THE EFFECT OF YOUTH’S NEGATIVE ATTITUDES TOWARDS IMMIGRANTS ON THEIR FUTURE CONCERNS

Adnan Karataş

doi:10.17753/sosekev.1629250

TR EN

Öz

Gençlerin Göçmenlere Yönelik Olumsuz Tutumların Gelecek Kaygıları Üzerindeki Etkisi

Öz

Göç, sosyal, ekonomik ve kültürel boyutlarıyla giderek daha önemli bir olgu haline gelmiş ve kişilerarası etkileşimleri çeşitli şekillerde şekillendirmiştir. Bu çalışma, özellikle Bütünleşik Tehdit Teorisi, Sosyal Kimlik Teorisi ve Rekabet Teorisi'ne teorik temeller olarak odaklanarak, göç sosyolojisi ve sosyal psikoloji alanları içerisinde yer almaktadır. Bu çerçeveler, göçmen algılarının gençler arasında korku, umutsuzluk ve toplumsal gerginliğe nasıl yol açabileceğini açıklamaya yardımcı olmaktadır. Bu çalışma, özellikle TRA1 bölgesindeki (Erzurum, Erzincan, Bayburt) Türkiye'deki üniversite öğrencilerine odaklanarak, gençlerin göçmenlere yönelik tutumlarının gelecek kaygıları üzerindeki etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Saha araştırmaları, göçmenlere yönelik olumsuz tutumların gelecekle ilgili korku ve umutsuzluğu anlamlı şekilde yordadığını göstermektedir. Moderatör analizi ayrıca cinsiyet, yaş, istihdam durumu, ikamet edilen şehir ve eğitim düzeyinin bu ilişkinin gücünü etkilediğini ortaya koymaktadır. Özellikle bu etkiler kadınlar, çalışmayan öğrenciler, daha genç bireyler ve küçük şehirlerdeki öğrenciler arasında daha belirgindir. Bu araştırma, sosyolojik ve psikolojik bakış açılarını bir araya getirerek, sınır dışı bölgelerdeki göçün psikososyal dinamiklerine dair anlayışımızı derinleştirmektedir. Bulgular, göçmen nüfusunun sınırlı olduğu bölgelerde bile olumsuz tutumların gençlerin gelecek algılarını güçlü bir şekilde şekillendirdiğini göstererek göç literatürüne katkıda bulunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Göç, Göçmenlere yönelik olumsuz tutum, Gelecek kaygısı, Kamu Politikası, Türkiye

THE EFFECT OF YOUTH’S NEGATIVE ATTITUDES TOWARDS IMMIGRANTS ON THEIR FUTURE CONCERNS

Öz

Migration has become an increasingly significant phenomenon with social, economic, and cultural dimensions, shaping interpersonal interactions in diverse ways. This study situates itself within the fields of migration sociology and social psychology, with a particular focus on Integrated Threat Theory, Social Identity Theory, and Competition Theory as theoretical foundations. These frameworks help explain how perceptions of immigrants can generate fear, hopelessness, and social tension among youth. This study aims to examine the impact of young people’s attitudes toward immigrants on their future concerns, focusing on university students in Türkiye, particularly in the TRA1 region (Erzurum, Erzincan, Bayburt). Field research indicates that negative attitudes toward immigrants significantly predict fear and hopelessness about the future. Moderator analysis further reveals that gender, age, employment status, city of residence, and education level influence the strength of this relationship. Specifically, these effects are more pronounced among women, non-working students, younger individuals, and students in smaller cities. By combining sociological and psychological perspectives, this research deepens our understanding of the psychosocial dynamics of immigration in non-border regions. The findings contribute to the migration literature by showing that even in areas with limited immigrant populations, negative attitudes strongly shape youth’s future perceptions.

Anahtar Kelimeler

Migration, Negative Attitude Toward Immigrants, Future Anxiety, Public Policy, Türkiye

Kaynakça

A.A. (2023). Türkiye'de 10 Milyon Suriyeli Sığınmacı Olduğu İddiası. Anadolu Ajansı. Retrieved 24.09.2024 from https://www.aa.com.tr/tr/teyithatti/politika/turkiyede-10-milyon-suriyeli-siginmaci-oldugu-iddiasi-/1815962
Aktürk, İ., Karaman, H., Acar, B., & Koçak, O. (2024). Üniversite öğrencilerinde göçmenlere yönelik olumsuz tutumun, empati ve gelecek kaygısı açısından değerlendirilmesi. Kafkas Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (33), 361-379. https://doi.org/10.56597/kausbed.1380242
Ankaralı, H., Pasin, Ö., Karacan, B., Tokar, M., Künüroğlu, M., Çaça, Özilam, M. E., & Şahingöz, N. B. (2017). Üniversite öğrencilerinin Türkiye’deki Suriyeli sığınmacılara bakış açısı. Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 7(3), 122-132.
Balta, E., & Özel, S. (2021). Turkey's foreign policy: Opportunities and constraints in a new era. Social Research: An International Quarterly, 88(2), 539-560. https://doi.org/10.1353/sor.2021.0024
Baron, R. M., & Kenny, D. A. (1986). The moderator–mediator variable distinction in social psychological research: Conceptual, strategic, and statistical considerations. Journal of personality and social psychology, 51(6), 1173. https://doi.org/10.1037/0022-3514.51.6.1173
Biehl, K., & Danış, D. (2020). Giriş. In K. Biehl & D. Danış (Eds.), Toplumsal cinsiyet perspektifinden Türkiye’de göç araştırmaları (pp. 8-17). SU Gender & GAR.
Blank, S. J., Johnsen, W. T., & Pelletiere, S. C. (2002). Turkey's strategic position at the crossroads of world affairs. University Press of the Pacific Publisher.
Bobo, L., & Hutchings, V. L. (1996). Perceptions of racial group competition: Extending Blumer's theory of group position to a multiracial social context. American Sociological Review, 61(6), 951-972. https://doi.org/10.2307/2096302
Brettell, C. B., & Hollifield, J. F. (2022). Migration theory: Talking across disciplines. Routledge. https://doi.org/10.4324/9781003121015
Croucher, S. M. (2013). Integrated threat theory and acceptance of immigrant assimilation: An analysis of Muslim immigration in Western Europe. Communication Monographs, 80(1), 46-62. https://doi.org/10.1080/03637751.2012.739704

Czaika, M., & Reinprecht, C. (2022). Migration drivers: Why do people migrate? In P. Scholten (Ed.), Introduction to migration studies: An interactive guide to the literatures on migration and diversity (pp. 49-82). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-030-92377-8_3
Çetin, H., & Demirel, B. (2023). Üniversite öğrencilerinin göçmenlere yönelik tutumları: Kırıkkale üniversitesi örneği. Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Dergisi, 6(10), 1314-1328. https://doi.org/10.26677/TR1010.2023.1316
Çoban, B., & Gülerce, H. (2023). Zorunlu göç sürecinde sığınmacılar ve yerel üniversite öğrencilerinin ilk karşılaşma deneyimleri. Sosyolojik Bağlam Dergisi, 4(1), 1-18. https://doi.org/10.52108/2757-5942.4.1.1
Dagi, D. (2020). The EU–Turkey migration deal: Performance and prospects. European Foreign Affairs Review, 25(2), 197-216. https://doi.org/10.54648/eerr2020019
Demir, H. (2018). Suriyeli göçmenlerde radikalleşme: Riskler ve fırsatlar. Retrieved 05.12.2024 from https://www.tepav.org.tr/tr/blog/s/6253/Suriyeli+Gocmenlerde+Radikallesme_+Riskler+ve+Firsatlar
Dingle, H., & Drake, V. A. (2007). What is migration? Bioscience, 57(2), 113-121. https://doi.org/10.1641/B570206
DNI. (2021). Deeper looks: The future of migration. Office of the Director of National Intelligence. Retrieved 12.11.2024 from https://www.dni.gov/index.php/gt2040-home/gt2040-deeper-looks/future-of-migration
Doğan, F., & Ünal, S. (2021). Suriyeli göçmenlere yönelik ayrımcı, dışlayıcı söylem ve eylemlerin meşrulaştırıcı kaynakları: Mardin ili örneği. Sosyolojik Bağlam Dergisi, 2(3), 14-40. https://doi.org/10.52108/2757-5942.2.3.2
Ersoy, A. F., & Turan, N. (2019). Sığınmacı ve göçmen öğrencilerde sosyal dışlanma ve çeteleşme. Third Sector Social Economic Review, 54(2), 828-840. https://doi.org/10.15659/3.sektor-sosyal-ekonomi.19.05.1103
François, A., & Magni-Berton, R. (2013). Individual gendered attitudes toward immigrants: Empirical evidence from French surveys. The Social Science Journal, 50(3), 321-330. https://doi.org/10.1016/j.soscij.2013.02.004
Geylani, M., & Yıldız, C. Ç. (2022). “Üniversite öğrencilerinde gelecek kaygısı ölçeği”nin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. İnönü Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Dergisi, 10(1), 284-300. https://doi.org/10.33715/inonusaglik.1011330
Günay, G., Ersoy, A. F., Boylu, A. A., & Kiliç, C. (2019). Göçmenlere yönelik olumsuz tutum ölçeğinin Türkçe geçerlilik güvenirliği. Third Sector Social Economic Review, 54(4), 1827-1843. https://doi.org/10.15659/3.sektor-sosyal-ekonomi.19.12.1230
Hainmueller, J., & Hopkins, D. J. (2014). Public attitudes toward immigration. Annual Review of Political Science, 17(1), 225-249. https://doi.org/10.1146/annurev-polisci-102512-194818
Hayes, A. F. (2022). The PROCESS macro for SPSS, SAS, and R. Retrieved 05.01.2022 from https://www.afhayes.com/spss-sas-and-r-macros-and-code.html
Heiman, G. W. (2013). Basic statistics for the behavioural sciences (Vol. 7). Cengage Learning.
Hoxhaj, R., & Zuccotti, C. V. (2021). The complex relationship between immigrants’ concentration, socioeconomic environment and attitudes towards immigrants in Europe. Ethnic and Racial Studies, 44(2), 272-292. https://doi.org/10.1080/01419870.2020.1730926
İçduygu, A., & Aksel, D. B. (2012). Türkiye’de düzensiz göç. Uluslararası Göç Örgütü Türkiye.
İKA. (2019). Türkiye'de kalkınmaya duyarlı göç politikalarının uygulanmasına destek (SIDEM) projesi ve TRC1 bölgesi kalkınmaya duyarlı göç araştırması. İpekyolu Kalkınma Ajansı. https://ika.org.tr/assets/upload/dosyalar/trc1-bolgesi-goc-profili-ve-bolgesel-degerlendirme-raporu.pdf
Janmaat, J. G., & Keating, A. (2019). Are today’s youth more tolerant? Trends in tolerance among young people in Britain. Ethnicities, 19(1), 44-65. https://doi.org/10.1177/1468796817723682
Karasu, M. A. (2021). Kentin eğreti sakinleri: Göçmenler. In S. Ersavaş Kavanoz, A. Uzun, & H. Şengün (Eds.), Karmaşık Sorunlar ve Kent (pp. 169-188). Astana.
Karataş, A. (2022). A security case in the context of national and international migration policies: The case of migrations from Afghanistan. International Journal of Disciplines Economics & Administrative Sciences, 8(47), 768-775. https://doi.org/10.29228/ideas.66461
Karataş, A. (2023). The effect of COVID-19 anxiety and awareness on smoking urges: the moderator effect of demographic factors. Journal of Substance Use, 28(6), 995-1003. https://doi.org/10.1080/14659891.2023.2250849
Karataş, K., & Ayyıldız, A. (2021). Bugünün Türkiye’sinde göç gerçeği: Küresel hareketliliğin neresindeyiz? İstanbul Aydın Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13(2), 473-500.
Kaya, A. (2023). The world’s leading refugee host, Turkey has a complex migration history. Migration Information Source. https://www.migrationpolicy.org/article/turkey-migration-history
Kaya, Ö. S. (2019). Çokkültürlülük algısı ve diğerkâmlık Suriyelilere yönelik tutumu etkiler mi? Öğretmen adayları gözünden bir çalışma. SDU International Journal of Educational Studies, 6(2), 86-100. https://doi.org/10.33710/sduijes.612077
Kobayashi, Y., & Tanaka, S. (2024). How gender shapes attitudes and concerns about immigration. Politics, Groups, and Identities, 1(1), 1-20. https://doi.org/10.1080/21565503.2024.2378023
Köse, A. M., Sunata, U., & Deniz, E. (2018). Sosyal baskınlık yönelimi ve empatinin Suriyeli sığınmacıların tehdit olarak algılanması ile ilişkileri: Çankaya ve Altındağ örnekleriyle bir yapısal eşitlik modeli. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 2(Göç Özel Sayısı), 283-314. https://doi.org/10.21560/spcd.vi.441396
Kusow, A. M., & DeLisi, M. (2021). Attitudes toward immigration as a sense of group position. The Sociological Quarterly, 62(2), 323-342. https://doi.org/10.1080/00380253.2020.1756518
Küçük, H. (2022). Toplumsal cinsiyet bağlamında göç sürecinde kadın ve erkek. Toplumsal Politika Dergisi, 3(1), 26-37.
Kül, Y. (2016). Opportunities and challenges of international migration for sending and receiving countries. Dışişleri Bakanlığı Yayınları, Uluslararası Ekonomik Sorunlar Dergisi. Retrieved 24.12.2024 from https://www.mfa.gov.tr/opportunuties-and-challenges-of-international-migration-for-sending-and-receiving-countries.tr.mfa
LeVine, R. A., & Campbell, D. T. (1972). Ethnocentrism: Theories of conflict, ethnic attitudes and group behavior. Wiley.
Meydan, C. H., & Şeşen, H. (2015). Yapısal eşitlik modellemesi AMOS uygulamaları (Vol. 2). Detay.
Özcan, E. D. E. (2017). Çağdaş göç teorileri üzerine bir değerlendirme. İş ve Hayat, 2(4), 183-215.
Papadakaki, M., Ratsika, N., Pelekidou, L., Halbmayr, B., Kouta, C., Lainpelto, Solinc, M., Apostolidou, Z., Christodoulou, J., Kohont, A., Lainpelto,J., Pithara C., Zobnina, A., & Chliaoutakis, J. (2021). Migrant domestic workers’ experiences of sexual harassment: A qualitative study in four EU countries. Sexes, 2(3), 272-292. https://doi.org/10.3390/sexes2030022
Parsak, B., & Saraç, L. (2021). Beden eğitimi öğretmenlerinin göçmenlere yönelik tutumu. Milli Eğitim Dergisi, 50(1), 1105-1120. https://doi.org/10.37669/milliegitim.959434
Phinney, J. S., Berry, J. W., Vedder, P., & Liebkind, K. (2022). The acculturation experience: Attitudes, identities, and behaviors of immigrant youth. In J. W. Berry, J. S. Phinney, D. L. Sam, & P. Vedder (Eds.), Immigrant youth in cultural transition (pp. 71-118). Routledge. https://doi.org/10.4324/9780415963619
Riek, B. M., Mania, E. W., & Gaertner, S. L. (2006). Intergroup threat and outgroup attitudes: A meta-analytic review. Personality and Social Psychology Review, 10(4), 336-353. https://doi.org/10.1207/s15327957pspr1004_4
Sarı, A. Ç. (2023). Mültecilere yönelik ön yargıları azaltmak için ev sahibi toplumdan çocuklar ve ergenlere yönelik geliştirilmiş müdahale programlarının incelenmesi: Bir kapsam derlemesi. Nesne-Psikoloji Dergisi, 11(27), 139-157. https://doi.org/10.7816/nesne-11-27-09
Senyücel-Gündoğar, S., & Dark, G. (2019). Turkey’s evolving response to migration management: Facts and policy steps. MENARA Future Notes, (17), 1-9. https://www.iai.it/sites/default/files/menara_fn_17.pdf
Skeldon, R. (2006). Interlinkages between internal and international migration and development in the Asian region. Population, Space and Place, 12(1), 15-30. https://doi.org/10.1002/psp.385
Stephan, W. G., Diaz-Loving, R., & Duran, A. (2000). Integrated threat theory and intercultural attitudes: Mexico and the United States. Journal of Cross-Cultural Psychology, 31(2), 240-249. https://doi.org/10.1177/0022022100031002006
Şen, G., & Keskin, H. Ş. (2019). Türkiye’deki kamu yönetimi öğrencilerinin Suriyeli sığınmacılara ilişkin tutumları. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8(2), 1958-1974. https://doi.org/10.33206/mjss.459684
Şengül, F. N. (2022). Türkiye’de yaşayan göçmenlere yönelik tutumlar: Üniversite öğrencileri örneği. Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, 5(2), 120-140. https://doi.org/10.38004/sobad.1145410
Stephan, W. G., & Stephan, C. W. (2000). An integrated threat theory of prejudice. In S. Oskamp (Ed.), Reducing prejudice and discrimination (pp. 23-45). Psychology. https://doi.org/10.4324/9781410605634
Stephan, W. G., Ybarra, O., Martnez, C. M., Schwarzwald, J., & Tur-Kaspa, M. (1998). Prejudice toward immigrants to Spain and Israel: An integrated threat theory analysis. Journal of Cross-Cultural Psychology, 29(4), 559-576. https://doi.org/10.1177/0022022198294004
Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2001). Using multivariate statistics. Pearson.
Tajfel, H. (1981). Human groups and social categories: Studies in social psychology. Cambridge University.
Tajfel, H., & Turner, J. C. (1985). The social identity theory of intergroup behavior. In S. Worchel & W. G. Austin (Eds.), Psychology of intergroup relations (pp. 7-24). Nelson-Hall.
UNHCR. (2025). Total Registered Syrian Refugees. Retrieved 29.09.2025 from https://data.unhcr.org/en/situations/syria
Varela, J. G., Gonzalez Jr, E., Clark, J. W., Cramer, R. J., & Crosby, J. W. (2013). Development and preliminary validation of the negative attitude toward immigrants scale. Journal of Latina/o Psychology, 1(3), 155. https://doi.org/10.1037/a0033707
Yazgan, P., Utku, D. E., & Sirkeci, I. (2015). Syrian crisis and migration. Migration Letters, 12(3), 181. https://doi.org/10.33182/ml.v12i3.273
Yeşildağ, İ. (2022). Göçmen karşıtlığına etki eden faktörler. Sosyoloji Notları, 6(1), 24-47.

Ayrıntılar

Birincil Dil

İngilizce

Konular

Strateji, Yönetim ve Örgütsel Davranış (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Adnan Karataş ^*
0000-0003-2399-8013
Türkiye

Erken Görünüm Tarihi

30 Ekim 2025

Yayımlanma Tarihi

1 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

29 Ocak 2025

Kabul Tarihi

29 Ekim 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Sayı: 104

DOI

https://doi.org/10.17753/sosekev.1629250

IZ

https://izlik.org/JA32UT69KD

APA

Karataş, A. (2025). THE EFFECT OF YOUTH’S NEGATIVE ATTITUDES TOWARDS IMMIGRANTS ON THEIR FUTURE CONCERNS. EKEV Akademi Dergisi, 104, 245-262. https://doi.org/10.17753/sosekev.1629250

AMA

1.Karataş A. THE EFFECT OF YOUTH’S NEGATIVE ATTITUDES TOWARDS IMMIGRANTS ON THEIR FUTURE CONCERNS. EKEV Akademi Dergisi. 2025;(104):245-262. doi:10.17753/sosekev.1629250

Chicago

Karataş, Adnan. 2025. “THE EFFECT OF YOUTH’S NEGATIVE ATTITUDES TOWARDS IMMIGRANTS ON THEIR FUTURE CONCERNS”. EKEV Akademi Dergisi, sy 104: 245-62. https://doi.org/10.17753/sosekev.1629250.

EndNote

Karataş A (01 Aralık 2025) THE EFFECT OF YOUTH’S NEGATIVE ATTITUDES TOWARDS IMMIGRANTS ON THEIR FUTURE CONCERNS. EKEV Akademi Dergisi 104 245–262.

IEEE

[1]A. Karataş, “THE EFFECT OF YOUTH’S NEGATIVE ATTITUDES TOWARDS IMMIGRANTS ON THEIR FUTURE CONCERNS”, EKEV Akademi Dergisi, sy 104, ss. 245–262, Ara. 2025, doi: 10.17753/sosekev.1629250.

ISNAD

Karataş, Adnan. “THE EFFECT OF YOUTH’S NEGATIVE ATTITUDES TOWARDS IMMIGRANTS ON THEIR FUTURE CONCERNS”. EKEV Akademi Dergisi. 104 (01 Aralık 2025): 245-262. https://doi.org/10.17753/sosekev.1629250.

JAMA

1.Karataş A. THE EFFECT OF YOUTH’S NEGATIVE ATTITUDES TOWARDS IMMIGRANTS ON THEIR FUTURE CONCERNS. EKEV Akademi Dergisi. 2025;:245–262.

MLA

Karataş, Adnan. “THE EFFECT OF YOUTH’S NEGATIVE ATTITUDES TOWARDS IMMIGRANTS ON THEIR FUTURE CONCERNS”. EKEV Akademi Dergisi, sy 104, Aralık 2025, ss. 245-62, doi:10.17753/sosekev.1629250.

Vancouver

1.Adnan Karataş. THE EFFECT OF YOUTH’S NEGATIVE ATTITUDES TOWARDS IMMIGRANTS ON THEIR FUTURE CONCERNS. EKEV Akademi Dergisi. 01 Aralık 2025;(104):245-62. doi:10.17753/sosekev.1629250

Öz

Gençlerin Göçmenlere Yönelik Olumsuz Tutumların Gelecek Kaygıları Üzerindeki Etkisi

Öz

Anahtar Kelimeler

THE EFFECT OF YOUTH’S NEGATIVE ATTITUDES TOWARDS IMMIGRANTS ON THEIR FUTURE CONCERNS

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Erken Görünüm Tarihi

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster