektrokoagülasyon prosesi ile üretilen arıtma çamurlarının reaktif boyar madde gideriminde adsorban olarak kullanılabilirliği”. Su Kirlenmesi Kontrolü Dergisi 20/1 (01 Aralık 2010): 49-56. https://izlik.org/JA46NN79DD.

JAMA

1.Tünay O, Metin E, Kabdaşlı I, Ölmez-hancı T. Elektrokoagülasyon prosesi ile üretilen arıtma çamurlarının reaktif boyar madde gideriminde adsorban olarak kullanılabilirliği. Su Kirlenmesi Kontrolü Dergisi. 2010;20:49–56.

MLA

Tünay, Olcay, vd. “Elektrokoagülasyon prosesi ile üretilen arıtma çamurlarının reaktif boyar madde gideriminde adsorban olarak kullanılabilirliği”. Su Kirlenmesi Kontrolü Dergisi, c. 20, sy 1, Aralık 2010, ss. 49-56, https://izlik.org/JA46NN79DD.

Vancouver

1.Olcay Tünay, Emine Metin, Işık Kabdaşlı, Tuğba Ölmez-hancı. Elektrokoagülasyon prosesi ile üretilen arıtma çamurlarının reaktif boyar madde gideriminde adsorban olarak kullanılabilirliği. Su Kirlenmesi Kontrolü Dergisi [Internet]. 01 Aralık 2010;20(1):49-56. Erişim adresi: https://izlik.org/JA46NN79DD