ŞEYHÜLİSLAM YAHYA DİVANINDA YER ADLARININ KULLANIMINA DAİR
Öz
Divan şairleri, şiirlerinde çok değişik mekân unsurlarına yer vermişlerdir. Şairlerin şiirlerinde kullandıkları bu mekânların bir kısmı hayâlî, bir kısmı kutsal, bir kısmı da gerçek mekânlardır. Şeyhülislam Yahya Efendi, XVII. yüzyılın en büyük klasik şairlerinden biridir. Yahya Efendi, İstanbul Türkçesini en güzel kullanan şairlerden biridir. Dinî ve tasavvufi konulara pek ilgi göstermeyip din dışı konulara divanında yer vermesiyle bilinir. Araştırmada Şeyhülislam Yahya Efendi’nin divanında mekân unsuru olarak kullandığı kelimeler tespit edilerek sanatçının mekân coğrafyası belirlenecektir. Sanatçının kullandığı yer adlarının sanatçının hayatıyla irtibatı da araştırmada ayrıca sorgulanacaktır. Klasik edebiyat sanatçılarının, mekân kullanımında gerçekliği yansıtıp yansıtmadıkları Şeyhülislam Yahya örnekleminde irdelenecektir.
Anahtar Kelimeler
Şeyhülislam Yahya, Mekân, Yer Adları, 17. Yüzyıl, Şeyhülislam Yahya, Mekân, Yer Adları, 17. Yüzyıl,, Klasik Edebiyat
Kaynakça
- Akbayar, N. (2003). Osmanlı yer adları sözlüğü. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
- Aksan, D. (1999). Anlambilim. Ankara: Engin Yayınevi.
- Aksoy, Ö. A. (1995). Atasözleri ve deyimler sözlüğü I. İstanbul: İnkılâp Kitabevi.
- Aksoy, Ö. A. (1995). Atasözleri ve deyimler sözlüğü II. İstanbul: İnkılâp Kitabevi.
- Ankaralı, U. K. (2013). Şeyhülislâm yahya dîvânında türkçe deyimler ve atasözleri. Ya- yımlanmamış yüksek lisans tezi, Girne: Girne Amerikan Üniversitesi Sosyal Bi- limler Enstitüsü.
- Arıkoğlu, İ. (2008). Divan şiirinde şehir adlarının tevriyeli kullanımı aydın-tire örne- ği. Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Türkiyat Araştırmaları Dergisi. 23. 177–186.
- Başbakanlık Devlet Arşivleri. (1996). 12 Numaralı mühimme defteri. Ankara, Başbakan- lık Devlet Arşivleri.
- Batislam, H. D. (2009). Şehir şiirleri ve şeyhülislâm yahyâ’nın edirne gazelleri. A.Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi. 39. 483-498.
- Bayraktutan, L. (1990). Şeyhülislâm yahya hayatı, edebî kişiliği, sanatı, eserleri ve diva- nından seçmeler. İstanbul: Kültür Bakanlığı Yayınları.
- Çetin, O. (1999). Horasan. DIA. 18. 234-241.