THE POSSIBILITY OF A LEISURE SOCIETY: COMMODIFICATION OF LEISURE AMONG WELL-TO-DO OLD PEOPLE IN TURKEY*

Öz

The possibility of leisure society is an issue which is commonly debated over. Two important points should be indicated here to assess this possibility. Firstly, the demographical trend in Turkey, as it is in the world, shows that both percentage of old age population and longevity have increased especially since the early 20th century. Secondly, just after Industrial Revolution, which is associated with modernism, goods became agents of conspicuous consumption, whereas with postmodernism, not only goods but also services began to be consumed. In this paper, it is argued that leisure society is turning into a reality by contribution of two trends which refer to the increased share of old people and longevity and the increased importance of conspicuous consumption in the consumer society both of which are mostly associated with the effects of postmodernism

Anahtar Kelimeler

• Leisure society, Commodification of leisure, Old people, Demographical ageing

Boş Zaman Toplumunun İmkanlılığı: Türkiye’de Varlıklı Yaşlılarda Boş Zamanın Metalaşması

Öz

Boş zaman toplumunun imkanlılığı konusu, üzerinde çokça tartışılan konulardan biridir. Bu türden bir imkanlılığı değerlendirebilmek için iki noktaya temas etmek gerekir. Bunlardan ilki, dünyadakine benzer bir biçimde Türkiye’de de 20. yüzyıldan günümüze değin süregiden yaşlı nüfusun toplam nüfus içerisindeki oranının ve de ömür uzunluluğunun yükselmesine işaret eden demografik değişimdir. İkincisi ise, moderniteyle ilişkilendirilen Sanayi Devriminden farklı olarak, postmodernitenin etkileriyle birlikte sadece malların değil hizmetlerin de birer gösterişçi tüketim nesnesi haline dönüştüğü gerçeğidir. Bu makalede boş zaman toplumunun imkanlılığı, postmoderniteyle ilişkilendirilebilecek olan iki eğilimle açıklanmaya çalışılacaktır, bunlardan biri yaşlı nüfus oranı ve ömür uzunluluğnun giderek yükselmesi diğeri ise tüketim toplumunda gösterişçi tüketimin önemininin artmasıdır

Anahtar Kelimeler

• Boş zaman toplumu, Boş zamanın metalaşması, Yaşlılar, Demografik yaşlanma

Kaynakça

1. • AYTAÇ, Ömer, 2004, “Kapitalizm ve Hegemonya İlişkileri Bağlamında Boş Zaman”, Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, December 2004, Vol: 28, No:2, pp:115-138
2. • AYTAÇ, Ömer, 2006, “Boş Zamanın Değişen Yüzü: Yaşam Deneyimleri ve Kimlik İnşaı”, Sosyoloji Dergisi, Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayını, January 2006, No: 15, pp:57-90
3. • BAUDRILLARD, Jean, 2004, Tüketim Toplumu, İstanbul: Ayrıntı Yayınları
4. • BAUMAN, Zygmunt, 2006, Küreselleşme: Toplumsal Sonuçları, İstanbul: Ayrıntı Yayınları
5. • BONE, Paula Fitzgerald, 1991, “Identifying Mature Segments”, The Journal of Consumer Marketing, Fall, Vol:8, No:4, pp:19-32
6. • BOURDIEU, Pierre, 1984, Distinction: A Social Critique of the Judgment of Taste, Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press
7. • COX, Jayne, 2002, “Leisure Property Trends: Consumer Spending and Leisure Futures”, Journal of Leisure Property, Vol:2, No: 2, pp:180-190
8. • FEATHERSTONE, Mike, 2007, Consumer Culture and Postmodernism, London, California, New Delhi, Singapore: Sage

9. • GOLDMAN, Robert, 1983, “We Make Weekends: Leisure and the Commodity Form”, Social Text, Winter 1983-1984, No:8, pp: 84-103
10. • HOOYMAN, Nancy. R., KIYAK, H. Asuman, 1991, Social Gerontology: A Multidisciplinary Perspective, Boston: Allyn and Bacon
11. • KELLY, John. R., 1982, Leisure, New York: Prentice Hall
12. • KELLY, John. R., 1991, “Commodification and Consciousness: An Initial Study”, Leisure Studies, 10:1, pp:7-18
13. • MARANGOZ, Mehmet, 2006, “Yaşlı Tüketiciler ve Yaşlı Tüketicilerin Harcama Eğilimlerinin Belirlenmesine Yönelik Bir Araştırma”, Yönetim ve Ekonomi, 2006, Volume: 13, No:1
14. • MCKRACKEN Kevin, PHILLIPS David R., 2005, “International Demographic Transition” (in) Ageing and Place, (edited by) ANDREWS Gavin J. & PHILLIPS David R. London and New York: Routledge
15. • QUADAGNO, Jill, 1999, Aging and The Life Course, USA: McGraw-Hill College
16. • RITZER, George, 2000, Büyüsü Bozulmuş Dünyayı Büyülemek: Tüketim Araçlarının Devrimcileştirilmesi, İstanbul: Ayrıntı Yayınları
17. • TORKILDSEN, George, 1992, Leisure and Recreation Management London, New York: E & FN Spon
18. • TUFAN, İsmail, 2002, Antik Çağdan Günümüze Yaşlılık, İstanbul: Aykırı Yayıncılık
19. • TUFAN, İsmail, 2003 Modernleşen Türkiye’de Yaşlılık ve Yaşlanmak, İstanbul: Anahtar Kitaplar Yayınevi,
20. • UN, 2007, World Population Ageing, New York: UN Publications
21. • URRY, John, 1991, The Tourist Gaze: Leisure and Travel in Contemporary Societies, London: Sage
22. • VEBLEN, Torstein, 2005, Aylak Sınıfın Teorisi, İstanbul: Babil Yayınları