Kitap İncelemesi

SİNAN YAMAN, TÜRKÇE DEYİMLERDE KÜLTÜREL KODLAR: TUZ VE YUMURTA ÜZERİNE KÜLTÜR DİL BİLİMSEL BİR İNCELEME, 2026, ISBN: 978-625-6444-78-2, 293 SAYFA.

Cilt: 9 Sayı: 3 30 Eylül 2026
PDF İndir
EN TR

SİNAN YAMAN, TÜRKÇE DEYİMLERDE KÜLTÜREL KODLAR: TUZ VE YUMURTA ÜZERİNE KÜLTÜR DİL BİLİMSEL BİR İNCELEME, 2026, ISBN: 978-625-6444-78-2, 293 SAYFA.

Öz

Sinan Yaman tarafından kaleme alınmakla beraber Grafiker yayınlarınca 2026 yılının Mart ayında 293 sayfa olarak yayımlanan Türkçe Deyimlerde Kültürel Kodlar: Tuz ve Yumurta Üzerine Kültür Dil Bilimsel Bir Analiz adlı eser, Türkçenin deyim varlığındaki “tuz” ve “yumurta” unsurlarını kültür dil bilimi perspektifinden inceleyip dil ile kültür arasındaki karşılıklı ilişkiyi ortaya koymayı amaçlamaktadır. Çalışma, dilin yalnızca bir iletişim aracı olmadığını; aynı zamanda bir milletin dünya görüşünü, bakış açısını, değer yargısını, yaşam biçimini, kültürel belleğini ve toplumsal hafızasını yansıtan önemli bir kültür taşıyıcısı olduğunu ayrıntılı açılardan vurgulamaktadır. Eser itibarıyla Türkçede tuz ve yumurta gıda bileşenlerini içeren deyimler tespit edilerek anlam, kullanım ve kültürel arka plan bakımlarından ele alınmıştır. Dolayısıyla eserde tuzun tarih boyunca kutsallık, bereket, sadakat ve toplumsal ilişki ile bağlantılı olan bir unsur olarak öne çıktığı; yumurtanın ise tarihsel süreçte doğurganlık, üretkenlik, başlangıç ve yaşam döngüsü gibi sembolik anlamlar taşıdığı gösterilmektedir. Bahsi geçen doğrultuda deyimlerin, sadece metaforik söz öbeklerinden ibaret olmadığı; aynı zamanda Türk milletine ait kültürel kodları yansıtan dilsel göstergeler olduğu ortaya konulmaktadır. Çalışmada ayrıca kültür dil biliminin kuramsal çerçevesinden yararlanılarak dilsel göstergelerin kendi kültürel bağlamları içerisinde değerlendirilmesi sağlanıp deyimlerin oluşumunda tarihsel, sosyal ve geleneksel ögelerin etkisi incelenmiştir. Böylece eser, Türkçenin söz varlığını kültürel yönden yorumlayan disiplinlerarası bir yaklaşım sunmaktadır. Sonuç olarak kitap, edebiyat ve halk bilimi başta olmak üzere diğer kültür bilimi alanlarına dönük önemli katkılar sağlayan; deyimler aracılığıyla Türk kültürünün düşünce dünyasını, sembolik değerlerini ve toplumsal geri planını görünür kılan özgün bir çalışma niteliği taşımaktadır. İlgili açıklamalardan hareketle bu inceleme yazısında söz konusu kitabın ana hatlarıyla tanıtımı yapılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Türkçe Deyimler, Kültürel Kodlar, Kültür Dil Bilimi, Tuz, Yumurta

Kaynakça

  1. Aksoy, Ö. A. (1984). Atasözleri ve deyimler sözlüğü 1: Atasözleri sözlüğü. Türk Dil Kurumu Yayınları.
  2. Kozan, O. (2014). Kültürdilbilim: Temel kavramlar ve sorunlar. Gazi Kitabevi.
  3. Yaman, H. (2023). Adbilim ve kültürdilbilim bağlamında lakaplar üzerine bir araştırma: Tokat-Nebiköy örneği. Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, 11(37), 123-141. https://doi.org/10.33692/avrasyad.1401998
  4. Yaman, S. (2026). Türkçe deyimlerde kültürel kodlar: Tuz ve yumurta üzerine kültür dil bilimsel bir analiz. Grafiker Yayınları.
  5. Ziya Gökalp. (2019). Türkçülüğün esasları. Anadolu Üniversitesi Açık Öğretim Fakültesi Yayınları.

Kaynak Göster

APA
Diken, H. A. (2026). SİNAN YAMAN, TÜRKÇE DEYİMLERDE KÜLTÜREL KODLAR: TUZ VE YUMURTA ÜZERİNE KÜLTÜR DİL BİLİMSEL BİR İNCELEME, 2026, ISBN: 978-625-6444-78-2, 293 SAYFA. Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, 9(3), 105-110. https://doi.org/10.38004/sobad.1979709
AMA
1.Diken HA. SİNAN YAMAN, TÜRKÇE DEYİMLERDE KÜLTÜREL KODLAR: TUZ VE YUMURTA ÜZERİNE KÜLTÜR DİL BİLİMSEL BİR İNCELEME, 2026, ISBN: 978-625-6444-78-2, 293 SAYFA. SOBAD. 2026;9(3):105-110. doi:10.38004/sobad.1979709
Chicago
Diken, Hasan Ali. 2026. “SİNAN YAMAN, TÜRKÇE DEYİMLERDE KÜLTÜREL KODLAR: TUZ VE YUMURTA ÜZERİNE KÜLTÜR DİL BİLİMSEL BİR İNCELEME, 2026, ISBN: 978-625-6444-78-2, 293 SAYFA”. Sosyal Bilimler Akademi Dergisi 9 (3): 105-10. https://doi.org/10.38004/sobad.1979709.
EndNote
Diken HA (01 Eylül 2026) SİNAN YAMAN, TÜRKÇE DEYİMLERDE KÜLTÜREL KODLAR: TUZ VE YUMURTA ÜZERİNE KÜLTÜR DİL BİLİMSEL BİR İNCELEME, 2026, ISBN: 978-625-6444-78-2, 293 SAYFA. Sosyal Bilimler Akademi Dergisi 9 3 105–110.
IEEE
[1]H. A. Diken, “SİNAN YAMAN, TÜRKÇE DEYİMLERDE KÜLTÜREL KODLAR: TUZ VE YUMURTA ÜZERİNE KÜLTÜR DİL BİLİMSEL BİR İNCELEME, 2026, ISBN: 978-625-6444-78-2, 293 SAYFA”., SOBAD, c. 9, sy 3, ss. 105–110, Eyl. 2026, doi: 10.38004/sobad.1979709.
ISNAD
Diken, Hasan Ali. “SİNAN YAMAN, TÜRKÇE DEYİMLERDE KÜLTÜREL KODLAR: TUZ VE YUMURTA ÜZERİNE KÜLTÜR DİL BİLİMSEL BİR İNCELEME, 2026, ISBN: 978-625-6444-78-2, 293 SAYFA”. Sosyal Bilimler Akademi Dergisi 9/3 (01 Eylül 2026): 105-110. https://doi.org/10.38004/sobad.1979709.
JAMA
1.Diken HA. SİNAN YAMAN, TÜRKÇE DEYİMLERDE KÜLTÜREL KODLAR: TUZ VE YUMURTA ÜZERİNE KÜLTÜR DİL BİLİMSEL BİR İNCELEME, 2026, ISBN: 978-625-6444-78-2, 293 SAYFA. SOBAD. 2026;9:105–110.
MLA
Diken, Hasan Ali. “SİNAN YAMAN, TÜRKÇE DEYİMLERDE KÜLTÜREL KODLAR: TUZ VE YUMURTA ÜZERİNE KÜLTÜR DİL BİLİMSEL BİR İNCELEME, 2026, ISBN: 978-625-6444-78-2, 293 SAYFA”. Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, c. 9, sy 3, Eylül 2026, ss. 105-10, doi:10.38004/sobad.1979709.
Vancouver
1.Hasan Ali Diken. SİNAN YAMAN, TÜRKÇE DEYİMLERDE KÜLTÜREL KODLAR: TUZ VE YUMURTA ÜZERİNE KÜLTÜR DİL BİLİMSEL BİR İNCELEME, 2026, ISBN: 978-625-6444-78-2, 293 SAYFA. SOBAD. 01 Eylül 2026;9(3):105-10. doi:10.38004/sobad.1979709