Araştırma Makalesi

GÖZLER KAPALI, DUYULAR AÇIK: BLİNDFOLDED DENEYİMİ İLE GASTRONOMİDE FARKLI BİR PERSPEKTİF

Cilt: 8 Sayı: 2 30 Haziran 2025
PDF İndir
TR EN

GÖZLER KAPALI, DUYULAR AÇIK: BLİNDFOLDED DENEYİMİ İLE GASTRONOMİDE FARKLI BİR PERSPEKTİF

Öz

Bu çalışma, gözlerin bağlanması yoluyla gerçekleştirilen blindfolded (gözler bağlı) deneyimlerin gastronomide unutulmaz deneyimler yaratmadaki rolünü incelemektedir. Blindfolded (gözler bağlı) deneyim, görme duyusunun sınırlandırılması sayesinde tat, koku, dokunma ve işitme gibi diğer duyulara odaklanmayı mümkün kılan; duyusal farkındalığı artıran yenilikçi bir turistik deneyim biçimi olarak tanımlanmaktadır. Çalışma, bu deneyimlerin gastronomi bağlamında nasıl uygulanabileceğini ve turist deneyimini nasıl dönüştürebileceğini irdeleyerek alana özgün ve yenilikçi bir bakış açısı sunmaktadır. Bu çerçevede araştırma, nitel yöntemlerden içerik analizi tekniğiyle yürütülmüş; blindfolded (gözler bağlı) deneyimlere katılan bireylerin yorumları analiz edilerek tematik bir yapı ortaya konmuştur. Elde edilen bulgular, blindfolded (gözler bağlı) deneyimlerin unutulmazlığının yenilik, ambiyans, hedonizm, misafirperverlik, çoklu duyusal deneyim ve sosyal etkileşim olmak üzere altı ana tema etrafında şekillendiğini ortaya koymaktadır. Özellikle görme duyusunun devre dışı bırakılması, turistlerin hizmet sağlayıcılara duyduğu güveni artırarak misafirperverliğin unutulmaz deneyim üzerindeki etkisini kritik hâle getirmiştir. Çalışma, blindfolded (gözler bağlı) deneyimlerin gastronomide nasıl uygulanabileceğine ve bu deneyimlerin turist algısını nasıl dönüştürebileceğine dair özgün bir bakış açısı sunmaktadır. Bulgular, unutulmaz turizm deneyimi ve duyusal turizm literatürüyle ilişkilendirilerek değerlendirilmiş ve sektöre yönelik stratejik öneriler geliştirilmiştir. Bu bağlamda, özellikle gastronomi temelli hizmet sağlayıcılarının menü tadımlarında görme duyusunu sınırlayan deneyimlere yer vermesi, çoklu duyulara hitap eden ambiyans tasarımlarının yapılması ve katılımcılar arası sosyal etkileşimi artıracak deneyim kurgularının ön plana çıkarılması gerektiği vurgulanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Blindfolded Deneyim , Unutulmaz Turizm Deneyimi , Duyusal Deneyim , Netnografi , Deneyim Ekonomisi.

Kaynakça

  1. Arsal, I., Woosnam, K. M., Baldwin, E. D., & Backman, S. J. (2010). Residents as travel destination information providers: An online community perspective. Journal of Travel Research, 49(4), ss. 400-413. https://doi.org/10.1177/0047287509346856
  2. Bigné, E., Fuentes-Medina, M. L., & Morini-Marrero, S. (2020). Memorable tourist experiences versus ordinary tourist experiences analysed through user-generated content. Journal of Hospitality and Tourism Management, 45 (Dec), ss. 309–318. https://doi.org/10.1016/j.jhtm.2020.08.019
  3. Cao, Y., Li, X., DiPietro, R., & So, K. K. F. (2019). The creation of memorable dining experiences: Formative index construction. International Journal of Hospitality Management, 82 (Sept), ss. 308–317. https://doi.org/10.1016/j.ijhm.2018.10.010
  4. Chandralal, L., & Valenzuela, F. R. (2013). Exploring memorable tourism experiences: Antecedents and behavioural outcomes. Journal of Economics, Business and Management, 1(2), ss. 177-181. https://doi.org/10.7763/JOEBM.2013.V1.38
  5. Chang, Y. Y., Cheng, C. C., Tsai, M. C., & Xie, P. W. (2025). Bridging the knowledge gap of memorable dining experience at Michelin-starred restaurants: insights from a new two-dimensional strategic matrix. British Food Journal. https://doi.org/10.1108/BFJ-12-2023-1066
  6. Cheng, Z., & Chen, X. (2022). The effect of tourism experience on tourists’ environmentally responsible behavior at cultural heritage sites: the mediating role of cultural attachment. Sustainability, 14(1), ss. 565. https://doi.org/10.3390/su14010565
  7. Cohen, E. (1979). Authenticity and commoditization in tourism. Annals of Tourism Research, 15(3), ss. 371-386. https://doi.org/10.1016/0160-7383(88)90028-X
  8. Coudounaris, D. & Sthapit, E. (2017). Antecedents of memorable tourism experience related to behavioral intentions. Psychology and Marketing, 34(12), ss. 1084–1093. https://doi.org/10.1002/mar.21048
  9. Drozdzewski, D., De Nardi, S., & Waterton, E. (2016). The significance of memory in the present. D. Drozdzewski, S. De Nardi ve E. Waterton (Edt.), Memory, place and identity (ss. 1-16). Routledge.
  10. Esau, D., & Senese, D. M. (2022). The sensory experience of wine tourism: Creating memorable associations with a wine destination. Food Quality and Preference, 101, 104635. https://doi.org/10.1016/j.foodqual.2022.104635

Kaynak Göster

APA
Sağcan, M., & Savas, N. (2025). GÖZLER KAPALI, DUYULAR AÇIK: BLİNDFOLDED DENEYİMİ İLE GASTRONOMİDE FARKLI BİR PERSPEKTİF. Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, 8(2), 71-92. https://doi.org/10.38004/sobad.1645173