DRAKE’İN TOPLU ÖĞRETİMDE KAYNAŞTIRMA YAKLAŞIMI İLE SOSYAL BİLGİLER DERSİNE YÖNELİK ÜNİTE TASARLAMA VE DEĞERLENDİRME
Öz
Toplu öğretim, farklı bilim alanlarından sağlanan içeriğin tek derste toplanarak öğrencilere sunulmasına yöneliktir. Yirminci yüzyılın başlarından itibaren uygulama alanı genişleyen toplu öğretimin zaman içerisinde farklı eğitimciler tarafından geliştirilen biçimleri ortaya çıkmıştır. Bu eğitimcilerden biri olan Susan Margaret Drake, farklı toplu öğretim yaklaşımlarını içeren üç ana desen geliştirmiştir. Bunlar; çok disiplinli (disipliniçi yaklaşım, kaynaştırma yaklaşımı, hizmet odaklı öğrenme yaklaşımı, öğrenme merkezleri- paralel disiplinler yaklaşımı ve tematik üniteler yaklaşımı), disiplinlerarası ve disiplinlerüstü (proje temelli öğrenme yaklaşımı ve program tartışması yaklaşımı) desenlerdir. Bir toplu öğretim dersi olan Sosyal Bilgiler, sosyal bilim alanlarından sağladığı bilgileri tek çatı altında öğretmeyi amaçlamaktadır. Geçmişten günümüze Sosyal Bilgilerin içeriğini sağlayan derslerin öğretiminde üç farklı yaklaşım kullanılagelmiştir. Bunlar; tek disiplinli (1924, 1926, 1930, 1932, 1936 ve 1948 programları), çok disiplinli (1968 programı ve kısmen 1998 programı) ve disiplinlerarası (1998 programı kısmen, 2005 ve 2018 programları tamamen) yaklaşımlardır. Yapılan alanyazın incelemesinde Drake’in kaynaştırma yaklaşımının toplu öğretim alanında sıklıkla kullanıldığı saptanmıştır. Ancak Sosyal Bilgiler dersi kapsamında işe koşulduğu herhangi bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu araştırmanın alanyazındaki söz konusu eksikliği gidereceği ve sonraki benzer araştırmalara kaynak oluşturacağı varsayılmaktadır. Nitel araştırma desenlerinden doküman incelemenin kullanıldığı araştırmada, Drake’in toplu öğretim anlayışı esas alınarak Sosyal Bilgiler dersine yönelik bir ünite oluşturulmuştur. 5 konu bağlamında 4 kazanım içeren ünite, öncelikle 3 alan uzmanının görüşüne sunularak biçimsel ve içeriksel olarak Sosyal Bilgiler dersine uygunluğu teyit edilmiştir. Sonraki aşamada ise 2018 Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programında yer alan hususlar kapsamında değerlendirilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Sosyal Bilgiler Öğretimi, Drake’in Kaynaştırma Yaklaşımı, Toplu Öğretim, Ünite Tasarımı
Kaynakça
- Altheide, D. L. (1987). Reflections: Ethnographic content analysis. Qualitative Sociology, 10(1), 65-77.
- Aybek, B. (2015). Disiplinlerarası öğretim program tasarımı yaklaşımı. B. Duman. (Editör). Öğretim ilke ve yöntemleri. (4. Baskı). Ankara: Anı Yayınları, s.353- 385’deki bölüm.
- Baysal, Z. N. (2006). Hayat Bilgisi: Toplumsal ve Doğal Yaşama Bütüncül Bir Bakış. C. Öztürk. (Editör). Hayat Bilgisi ve Sosyal Bilgiler Öğretimi. (1. Baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık, s.2-17’deki bölüm.
- Bebbington, J. ve Drake, S. M. (1992). Developing an integrated curriculum using the story model. (1st Edition). Toronto: Oise Press.
- Bedirhan, Y. (2019). İslam öncesi Türk tarihi ve kültürü. (1. Baskı). Ankara: Eğitim Yayınevi.
- Binbaşıoğlu, C. (2003). Hayat bilgisi öğretimi. (1. Baskı). İstanbul: Nobel Yayın Dağıtım.
- Boyraz, C. (2015). Oyun ve fiziki etkinliklere dayalı dayalı fen eğitimi Disiplinlerarası öğretim uygulaması. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Eskişehir: Anadolu Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
- Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K.,Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2018). Bilimsel araştırma yöntemleri. (25. Baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
- Corbin,J. ve Strauss,A. (2008). Basics of qualitative research: Techniques and procedures for devel-oping grounded theory. (3rd Edition). Thousand Oaks, CA: Sage.
- Çelik, M. B. (2019). İslam öncesi Türk tarihi ve kültürü. (1. Baskı). Ankara: Nobel Aka- demi Yayıncılık.