Araştırma Makalesi

İYİ YÖNETİŞİMİN SEÇİLMİŞ SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: ORTA ASYA TÜRK CUMHURİYETLERİ VE TÜRKİYE ÖRNEĞİ

Sayı: Özel Sayı 27 Ekim 2023
PDF İndir
TR EN

İYİ YÖNETİŞİMİN SEÇİLMİŞ SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: ORTA ASYA TÜRK CUMHURİYETLERİ VE TÜRKİYE ÖRNEĞİ

Öz

Orta Asya Türk Cumhuriyetleri ve Türkiye’de iyi yönetişim göstergelerinin ekonomik ve sosyal göstergeler üzerinde etkili olup olmadığını tespit etmek bu araştırmanın problemini oluşturmaktadır. Belirtilen araştırma problemi ekseninde yapılan bu çalışmada, 2004-2020 dönemi için Orta Asya Türk Cumhuriyetleri ve Türkiye’de iyi yönetişim göstergelerinin ekonomik ve sosyal etkileri, Banerjee ve Carrion-i-Silvestre (2017) eşbütünleşme testi ve panel AMG tahmin yöntemiyle incelenmiştir. Eşbütünleşme analiz sonuçlarına göre modellerde yer alan seriler arasında eşbütünleşme ilişkisi bulunmuştur. Panel AMG tahmin yöntemiyle yapılan eşbütünleşme katsayı tahmin sonuçlarına göre katılım ve hesap verebilirliğin Azerbaycan’da, hükumetin etkinliği ve düzenlemelerin kalitesi göstergelerinin ise Özbekistan’da doğrudan yabancı yatırım girişini pozitif etkilediği görülmüştür. İncelenen ülkelerde politik istikrarın Azerbaycan’da, hükumetlerin etkinliğinin Türkmenistan’da ve iyi yönetişim göstergelerinin tamamının Özbekistan’da insani gelişmişlik seviyesini olumlu etkileyen faktörler olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Panelin geneli için elde edilen sonuçlara göre hesap verebilirlik ve hukukun üstünlüğü göstergelerinin, insani gelişmişlik endeksi ile negatif yönlü bir ilişki içerisinde oldukları tespit edilmiştir. Azerbaycan’da hesap verebilirlik ve politik istikrar, Tacikistan’da hükümetlerin etkinliği ve düzenlemelerin kalitesi ve Kırgızistan’da ise tüm iyi yönetişim göstergeleri, kişi başı milli gelir düzeyini pozitif etkileyen faktörler olmuştur. İyi yönetişim ile ekonomik ve sosyal göstergeler arasındaki ilişkinin incelenen ülkeler arasında farklılık göstermesi, politik ve kurumsal faktörlerin önemini yansıtmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Orta Asya Türk Cumhuriyetleri, Türkiye, İyi yönetişim göstergeleri, Sosyal ve ekonomik göstergeler, Panel veri analizi

Destekleyen Kurum

Yok

Proje Numarası

Yok

Kaynakça

  1. Acemoglu, D., & Robinson, J. A. (2012). Why nations fail: The origin of power, prosperity and poverty. Profile Books Ltd.
  2. Acemoglu, D., & Robinson, J. A. (2010). Why is Africa poor? Economic History of Developing Regions, 25(1), 21-50. https://doi.org/10.1080/20780389.2010.505010
  3. Acet, H., Ashurov, E., & Qhatır, A. Q. (2020). Doğrudan yabancı yatırımlar ve ekonomik büyüme arasındaki ilişki: Orta Asya ülkeleri örneği. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 43, 391-402.
  4. Addison, T., & Heshmati, A. (2003). The new global determinants of FDI fows to developing countries: The importance of ICT and democratisation. World Institute for Development Economics Research, No. 2003/45.
  5. Ahmad, Z., & Saleem, A. (2014). Impact of governance on human development. Pakistan Journal of Commerce and Social Sciences, 8(3), 612-628.
  6. Al-Marhubi, F. (2004). The determinants of governance: A cross‐country analysis. Contemporary Economic Policy, 22(3), 394-406. https://doi.org/10.1093/cep/byh029
  7. Almohammed, H., & Ekşi, İ. H. (2021). Is governance effective in economic growth? Evidence from MSCI countries. Hitit Journal of Social Sciences, 14(1), 40-55. https://doi.org/10.17218/hititsbd.926999
  8. Al-Naser, M., & Hamdan, A. (2021). The impact of public governance on the economic growth: Evidence from Gulf Cooperation Council countries. Economics and Sociology, 14(2), 85-110. https://doi.org/10.14254/2071-789X.2021/14-2/5
  9. Baltagi, B., Feng, Q., & Kao, C. (2012). A lagrange multiplier test for cross-sectional dependence in a fixed effects panel data model. Journal of Econometrics, 170(1), 164-177. https://doi.org/10.1016/j.jeconom.2012.04.004
  10. Banerjee, A., & Carrion-i-Sivestre, J. L. (2017). Testing for panel cointegration using common correlated effects estimators. Journal of Time Series Analysis, 38(4), 610-636. https://doi.org/10.1111/jtsa.12234

Kaynak Göster

APA
Köstekçi, A., Yıldız, A., Gülcü, Y., & Çakır, M. A. (2023). İYİ YÖNETİŞİMİN SEÇİLMİŞ SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: ORTA ASYA TÜRK CUMHURİYETLERİ VE TÜRKİYE ÖRNEĞİ. EKEV Akademi Dergisi, Özel Sayı, 77-100. https://doi.org/10.17753/sosekev.1307154
AMA
1.Köstekçi A, Yıldız A, Gülcü Y, Çakır MA. İYİ YÖNETİŞİMİN SEÇİLMİŞ SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: ORTA ASYA TÜRK CUMHURİYETLERİ VE TÜRKİYE ÖRNEĞİ. EKEV Akademi Dergisi. 2023;(Özel Sayı):77-100. doi:10.17753/sosekev.1307154
Chicago
Köstekçi, Ahmet, Abdunnur Yıldız, Yunus Gülcü, ve Mehmet Ali Çakır. 2023. “İYİ YÖNETİŞİMİN SEÇİLMİŞ SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: ORTA ASYA TÜRK CUMHURİYETLERİ VE TÜRKİYE ÖRNEĞİ”. EKEV Akademi Dergisi, sy Özel Sayı: 77-100. https://doi.org/10.17753/sosekev.1307154.
EndNote
Köstekçi A, Yıldız A, Gülcü Y, Çakır MA (01 Ekim 2023) İYİ YÖNETİŞİMİN SEÇİLMİŞ SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: ORTA ASYA TÜRK CUMHURİYETLERİ VE TÜRKİYE ÖRNEĞİ. EKEV Akademi Dergisi Özel Sayı 77–100.
IEEE
[1]A. Köstekçi, A. Yıldız, Y. Gülcü, ve M. A. Çakır, “İYİ YÖNETİŞİMİN SEÇİLMİŞ SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: ORTA ASYA TÜRK CUMHURİYETLERİ VE TÜRKİYE ÖRNEĞİ”, EKEV Akademi Dergisi, sy Özel Sayı, ss. 77–100, Eki. 2023, doi: 10.17753/sosekev.1307154.
ISNAD
Köstekçi, Ahmet - Yıldız, Abdunnur - Gülcü, Yunus - Çakır, Mehmet Ali. “İYİ YÖNETİŞİMİN SEÇİLMİŞ SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: ORTA ASYA TÜRK CUMHURİYETLERİ VE TÜRKİYE ÖRNEĞİ”. EKEV Akademi Dergisi. Özel Sayı (01 Ekim 2023): 77-100. https://doi.org/10.17753/sosekev.1307154.
JAMA
1.Köstekçi A, Yıldız A, Gülcü Y, Çakır MA. İYİ YÖNETİŞİMİN SEÇİLMİŞ SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: ORTA ASYA TÜRK CUMHURİYETLERİ VE TÜRKİYE ÖRNEĞİ. EKEV Akademi Dergisi. 2023;:77–100.
MLA
Köstekçi, Ahmet, vd. “İYİ YÖNETİŞİMİN SEÇİLMİŞ SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: ORTA ASYA TÜRK CUMHURİYETLERİ VE TÜRKİYE ÖRNEĞİ”. EKEV Akademi Dergisi, sy Özel Sayı, Ekim 2023, ss. 77-100, doi:10.17753/sosekev.1307154.
Vancouver
1.Ahmet Köstekçi, Abdunnur Yıldız, Yunus Gülcü, Mehmet Ali Çakır. İYİ YÖNETİŞİMİN SEÇİLMİŞ SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ: ORTA ASYA TÜRK CUMHURİYETLERİ VE TÜRKİYE ÖRNEĞİ. EKEV Akademi Dergisi. 01 Ekim 2023;(Özel Sayı):77-100. doi:10.17753/sosekev.1307154