Araştırma Makalesi

Türkiye’nin İyotça Zengin Suları ve Kara Alanlarının Petrol ve Doğalgaz Potansiyeli

Cilt: 1 Sayı: 2 17 Aralık 2018
PDF İndir
EN TR

Türkiye’nin İyotça Zengin Suları ve Kara Alanlarının Petrol ve Doğalgaz Potansiyeli

Öz

Bu çalışmada, Türkiye’nin potansiyel petrol ve doğalgaz yatakları ile ilişkili iyotça zengin sularını belirlemek için yeni bir “ Petrol ve Doğalgaz Sahası Suyu Ayırma Grafiği ” geliştirilmiştir. Bu grafik yardımıyla ülke genelinde çok sayıda iyotça zengin su kaynağı bulunduğu tespit edilmiştir. Türkiye’deki yüzey ve yeraltısularındaki iyot zenginleşmesinin sebebi, derinlerdeki petrol ve doğalgaz yataklarından jeolojik olaylar (tektonizma, volkanizma vb.) etkisiyle yüzeye ve yüzeye yakın bölümlere göç eden hidrokarbonlarca ve iyotça zengin rezervuar sularıdır. Bu göçün en önemli kanıtı, iyotça zengin suların aynı zamanda olgun petrol hidrokarbonlarınca da zengin olmalarıdır. Çünkü, hem iyotça hem de olgun petrol hidrokarbonlarınca zengin sular, petrol ve doğalgaz sahası sularıdır. Çalışmada, oldukça yüksek iyot içerikli çok sayıda su bulunması nedeniyle Batı ve Orta Anadolu bölgelerinin petrol ve doğalgaz potansiyelinin Güneydoğu Anadolu ve Trakya havzalarından daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Dolayısıyla, birçok çalışmada öne sürülen görüşlerin aksine, bu çalışmada belirlenen iyotça zengin suların Batı ve Orta Anadolu bölgelerindeki özellikle çok sayıda diri fayın bulunduğu alanlarda yoğunlaşması, çeşitli jeolojik dönemlerde oluşmuş petrol ve doğalgaz yataklarının ülke genelinde genç jeodinamik olaylardan olumsuz etkilenmediğini göstermektedir. Bu çalışmanın diğer bir önemli sonucu da, aktif tektonik (dinamik olarak “hareketli”, “dengesiz”) ve jeolojik olarak karmaşık havzalar içeren Türkiye kara alanlarında yapılacak gelecek petrol ve doğalgaz aramaları için kaynak kaya hedefli organik kaya ve gaz jeokimyası yerine rezervuar hedefli organik hidrojeokimyasal yöntemlerin kullanılmasının daha uygun olduğunun belirlenmesidir. Çalışma ekinde verilen 76 ildeki 5189 adet su kaynağında, klasik petrol jeokimyası analizleri yapılarak bu su kaynaklarındaki iyot miktarlarının ve petrol hidrokarbonlarının jeokimyasal özelliklerinin tespit edilmesi, Türkiye kara alanlarının petrol ve doğalgaz potansiyelinin gerçek bir şekilde tanımlanmasını ve ülke genelinde yeni arama hedeflerinin belirlenmesini sağlayacaktır. 

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abrams, M.A., 2005. Significance of hydrocarbon seepage relative to petroleum generation and entrapment. Marine and Petroleum Geology, 22, 457-477
  2. Allexan, S., Fausnaugh, J., Goudge, C. and Tedesco, S., 1986. The use of iodine in geochemical exploration for hydrocarbons. Assoc. of Petroleum Geochemical Explorationist, II, 1, 12/86, 71-93
  3. Alsharhan, A.S. and Nairn, A.E.M., 2003. Sedimentary Basins and Petroleum Geology of the Middle East. Elsevier, 843 p.
  4. Andreev, B.A. and Klushin, I.G., 1962. Geological Exploration of Gravity Anomalies. Gostoptekhizdat, Leningrad. Russia, 210 p.
  5. ARI (Advanced Resources International Inc.), 2013. Northern South America, EIA/ARI World Shale Gas and Shale Oil Resource Assessment, 19 p.
  6. Aydın, A., 2004. Gravite anomalilerinin doğrudan yorum yöntemleri ile değerlendirilmesi: Hasankale-Horasan bölgesinden bir uygulama. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 11(1), 95-102
  7. Aydın, A., 1997. Gravite Verilerinin Normalize Edilmiş Tam Gradyan, Varyasyon ve İstatistik Yöntemleri ile Hidrokarbon Açısından Değerlendirilmesi, Model Çalışmalar ve Hasankale-Horasan (Erzurum) Havzasına Uygulanması. Karadeniz Teknik Üniversitesi, Doktora Tezi, 151 s.
  8. Bagheri, R., Nadri, A., Raeisi, E., Shariati, A., Mirbagheri, M. and Bahadori, F., 2014. Chemical evolution of a gas-capped deep aquifer, southwest of Iran. Environmental Earth Sciences, 71, 7, 3171-3180

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

17 Aralık 2018

Gönderilme Tarihi

20 Eylül 2018

Kabul Tarihi

14 Kasım 2018

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 1 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Özdemir, A. (2018). Türkiye’nin İyotça Zengin Suları ve Kara Alanlarının Petrol ve Doğalgaz Potansiyeli. Sürdürülebilir Mühendislik Uygulamaları ve Teknolojik Gelişmeler Dergisi, 1(2), 103-150. https://izlik.org/JA28ZK42KZ
AMA
1.Özdemir A. Türkiye’nin İyotça Zengin Suları ve Kara Alanlarının Petrol ve Doğalgaz Potansiyeli. SMUTGD. 2018;1(2):103-150. https://izlik.org/JA28ZK42KZ
Chicago
Özdemir, Adil. 2018. “Türkiye’nin İyotça Zengin Suları ve Kara Alanlarının Petrol ve Doğalgaz Potansiyeli”. Sürdürülebilir Mühendislik Uygulamaları ve Teknolojik Gelişmeler Dergisi 1 (2): 103-50. https://izlik.org/JA28ZK42KZ.
EndNote
Özdemir A (01 Aralık 2018) Türkiye’nin İyotça Zengin Suları ve Kara Alanlarının Petrol ve Doğalgaz Potansiyeli. Sürdürülebilir Mühendislik Uygulamaları ve Teknolojik Gelişmeler Dergisi 1 2 103–150.
IEEE
[1]A. Özdemir, “Türkiye’nin İyotça Zengin Suları ve Kara Alanlarının Petrol ve Doğalgaz Potansiyeli”, SMUTGD, c. 1, sy 2, ss. 103–150, Ara. 2018, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA28ZK42KZ
ISNAD
Özdemir, Adil. “Türkiye’nin İyotça Zengin Suları ve Kara Alanlarının Petrol ve Doğalgaz Potansiyeli”. Sürdürülebilir Mühendislik Uygulamaları ve Teknolojik Gelişmeler Dergisi 1/2 (01 Aralık 2018): 103-150. https://izlik.org/JA28ZK42KZ.
JAMA
1.Özdemir A. Türkiye’nin İyotça Zengin Suları ve Kara Alanlarının Petrol ve Doğalgaz Potansiyeli. SMUTGD. 2018;1:103–150.
MLA
Özdemir, Adil. “Türkiye’nin İyotça Zengin Suları ve Kara Alanlarının Petrol ve Doğalgaz Potansiyeli”. Sürdürülebilir Mühendislik Uygulamaları ve Teknolojik Gelişmeler Dergisi, c. 1, sy 2, Aralık 2018, ss. 103-50, https://izlik.org/JA28ZK42KZ.
Vancouver
1.Adil Özdemir. Türkiye’nin İyotça Zengin Suları ve Kara Alanlarının Petrol ve Doğalgaz Potansiyeli. SMUTGD [Internet]. 01 Aralık 2018;1(2):103-50. Erişim adresi: https://izlik.org/JA28ZK42KZ