TÜRK BASININDA JAPONYA: 1945 AKŞAM 1 GAZETESİ ÖRNEĞİ

Japonya'nın, uzun bir kapalılık döneminin ardından girdiği modernleşme sürecinde, 1904-1905 Rus-Japon Savaşı'nda aldığı beklenmedik galibiyet, tüm dünyada olduğu kadar Türk dünyasında da yankı uyandırmıştır. Asyalı bir milletin ilk kez büyük bir gücü yenmesi, Türk aydınlarının yazılarında da yer almıştır. Bundan tam 40 yıl sonra Japonya'nın II. Dünya Savaşı'nda aldığı yenilgi de şüphesiz aynı şekilde Türk yazınına yansımıştır. Türk aydınlarının yazıları, halkın belleğinde Japonya imajının oluşmasında oldukça önem teşkil etmiştir. Bu çalışmada, II. Dünya Savaşı'ndan yenilgiyle çıkan Japonya'nın savaş sürecindeki durumu, Akşam gazetesi yazarlarından Halide Edip Adıvar, Rek Halit Karay, Vâlâ Nureddin (Vâ-Nû) ve Macid Arda'nın köşe yazıları üzerinden değerlendirilmiştir. Çalışmamızın başlıca amacı, bu yazarların 1945 yılında Akşam gazetesinde yayımlanan köşe yazıları aracılığıyla II. Dünya Savaşı döneminde Japonya'nın nasıl algılandığı ve Türk halkına nasıl aktarıldığını incelemektir. Bu doğrultuda, öncelikle Japonya'nın II. Dünya Savaşı'na girme süreci ele alınmış, ardından da dönemin önemli yazarlarının Akşam gazetesinde yayımlanan Japonya ile ilgili köşe yazıları incelenmiştir. İncelemeler sonucunda, yazarların özellikle Japon milliyetçiliği, atom bombası ve Japonya'nın yayılmacı politikaları üzerinde durarak, Japonya karşıtı bir görüş yansıttıkları belirlenmiştir.