Araştırma Makalesi

CELAL YILDIRIM’IN BİLİMSEL TEFSİR ANLAYIŞI

Sayı: 102 22 Haziran 2025
PDF İndir
TR EN

CELAL YILDIRIM’IN BİLİMSEL TEFSİR ANLAYIŞI

Öz

Kur’ân’ın anlaşılmasına yönelik çalışmalar her dönemde hız kesmeden devam edegelmiştir. İslâm’ın ilk döneminde dil bilimsel, rivayet, dirayet ağırlıklı tefsirler kaleme alınmıştır. Sonraki yıllarda İslâm coğrafyasının geniş bir alana yayılması, ilmi çalışmaların çeşitlilik arz etmesi gibi hususlar müfessirlerin ilgi alanını ve çalışma konularını etkilemiştir. Bu araştırmada ilmi konuları ihtiva eden âyetler bilimsel çalışma ve gelişmelerden istifade edilerek ele alınmıştır. Amacımız ilk yıllarda belli bazı âyet gruplarının açıklanmasıyla sınırlı olan bu alanın çağdaş dönemde bilimsel tefsir ekolü olarak kabul edilen bu alanın Kur'ân yorumuna yansımasını ortaya çıkarmaktır. Bilimsel tefsirin, dinî metinlerin modern yöntem ve disiplinlerle etkili bir şekilde kullanılmasını savunan önemli bir yaklaşım olması onun bu yönüyle ele alınmasını elzem kılmıştır. Çalışmanın çerçevesi oluşturulurken rivayet dirayet ağırlıklı tefsirlere Kur’an metnine, bilimsel çalışmalara ve en önemlisi Celal Yıldırım'ın tefsirine müracaat edilmiş, Bahsi geçen eserler doküman analizi yöntemiyle sistematik bir yolla ele alınmıştır. Tespit edilen veriler belli kıstaslar esas alınarak değerlendirilmiştir. Bu yöntem, Kur'ân ayetlerini bilimsel verilerle birleştirerek, ilahi metnin daha geniş bir açıyla ele alınmasına kapı aralamıştır. Çalışma, Bilimsel tefsirin Kur’ân yorumuna yansımasını oluşturması, "Celal Yıldırım’ın İlmin Işığında Asrın Kur’ân Tefsiri" adlı eseriyle sınırlı tutulması ve eserin bu yönüyle etraflıca incelenmesi bakımından önemlidir. Müellifin Kur’ân âyetlerini yorumlama biçimi, bilimsel verilerden yararlanma yöntemi çalışmamızın esasını oluşturmuştur. Müellifin modern bilimi Kur’ân âyetlerinin yorumuna yansıtma biçimi ise örneklerle açıklanmıştır. Tespit edebildiğimiz kadarıyla müellif, bilimsel anlamda yorumlanabilecek âyetlerin bir kısmını modern bilimden yararlanarak tefsir etmiştir. Ayetleri rivayet ve dirayet nakillerine uygun bir şekilde ele alan müellif, bilimsel âyetleri de modern bilimden istifa ederek başarılı bir şekilde ele almayı başarmıştır. Bazı yerlerde konuyla ilgili uzunca nakiller getirmesi onun bu konuda aşırıya kaçtığına delildir. Modern bilimin Kur'ân ayetlerinin yorumuna yansımasıyla ayetlerin birçok ilmi gelişmeye temel oluşturacağı sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Tefsir, Kur’ân, Bilimsel Tefsir, Modern Bilim, Celal Yıldırım

Proje Numarası

=

Kaynakça

  1. Akbaş, A. (2016). Bilimsel Tefsire Dair Tartışmaların Güncel Değeri. Şırnak Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 7/15 75-93.
  2. Ateş, A. (2002). Geçmişten Günümüze Bilimsel Tefsir Okulu. Din Bilimleri Akademik Araştırma Dergisi, 2/1, 117-141.
  3. Bağış, M. (2017). Beydâvî’nin Envâru’t-Tenzîl’inde Rivâyet Metodu. Adıyaman Üniversitesi İslami Bilimler Fakültesi İslami İlimler Araştırmaları Dergisi. 1/2, 43-73.
  4. Beyzâvî, N. E. S. (1418/1997). Envârü’t-tenzîl ve esrâru’t-te’vîl. thk. Muhammed Abdurrahman, Beyrut: Daru İhyau Turasi'l-Arabî.
  5. Cerrahoğlu, İ. (1993). Tefsir Usulü. Tdv.
  6. Cerrahoğlu, İ. (1997). Tefsir Tarihi. Tdv.
  7. Çam, S. (2020). İman-Amel Bağlamında Dindarlık Ahlâk İlişkisi. M. Özdemir & M. Öztürk (Eds.), İslâm ve Yorum IV içinde (ss. 101-122). İnönü Üniversitesi.
  8. Dede, M. F. (2021). Teknolojik Gelişmelerin Müfessirlere Etkisi ve Bilimsel Tefsir: Ahmed b. Hamad El-Halilî Örneği. F. Özçelik & vd. (Eds.), İslam Dünyasında Üniversiteler ve İslami İlimler içinde (ss.246-259). Mardin Artuklu Üniversitesi.
  9. Demir, Ş. (2010). Kur’an’ın Bilimsel Veriler Işığında Yorumlanmasına Eleştirel Bir Yaklaşım. B. Gökkır & vd. (Eds.), Tarihten Günümüze Kur’an’a Yaklaşımlar içinde (ss. 401-424). İlim Yayma Vakfı Kur’an ve Tefsir Akademisi.
  10. Deniz, H. (2021). Celal Yıldırım'ın İlmin Işığında Asrın Kur'ân Tefsiri Adlı Eserinde Tefsir Metodu (Tez No. 69528). [Doktora Tezi, Dicle Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.

Kaynak Göster

APA
Kaplan, A. (2025). CELAL YILDIRIM’IN BİLİMSEL TEFSİR ANLAYIŞI. EKEV Akademi Dergisi, 102, 209-227. https://doi.org/10.17753/sosekev.1629087
AMA
1.Kaplan A. CELAL YILDIRIM’IN BİLİMSEL TEFSİR ANLAYIŞI. EKEV Akademi Dergisi. 2025;(102):209-227. doi:10.17753/sosekev.1629087
Chicago
Kaplan, Abdurrahim. 2025. “CELAL YILDIRIM’IN BİLİMSEL TEFSİR ANLAYIŞI”. EKEV Akademi Dergisi, sy 102: 209-27. https://doi.org/10.17753/sosekev.1629087.
EndNote
Kaplan A (01 Haziran 2025) CELAL YILDIRIM’IN BİLİMSEL TEFSİR ANLAYIŞI. EKEV Akademi Dergisi 102 209–227.
IEEE
[1]A. Kaplan, “CELAL YILDIRIM’IN BİLİMSEL TEFSİR ANLAYIŞI”, EKEV Akademi Dergisi, sy 102, ss. 209–227, Haz. 2025, doi: 10.17753/sosekev.1629087.
ISNAD
Kaplan, Abdurrahim. “CELAL YILDIRIM’IN BİLİMSEL TEFSİR ANLAYIŞI”. EKEV Akademi Dergisi. 102 (01 Haziran 2025): 209-227. https://doi.org/10.17753/sosekev.1629087.
JAMA
1.Kaplan A. CELAL YILDIRIM’IN BİLİMSEL TEFSİR ANLAYIŞI. EKEV Akademi Dergisi. 2025;:209–227.
MLA
Kaplan, Abdurrahim. “CELAL YILDIRIM’IN BİLİMSEL TEFSİR ANLAYIŞI”. EKEV Akademi Dergisi, sy 102, Haziran 2025, ss. 209-27, doi:10.17753/sosekev.1629087.
Vancouver
1.Abdurrahim Kaplan. CELAL YILDIRIM’IN BİLİMSEL TEFSİR ANLAYIŞI. EKEV Akademi Dergisi. 01 Haziran 2025;(102):209-27. doi:10.17753/sosekev.1629087