ALBAZİN KARAKOLU VE DOĞU SİBİRYA’DA RUS-MANÇU NÜFUZ MÜCADELESİ (1665-1689)

Sibirya’da gelişen birtakım olaylar neticesinde N. R. Çernigovskiy tarafından 1665 yılında Amur Nehri’nin yanı başında inşa edilen Albazin karakolu, Rusların bölgeden önemli bir biçimde ekonomik gelir elde etmelerine vesile olmuştur. Öte yandan bu durum, Mançuların ekonomisine büyük bir darbeyi beraberinde getirmiştir. Bunun sonucunda ise Doğu Sibirya’da 1685 yılında iki taraf arasında mücadeleler başlamıştır. Bu mücadeleler, 1689 yılına kadar devam etmiştir. Bu çalışmada, Rusların Doğu Sibirya’daki Amur Nehri’nin yanında inşa ettikleri Albazin karakolunun kuruluş ve gelişim süreci hakkında arkeolojik açıdan bilgiler sunulacaktır. İlaveten karakolun kurulmasının ardından Doğu Sibirya’da Ruslar ile Mançular arasında ekonomik nedenlerden dolayı ortaya çıkan nüfuz mücadelesi anlatılacaktır. Bu amaçlar doğrultusunda, çalışmada kaynak olarak esas itibariyle V. İ. Truhin ve Y. A. Bagrin tarafından karakolun yapısal durumuna ait çizilen planlar ve S. L. Tihvinskiy’nin editörlüğünde yayınlanan Rus-Mançu ilişkilerine dair arşiv kayıtları kullanılacaktır. Ayrıca bu kaynaklarda verilen bilgiler, A. R. Artemev, G. B. Krasnoştanov, G. M. Melihov, Y. L. Besprozvannıh başta olmak üzere çeşitli araştırmacıların konu üzerine vermiş oldukları bilgilerle desteklenecektir.

The Albazinsky military outpost, which was built by N. R. Chernigovsky in 1665 on the banks of the Amur River as a result of some events unfolding in Siberia, helped the Russians to receive important economic income from the region. On the other hand, this event dealt a big blow to the economy of the Manchus. As a result, struggles began between the two sides in 1685 in Eastern Siberia. These struggles continued until 1689. In this study will be presented archaeological informations about the establishment process and development of the Albazinsky military outpost, which was built built by the Russians on the banks of the Amur River in Eastern Siberia. In addition, the struggle for influence between the Russians and the Manchus in Eastern Siberia due to economic reasons after the establishment of the military outpost will be explained. For these purposes, the plans of the structural situation of the military outpost drawn by V. I. Trukhin and Y. A. Bagrin and the archive records on the Russian-Manchu relations published under the editorship of S. L. Tihvinskiy will be used as sources in the study. Moreover, the information given in these sources will be supported by information given by various researchers on this topic, especially A. R. Artemyev, G. B. Krasnoshtanov, G. M. Melikhov, Yu. L. Besprozvannykh.