AŞK-I MEMNU OPERASINDA ULUSALCIĞA İLİŞKİN UNSURLAR

Selman Ada, uluslararası opera repertuvarına eserler kazandırmış bir Türk besteci olarak Türkiye’de çağdaş sanat yaşamı adına önemli bir isimdir. Ada’nın Fransa’da eğitim görmüş olması O’na uluslararası sanat ortamını daha iyi tanıma imkânı sunmuş, ‘ulusal müzik’ materyallerini tanıması da müziğine farklı renkler katarak ‘sentez’ yapabilmesini sağlamıştır denebilir. Bu anlamda Ada’nın eserlerinin incelenmesi Cumhuriyetin ilk yıllarından bugüne kadar gelinen noktanın tespiti için oldukça önemlidir. Bu noktada, güncel bir eser olması bakımından da Selman Ada’nın Aşk-ı Memnu operasının ‘ulusalcılık’ ideolojisinin sanata etkileri bağlamında değerlendirilmesi, böyle bir çalışmada önemli bir gereklilik olarak ön plana çıkmaktadır. Nitekim Cumhuriyetin ilanı ile kültürel alanda yapılan çalışmalar ve yeniliklerde büyük ölçüde etkili olan siyasetin, sanat eserleri üzerinde o dönemin baskın ideolojisi ‘ulusalcılık’ temelinde kendini açıkça gösterdiği ve ilk dönem opera eserleri incelendiğinde bu ideolojinin etkisinin açıkça görüldüğü söylenebilir. Bu bağlamda, Aşk-ı Memnu operasının bu ideoloji kapsamında değerlendirilmesi de güncel sanat ortamına yönelik sanat-siyaset ilişkisi temelinde bir çıkarım yapabilme olanağı da sunacaktır. Bu düşünceden yola çıkarak bu çalışmada Selman Ada’nın Aşk-ı Memnu operası ‘ulusalcılık’ açısından bilimsel bakış açısıyla irdelenmeye çalışılmıştır.