ÖMER NASUHÎ BİLMEN’İN KUR’ÂN-I KERÎM’DEN DERSLER VE ÖĞÜTLER ADLI ESERİNDE GEÇEN TÜRKÇE ŞİİRLER VE KAYNAKLARI
Öz
Daha çok İslâmî ilimler sahasında yazdığı eserleriyle tanıdığımız Ömer Nasuhî Bilmen, çocuk denecek yaşta şiir söylemeye başlamış, Türk, Arap ve Fars edebiyatlarına ilgi duymuş, edebî tarafı da olan çok yönlü bir ilim adamıdır. Bilmen, yazmış olduğu birçok eserinde, bu üç edebiyatın şiirlerine, özellikle mevzuu daha iyi ifade etmek ve konunun anlaşılmasına katkı sağlamak ve bilhassa kendi edebî zevkini ortaya koymak için yer vermiştir. Eserlerinde gerek kendi gerekse çağdaşı ve kendinden önceki şairlerin şiirlerinden alıntılar yapan Bilmen, bu eserlerde çoğu kez şiirin kime ait olduğunu söylememiştir. Bu da bize yazmış olduğu eserlerde hangi edebî kaynaklardan istifade ettiği sorusunu akla getirmiş ve bizi böyle bir çalışmaya sevk etmiştir. Bu çalışma Ömer Nasuhî Bilmen’in Kur’ân-ı Kerîm’den Dersler ve Öğütler adlı eserinde geçen Türkçe şiirleri incelenerek şiirlerin kaynaklarının neler olduğunu tespit etmeyi amaçlamaktadır.
Anahtar Kelimeler
Ömer Nasuhî Bilmen, Nasâyih-i Kur’âniyye, Kur’ân-ı Kerîm’den Dersler ve Öğütler, Türk Edebiyatı, Türkçe Şiir.
Kaynakça
- Akçay, Hasan, Ömer Nasuhi Bilmen: Nüzhetü’l-Ervâh, Farsça Divânçe ve Türkçe Şiirler, İstanbul: Semerkand, 2012.
- Akkuş, Süleyman, “Ömer Nasuhi Bilmen’in Ruh Hakkındaki Değerlendirmeleri ve Bu Değerlendirmelerin Oluşturduğu Tartışmalar”, Türk-İslâm Düşünce Tarihinde Erzurum Sempozyumu, 26-28 Haziran 2006, C. I, Erzurum 2007, s. 451-472.
- Aksoy, Hasan, “Neyzen Tevfik”, DİA, İstanbul, 2007, XXXIII, s.72-73.
- Altıntaş, Ramazan, “Ömer Nasuhi Bilmen’in Yeni İlm-i Kelâm Anlayışı”, Türk-İslâm Düşünce Tarihinde Erzurum Sempozyumu, 26-28 Haziran 2006, C. I, Erzurum 2007, s. 407-418.
- Atalay, Orhan, “Ömer Nasuhi Bilmen’in Tefsiri’nde İçtimaî Boyut”, Türk-İslâm Düşünce Tarihinde Erzurum Sempozyumu, 26-28 Haziran 2006, C. I, Erzurum 2007, s. 169-180.
- Başaran, Orhan, “Ömer Nasuhî Bilmen’in Nüzhetü’l-Ervâh Adlı Farsça Divançesi”, Türk-İslâm Düşünce Tarihinde Erzurum Sempozyumu, 26-28 Haziran 2006, C. I, Erzurum 2007, s. 591-596.
- _______, “Ömer Nasuhî Bilmen’in Hikmet Gonceleri Adlı Eserinde Fars Edebiyatından Yapılan Alıntılar ve Kaynakları”, İLTED: İlahiyat Fakültesi Tetkikleri Dergisi, Erzurum, 2015, S. 44, s. 115-146.
- Bilkan, Ali Fuat, Nâbî Dîvânı, I-II, 2. Baskı, Ankara: Akçağ, 2011.
- Bilmen, Ahmet Selim, Ömer Nasuhi Bilmen: Hayatı-Eserleri-Anılar, İstanbul, 1975. Bilmen, Ömer Nasuhi, “Erzurum’un Kıymet-i Târihiyesi”, Tarih Yolunda Erzurum, yıl: I, S. 2 (Mart 1959), s. 8.
- _______, Kur’ân-ı Kerîm’den Dersler ve Öğütler, İstanbul: Bilmen, 1964.