Araştırma Makalesi

RİSALE-İ NUR KÜLLİYATINDA VAHDET-İ VÜCÛD VE VAHDET-İ ŞÜHÛD KAVRAMLARI

Sayı: 92 31 Aralık 2022
PDF İndir
EN TR

RİSALE-İ NUR KÜLLİYATINDA VAHDET-İ VÜCÛD VE VAHDET-İ ŞÜHÛD KAVRAMLARI

Öz

Vahdet-i vücûd ve vahdet-i şühûd kavramları, tasavvuf tarihi boyunca birçok tarikatı etkilemiş, birçok velinin meşrebi olmuştur. Özellikle her iki manevi terakki yolunun da tevhid-i zevkiyi esas alması ve aşk ile yürünen çok zevkli birer meşrep olması, bu iki meşrebe olan ilgiyi her zaman taze tutmuştur. Said Nursî’nin Risâle-i Nûr Külliyatı adını verdiği eserlerinde, bu iki kavramı nasıl ele aldığı; birbirleriyle benzer ve farklı yönleriyle hangi eleştirileri yönelttiği, kendisinin nazarında bu iki meşrebin tasavvufta en yüksek mertebe olarak kabul edilip edilemeyeceği gibi konular merak konusu olmuştur. Özellikle vahdet-i vücûd meşrebinin manevi terakkide en nihai kemal noktası olup olmadığı tartışılmıştır. Said Nursî de eserlerinde, pek çok yerde vahdet-i vücûd düşüncesinin noksanlıklarını, Kur'an ayetlerinin zahirine uygun olup olmadığını, insanı sürükleyebileceği tehlikeleri detaylıca ele almış ve yorumlamıştır. Vahdet-i vücûd düşüncesine göre vahdet-i şühûd düşüncesini daha zararsız gören Nursî, yine de bu tasavvufi kavramın da eksikliklerinden bahsetmiştir. Ve en yüksek manevi mertebe olarak, sahabenin mesleği dediği Kur’an’ın cadde-i kübrasından ilerlemeyi, verâset-i Nübüvvet dediği sahabelerin ve büyük evliyaların yolunu göstermiştir. Biz bu çalışmamızda, tasavvuf ıstılahında “vücûd” kavramı ile beraber, “vahdet-i vücûd” ve “vahdet-i şühûd” kavramlarına kısaca yer verdikten sonra, Risâle-i Nûr Külliyatındaki çeşitli eserlerde pek çok yerde ele alınan, bu iki meşrebe dair verilen bilgi ve eleştirileri, neticede de Nursî’nin bu iki kavrama dair görüşlerini özetlemeye çalıştık.

Anahtar Kelimeler

Vücud, Vahdet-i Vücud, Vahdet-i Şuhud, Risale-i Nur, Said Nursi, Vücûd, Vahdet-i Vücûd, Vahdet-i Shuhud, Risâle-i Nûr, Said Nursî.

Kaynakça

  1. Afîfî, Ebu’l Alâ, Fususu’l Hikem Okumaları İçin Anahtar, çev. Ekrem Demirli, İz Yayıncılık, 2. Baskı, İstanbul 2002.
  2. Aşkar, Mustafa, Molla Fenari ve Vahdet-i vücûd Anlayışı, Muradiye Kültür Yayınları Vakfı, No: 3, İlmi Eserler Serisi no: 1.
  3. Bursevî, İsmail Hakkı, Kenzî Mahfî, çev. Abdulkadir Çiçek, Kitsan Yayınları, İstanbul , ts.
  4. Cebecioğlu, Ethem, Tasavvuf Terimleri Ve Deyimleri Sözlüğü, Anka Yayınevi, İstanbul 2005.
  5. Çınar, Nazım, Ahmed b. Süleyman el-Ervâdi’nin Hayatı, Eserleri ve Tasavvufi Görüşleri, (Doktora Tezi), Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Temel İslam Anabilimdalı Tasavvuf Bilim Dalı, Kayseri 2019.
  6. Demirtaş, Ahmet Tunç, İbnü’l-Arabi’de Varlığın Birliği Felsefesi, Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Felsefe Anabilim Dalı, Ankara 2004.
  7. el-Hakîm, Suad; İbnü’l-Arabi Sözlüğü, çev.Ekrem Demirli, Kabalcı Yayın Evi, İstanbul 2004.
  8. el-Kayserî, Davud, Mukaddemât, çev. Hasan Şahin, Turan Koç, Seyfullah Sevim, Kayseri Büyükşehir Belediyesi Kültür Yayınları, Kayseri 1997.
  9. Erdem, Hüsamettin, Bir Allah, Alem Münasebeti Olarak Pantezim Ve Vahdet-i vücûd, Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara 1990.
  10. Ertuğrul, İsmail Fenni, Vahdet-i vücûd ve İbnü’l Arabi, ( hazırlayan: Mustafa Kara), İstanbul 2008. https://alaaddinbasar.com/nurla-aydinlanan-vahdet-ul-vucud/(Erişim Tarihi: 28.08.2022)

Kaynak Göster

APA
Beki, M. (2022). RİSALE-İ NUR KÜLLİYATINDA VAHDET-İ VÜCÛD VE VAHDET-İ ŞÜHÛD KAVRAMLARI. EKEV Akademi Dergisi, 92, 122-133. https://doi.org/10.17753/sosekev.1150350
AMA
1.Beki M. RİSALE-İ NUR KÜLLİYATINDA VAHDET-İ VÜCÛD VE VAHDET-İ ŞÜHÛD KAVRAMLARI. EKEV Akademi Dergisi. 2022;(92):122-133. doi:10.17753/sosekev.1150350
Chicago
Beki, Melahat. 2022. “RİSALE-İ NUR KÜLLİYATINDA VAHDET-İ VÜCÛD VE VAHDET-İ ŞÜHÛD KAVRAMLARI”. EKEV Akademi Dergisi, sy 92: 122-33. https://doi.org/10.17753/sosekev.1150350.
EndNote
Beki M (01 Aralık 2022) RİSALE-İ NUR KÜLLİYATINDA VAHDET-İ VÜCÛD VE VAHDET-İ ŞÜHÛD KAVRAMLARI. EKEV Akademi Dergisi 92 122–133.
IEEE
[1]M. Beki, “RİSALE-İ NUR KÜLLİYATINDA VAHDET-İ VÜCÛD VE VAHDET-İ ŞÜHÛD KAVRAMLARI”, EKEV Akademi Dergisi, sy 92, ss. 122–133, Ara. 2022, doi: 10.17753/sosekev.1150350.
ISNAD
Beki, Melahat. “RİSALE-İ NUR KÜLLİYATINDA VAHDET-İ VÜCÛD VE VAHDET-İ ŞÜHÛD KAVRAMLARI”. EKEV Akademi Dergisi. 92 (01 Aralık 2022): 122-133. https://doi.org/10.17753/sosekev.1150350.
JAMA
1.Beki M. RİSALE-İ NUR KÜLLİYATINDA VAHDET-İ VÜCÛD VE VAHDET-İ ŞÜHÛD KAVRAMLARI. EKEV Akademi Dergisi. 2022;:122–133.
MLA
Beki, Melahat. “RİSALE-İ NUR KÜLLİYATINDA VAHDET-İ VÜCÛD VE VAHDET-İ ŞÜHÛD KAVRAMLARI”. EKEV Akademi Dergisi, sy 92, Aralık 2022, ss. 122-33, doi:10.17753/sosekev.1150350.
Vancouver
1.Melahat Beki. RİSALE-İ NUR KÜLLİYATINDA VAHDET-İ VÜCÛD VE VAHDET-İ ŞÜHÛD KAVRAMLARI. EKEV Akademi Dergisi. 01 Aralık 2022;(92):122-33. doi:10.17753/sosekev.1150350